«Τι μπορώ να κάνω αφού αποφοιτήσω;» Αυτή είναι η ερώτηση που ακούω πιο συχνά ως καθηγητής φιλοσοφίας. Δεν είναι καθόλου τυχαίο, αφού η ανεργία των νέων στην ηπειρωτική Κίνα αγγίζει το 17% και ο ανταγωνισμός για μια θέση εργασίας έχει χτυπήσει κόκκινο. Η ραγδαία εξέλιξη της τεχνητής νοημοσύνης (AI) εντείνει το άγχος παγκοσμίως. Μια μελέτη του Stanford που δημοσιεύτηκε πέρυσι έδειξε πτώση 16% στις θέσεις εργασίας εισαγωγικού επιπέδου σε τομείς που επηρεάζονται από την τεχνητή νοημοσύνη στις Ηνωμένες Πολιτείες από το 2022.
Οι αντιδράσεις είναι έντονες. Όταν ο πρώην διευθύνων σύμβουλος της Google, Eric Schmidt, μίλησε για τον μετασχηματιστικό ρόλο της τεχνητής νοημοσύνης στο University of Arizona, αποδοκιμάστηκε από το κοινό. Παράλληλα, δικαστήριο στην Κίνα έκρινε πρόσφατα παράνομο τον τερματισμό συμβάσεων εργασίας με πρόσχημα την αντικατάσταση από τεχνητή νοημοσύνη, αν και η εφαρμογή μιας τέτοιας απόφασης παραμένει δύσκολη.
Πολλοί υποστηρίζουν ότι πρέπει να δώσουμε προτεραιότητα στις επιστήμες STEM (επιστήμη, τεχνολογία, μηχανική και μαθηματικά). Όμως, η εμμονή μόνο με αυτές είναι λάθος. Σε μια εποχή που τα όρια μεταξύ ανθρώπου και μηχανής θολώνουν, για να πετύχουμε πρέπει να επιστρέψουμε στα βασικά: σε όσα μας κάνουν ανθρώπους. Εδώ μπαίνουν στο παιχνίδι οι ανθρωπιστικές επιστήμες, από τη φιλοσοφία και την ιστορία μέχρι την κοινωνιολογία.
Η μελέτη τους μάς διδάσκει να θέτουμε κρίσιμα ερωτήματα. Μπορείς να ζητήσεις από ένα γλωσσικό μοντέλο (LLM) να γράψει ένα κείμενο, αλλά η ικανότητα να υποβάλλεις τις σωστές ερωτήσεις και να αναλύεις τα αποτελέσματα απαιτεί βαθιά κατανόηση των εννοιών. Η τεχνητή νοημοσύνη μπορεί να αναπαράγει ένα δοκίμιο, αλλά δεν μπορεί να αναπαράγει τη διαδικασία της κριτικής σκέψης που προηγείται.
Επιπλέον, η ανθρώπινη φωνή μεταφέρει συναισθήματα που οι αλγόριθμοι δεν μπορούν να κατανοήσουν. Είτε πρόκειται για την οργή απέναντι στην αδικία, είτε για τη χαρά της ανακάλυψης, αυτά είναι στοιχεία που μας καθοδηγούν προσωπικά και κοινωνικά. Η τεχνητή νοημοσύνη μπορεί να κάνει κώδικα, αλλά δεν μπορεί να νιώσει. Τα «lovebots» μπορεί να προσφέρουν στιγμιαία ευχαρίστηση, αλλά δεν μπορούν να γίνουν μόνιμοι σύντροφοι.
Σε μια εποχή πολιτικής πόλωσης και οικονομικών ανισοτήτων, η σύνδεση με τους άλλους είναι πιο αναγκαία από ποτέ. Χρειαζόμαστε την ηθική περισσότερο από ποτέ για να διασφαλίσουμε ότι η τεχνητή νοημοσύνη θα υπηρετεί την ανθρωπότητα και όχι το αντίθετο.
