Η προοπτική χερσαίων επιχειρήσεων των Ηνωμένων Πολιτειών κατά του Ιράν ενδέχεται να περιορίσει τις δυνατότητες της Τεχεράνης, ωστόσο, η πιθανότητα επαναλειτουργίας του Στενού του Ορμούζ χαρακτηρίζεται από τους Κινέζους αναλυτές ως «εξαιρετικά αβέβαιη». Παράλληλα, προειδοποιούν ότι οποιαδήποτε κλιμάκωση θα μπορούσε να οδηγήσει σε βαρύτατες απώλειες, με ορισμένους μάλιστα να δηλώνουν ότι το Ιράν «θα μπορούσε ακόμη και να καλωσορίσει» τέτοιες εχθροπραξίες σε κοντινή απόσταση.
Ο Αμερικανός πρόεδρος, Donald Trump, ανακοίνωσε τη Δευτέρα την πενθήμερη αναστολή των στρατιωτικών χτυπημάτων σε ιρανικές ενεργειακές εγκαταστάσεις. Η ανακοίνωση έγινε μέσω κοινωνικών δικτύων, καθώς πλησίαζε η λήξη της 48ωρης προθεσμίας που είχαν θέσει οι ΗΠΑ στην Τεχεράνη για να επαναλειτουργήσει το Στενό του Ορμούζ, μετά από απειλές του Ιράν να στοχεύσει αμερικανικές εγκαταστάσεις καυσίμων και ενέργειας στην περιοχή, σε περίπτωση επίθεσης στην υποδομή του.
Η απόφαση του Trump να παγώσει προσωρινά τις επιθέσεις ήρθε καθώς η Ουάσινγκτον εξέταζε την πιθανότητα να αποστείλει χιλιάδες στρατιώτες στο Ιράν. Μια από τις επιλογές που συζητήθηκαν, σύμφωνα με το NBC News, ήταν η επαναλειτουργία του περάσματος μέσω του Στενού του Ορμούζ με αποστολή δυνάμεων σε ιρανικά λιμάνια ή μικρά νησιά στον Περσικό Κόλπο, με σκοπό τον περιορισμό των απειλών προς τη ναυσιπλοΐα. Άλλες επιχειρήσεις που εξετάστηκαν από την κυβέρνηση Trump περιλάμβαναν την αποστολή χερσαίων δυνάμεων στο ιρανικό νησί Kharg Island, καθώς και την ανάπτυξη αμερικανικών στρατευμάτων στην ιρανική ακτογραμμή, όπως ανέφερε το Reuters την περασμένη εβδομάδα.
Τέτοιες κινήσεις θα σηματοδοτούσαν μια σημαντική κλιμάκωση στις αμερικανικές επιχειρήσεις κατά του Ιράν, οι οποίες μέχρι στιγμής βασίζονταν κυρίως σε αεροπορικές και ναυτικές επιθέσεις από την έναρξη της Επιχείρησης Epic Fury στις 28 Φεβρουαρίου. Το Ιράν έχει αποτελεσματικά σφραγίσει το στρατηγικής σημασίας στενό – από το οποίο διέρχεται το ένα πέμπτο του παγκόσμιου αργού πετρελαίου – για τα περισσότερα πλοία, προκαλώντας άνοδο των τιμών του πετρελαίου και τροφοδοτώντας παγκόσμιες οικονομικές ανησυχίες.
Σύμφωνα με τον Hu Bo, διευθυντή του South China Sea Strategic Situation Probing Initiative (SCSPI), ενός think tank με έδρα το Πεκίνο, ο Trump αντιμετωπίζει «μεγάλη διπλωματική και πολιτική πίεση». Όπως δήλωσε, η προτεραιότητα των Ηνωμένων Πολιτειών είναι ο καθαρισμός του στενού. «Οι επιχειρήσεις θα μπορούσαν να περιλαμβάνουν την κατάληψη βασικών νησιών ή παράκτιων στόχων γύρω από το Στενό του Ορμούζ», ανέφερε ο Hu. «Τέτοιες κινήσεις θα μπορούσαν να επιτρέψουν στην Ουάσινγκτον να ασκήσει μερική κυριαρχία επί του στενού, περιορίζοντας τις δραστηριότητες του Ιράν και πιέζοντας την Τεχεράνη για παραχωρήσεις».
Ωστόσο, προειδοποίησε ότι η αποτελεσματικότητα τέτοιων επιχειρήσεων στην επαναλειτουργία του στενού είναι «εξαιρετικά αβέβαιη», δεδομένης της ιρανικής πυροβολαρχίας κατά μήκος της ακτογραμμής του, η οποία πιθανότατα θα οδηγούσε σε μεγαλύτερες αμερικανικές απώλειες. «Πολλά θα εξαρτηθούν από την αποφασιστικότητα των ΗΠΑ και την αποτελεσματικότητα των επιχειρήσεων. Θα αντιμετωπίσουν απειλές από ιρανικό παράκτιο πυροβολικό και πυραυλικές θέσεις κατά μήκος του Στενού του Ορμούζ, καθώς και από τα μικρά σκάφη του», είπε ο Hu.
Από την αρχή του πολέμου, ο Trump έχει δηλώσει ξεκάθαρα την προθυμία του να αναπτύξει στρατεύματα στο Ιράν. Σύμφωνα με δημοσίευμα των New York Times την περασμένη εβδομάδα, περίπου 2.200 Πεζοναύτες επί τριών πολεμικών πλοίων κατευθύνονταν προς την περιοχή του Περσικού Κόλπου, όπου θα μπορούσαν να χρησιμοποιηθούν για τον καθαρισμό του στενού ή την κατάληψη του Kharg Island.
Το Kharg Island στον Περσικό Κόλπο αποτελεί το κύριο κέντρο εξαγωγών πετρελαίου του Ιράν. Το μικρό κοραλλιογενές νησί, που βρίσκεται περίπου 33 χιλιόμετρα ανοιχτά της ιρανικής ακτής, διαχειρίζεται περίπου το 90% των εξαγωγών αργού πετρελαίου της χώρας. Ο Hu δήλωσε ότι η κατάληψη του νησιού «δεν θα βοηθούσε άμεσα στην επαναλειτουργία του στενού, αλλά θα έδινε στις ΗΠΑ μεγαλύτερη διαπραγματευτική δύναμη για να πιέσουν το Ιράν να κάνει παραχωρήσεις», δεδομένης της σημασίας του για την ιρανική οικονομία.
Ο Trump είχε δηλώσει στις 13 Μαρτίου ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες είχαν πραγματοποιήσει χτυπήματα εναντίον «κάθε στρατιωτικού στόχου» στο Kharg Island. «Για λόγους ευπρέπειας, έχω επιλέξει ΝΑ ΜΗΝ καταστρέψω την Πετρελαϊκή Υποδομή στο Νησί», ανέφερε σε ανάρτησή του στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης.
Η Διοίκηση Κεντρικής Επιχειρήσεων των ΗΠΑ (US Central Command) ανέφερε το Σάββατο ότι «οι δυνάμεις των ΗΠΑ έπληξαν επιτυχώς περισσότερους από 90 ιρανικούς στρατιωτικούς στόχους στο Kharg Island, διατηρώντας παράλληλα την πετρελαϊκή υποδομή», σύμφωνα με το Reuters.
Ο Fu Qianshao, Κινέζος στρατιωτικός αναλυτής και πρώην μέλος της πολεμικής αεροπορίας, προειδοποίησε επίσης ότι οποιαδήποτε απόπειρα κατάληψης νησιών στον Περσικό Κόλπο ή ανάπτυξης στρατευμάτων κατά μήκος της ιρανικής ακτογραμμής θα ενέχει σημαντικούς κινδύνους. «Αν οι ΗΠΑ καταλάβαιναν νησιά όπως το Kharg, θα έπρεπε να αξιολογήσουν αν θα μπορούσαν να αντέξουν ιρανικές πυραυλικές επιθέσεις. Η τοποθεσία του είναι μόλις δεκάδες χιλιόμετρα από το Ιράν, εντός [της εμβέλειας] ρουκετών και πυροβολικού», δήλωσε ο Fu. «Αν, αντίθετα, οι ΗΠΑ προσπαθήσουν να καταλάβουν θέσεις κατά μήκος της ιρανικής ακτογραμμής, μόλις οι χερσαίες δυνάμεις αποβιβαστούν σε ιρανικό έδαφος, οι ιρανικές δυνάμεις θα μπορούσαν να αντεπιτεθούν και να τις συμπιέσουν από την αντίθετη κατεύθυνση».
«Τόσο η κατάληψη νησιών όσο και οι παράκτιες αποβάσεις ενέχουν κινδύνους που είναι δύσκολο να μετριαστούν. Στην πραγματικότητα, το Ιράν θα μπορούσε ακόμη και να καλωσορίσει ένα τέτοιο σενάριο για αντεπιθέσεις σε κοντινή απόσταση», σημείωσε. Ο Fu πρόσθεσε ότι ακόμη και αν καταλαμβάνονταν νησιά, οι ΗΠΑ μπορεί να χρειαστεί να καθαρίσουν θαλάσσιες νάρκες που, σύμφωνα με αναφορές, έχει αναπτύξει το Ιράν στο στενό. «Ο καθαρισμός ναρκών είναι μια μεγάλη πρόκληση. Οι δυνατότητες των ΗΠΑ σε αυτόν τον τομέα είναι περιορισμένες και θα βασίζονταν πιθανότατα σε συμμάχους. Οπότε, πώς θα αντιμετωπίζονταν τελικά αυτές οι νάρκες;»
Ο Shi Yinhong, καθηγητής διεθνών σχέσεων στο Renmin University, δήλωσε ότι η ανάπτυξη αμερικανικών χερσαίων δυνάμεων θα μπορούσε να έχει σημαντικό αντίκτυπο, μεγιστοποιώντας δυνητικά την καταστροφή των πυρηνικών δυνατοτήτων του Ιράν. «Θα μπορούσε επίσης να δημιουργήσει τις πιο ευνοϊκές συνθήκες εδάφους για τις Ηνωμένες Πολιτείες να διασπάσουν οποιονδήποτε αποκλεισμό του Στενού του Ορμούζ», δήλωσε ο Shi. «Εφόσον οι ιρανικές πυραυλικές εγκαταστάσεις και οι βάσεις drone γύρω από το στενό καταστραφούν σε μεγάλο βαθμό, πώς θα μπορούσε η υδάτινη οδός να παραμείνει κλειστή;»
Ωστόσο, και εκείνος προειδοποίησε ότι οι κίνδυνοι ήταν υψηλοί. «Αν μια δύναμη αυτού του μεγέθους δεν μπορεί να φέρει ένα γρήγορο, ευνοϊκό για τις ΗΠΑ τέλος στη σύγκρουση, θα μπορούσε να επιβαρύνει σημαντικά τις ενδιάμεσες εκλογές [στην πατρίδα]. Με λίγα λόγια, πρόκειται για ένα δίλημμα για τον Trump: υψηλά πιθανά κέρδη αλλά εξίσου υψηλοί κίνδυνοι».
