Μια κίνηση με βαθύτατο γεωπολιτικό συμβολισμό πραγματοποίησε πρόσφατα το Πεντάγωνο, επαναφέροντας την ονομασία «Διοίκηση Ειρηνικού» (Pacific Command) στη θέση του όρου «Ινδο-Ειρηνικός» που είχε υιοθετηθεί το 2018. Ενώ οι αμερικανικές αρχές κάνουν λόγο για μια απλή επιστροφή στην ιστορική ονομασία, οι αναλυτές επισημαίνουν ότι πρόκειται για μια στρατηγική μετατόπιση που υποδηλώνει το τέλος του ινδικού «βέτο» στη Νότια Ασία.

Για χρόνια, η Ουάσινγκτον αντιμετώπιζε την Ινδία ως τον απαραίτητο δημοκρατικό εταίρο και περιφερειακό υποκατασκευαστή της. Ωστόσο, ο χάρτης της περιοχής ανασχεδιάζεται. Οι Ηνωμένες Πολιτείες επιλέγουν πλέον την απευθείας συνεργασία με χώρες όπως το Πακιστάν, το Μπαγκλαντές και το Νεπάλ, παρακάμπτοντας το Νέο Δελχί. Η νέα αυτή προσέγγιση είναι συναλλακτική: οι χώρες της περιοχής επιδιώκουν ευέλικτες συμμαχίες, διατηρώντας το δικαίωμα να συνεργάζονται με την Κίνα, τη Ρωσία ή την Ινδία, ανάλογα με τα εθνικά τους συμφέροντα.

Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί το Πακιστάν, το οποίο, υπό την καθοδήγηση του Ασίμ Μουνίρ, προβάλλεται ως στρατηγικός κόμβος για την τεχνολογία και τα ορυκτά πλούτη, όπως τα κοιτάσματα χαλκού και χρυσού στο Reko Diq. Αντίστοιχα, το Μπαγκλαντές με τον πληθυσμό των 170 εκατομμυρίων κατοίκων αναδεικνύεται σε βιομηχανική δύναμη στον κόλπο της Βεγγάλης, αναζητώντας επενδύσεις πέρα από το πλαίσιο της ινδικής επιρροής.

Η αμερικανική εξωτερική πολιτική φαίνεται να εγκαταλείπει την ιεραρχική αρχιτεκτονική που έθετε την Ινδία στο επίκεντρο. Αν και η Ουάσινγκτον παραμένει ενδιαφερόμενη για την αγορά και το ανθρώπινο δυναμικό της Ινδίας, η εποχή της «ρομαντικής» προσέγγισης δίνει τη θέση της στον ρεαλισμό. Η Νότια Ασία μετατρέπεται πλέον σε ένα πολύπλοκο ψηφιδωτό σχέσεων, όπου η επιρροή δεν πηγάζει από τον έλεγχο, αλλά από την ικανότητα να διαχειρίζεται κανείς πολλαπλές συμφωνίες ταυτόχρονα.