Μια νέα ανακάλυψη απολιθώματος στην Κίνα φέρνει στο φως εντυπωσιακά στοιχεία για το πώς τα σύγχρονα πουλιά έχασαν τις μακριές, οστέινες ουρές των προγόνων τους, των δεινοσαύρων. Αντί για μια απότομη μεταβολή, όπως πιστεύαμε μέχρι σήμερα, η διαδικασία φαίνεται πως ήταν σταδιακή. Η μετάβαση αυτή θεωρείται κομβική για την επιβίωση των πτηνών, που αποτελούν τη μοναδική ομάδα δεινοσαύρων η οποία κατάφερε να επιζήσει μετά το μεγάλο κύμα εξαφάνισης πριν από 66 εκατομμύρια χρόνια.
Ερευνητές από την Κινεζική Ακαδημία Επιστημών (CAS) και το Ινστιτούτο Γεωλογικών Επιστημών της επαρχίας Fujian δημοσίευσαν τη μελέτη τους στο περιοδικό Science Advances την 1η Ιουλίου, υπογραμμίζοντας ότι η αλλαγή στη δομή της ουράς ήταν ζωτικής σημασίας για την πτήση, επιτρέποντας στα πουλιά καλύτερο έλεγχο μέσω του «ανοίγματος» των φτερών τους.
Το κλειδί για αυτή την ανακάλυψη είναι το Zhengheornis buyu, ένας δεινόσαυρος που έζησε περίπου 150 εκατομμύρια χρόνια πριν, στα τέλη της Ιουράσιας περιόδου. Το απολίθωμα βρέθηκε στην επαρχία Fujian και διαθέτει μια κοντύτερη ουρά με 15 σπονδύλους, αλλά χωρίς το χαρακτηριστικό «πυγόστυλο» (το οστό όπου ενώνονται οι σπόνδυλοι της ουράς στα σημερινά πουλιά). Ο Wang Min, επικεφαλής της έρευνας, εξήγησε ότι η μείωση του αριθμού των σπονδύλων προηγήθηκε της δημιουργίας του πυγόστυλου, αποδεικνύοντας ένα ενδιάμεσο εξελικτικό στάδιο.
Το εύρημα αυτό είναι ιδιαίτερα σημαντικό καθώς το Zhengheornis buyu είναι το μικρότερο γνωστό δείγμα ενήλικου μη-πυγοστυλοειδούς θηρόποδου δεινοσαύρου. Με μήκος μόλις 20 εκατοστά και βάρος που κυμαίνεται από 74 έως 163 γραμμάρια, το είδος αυτό δείχνει ότι οι πρώιμοι συγγενείς των πουλιών είχαν αρχίσει να πειραματίζονται με το μικρότερο μέγεθος σώματος πολύ νωρίτερα από ό,τι νομίζαμε, προετοιμάζοντας το έδαφος για την ικανότητα της πτήσης.