Η Ιαπωνία εξετάζει σοβαρά το ενδεχόμενο εξαγωγής του πυραυλικού συστήματος Type 03 Medium-Range Surface-to-Air Missile στις Φιλιππίνες, στο πλαίσιο των προσπαθειών της για χαλάρωση των αυστηρών περιορισμών που διέπουν τις εξαγωγές όπλων. Αυτή η πρωτοβουλία, όπως αναφέρουν ιαπωνικά μέσα ενημέρωσης, αναμένεται να προκαλέσει σφοδρές αντιδράσεις από το Πεκίνο.
Το συγκεκριμένο σύστημα, το οποίο η Ιαπωνία σχεδιάζει να αναπτύξει και στο νησί Yonaguni, μόλις 110 χιλιόμετρα από την Ταϊβάν, έχει χαρακτηριστεί από την Κίνα ως “εξαιρετικά επικίνδυνο”. Σύμφωνα με πληροφορίες, η Ιαπωνία έχει ήδη ξεκινήσει ανεπίσημες συζητήσεις με τις Φιλιππίνες για την πιθανή αυτή εξαγωγή. Μια ουσιαστική μελέτη αναμένεται να ξεκινήσει μόλις η Ιαπωνία αποφασίσει επίσημα να καταργήσει τον κανόνα που περιόριζε τις εξαγωγές αμυντικού εξοπλισμού, μια αλλαγή που μπορεί να συμβεί ακόμη και το επόμενο έτος.
Το οχήμα-κινητό σύστημα αεράμυνας έχει εμβέλεια 50 χιλιομέτρων και είναι ικανό να αναχαιτίσει αεροσκάφη και πυραύλους κρουζ. Η πλευρά των Φιλιππίνων, σύμφωνα με το δημοσίευμα, έχει εκφράσει ενδιαφέρον για την απόκτηση του συστήματος για τις δικές της ένοπλες δυνάμεις.
Οι Φιλιππίνες, από την πλευρά τους, βρίσκονται σε κατάσταση έντασης με την Κίνα λόγω των διεκδικήσεων στη Νότια Σινική Θάλασσα, όπου οι δραστηριότητες της κινεζικής αεροπορίας είναι συχνές. Επιπλέον, οι Φιλιππίνες αποτελούν μέρος της στρατηγικής “πρώτης αλυσίδας νησιών” στον Ειρηνικό, με το πλησιέστερο νησί τους να απέχει περίπου 140 χιλιόμετρα από την Ταϊβάν.
Η κίνηση του Τόκιο έρχεται την ώρα που η κυβέρνηση της Sanae Takaichi επιδιώκει την αναθεώρηση των “Τριών Αρχών για τη Μεταφορά Αμυντικού Εξοπλισμού και Τεχνολογίας”, οι οποίες καθοδηγούν τις εξαγωγές όπλων της Ιαπωνίας. Τα τελευταία χρόνια, το Τόκιο προσπαθεί επανειλημμένα να αναθεωρήσει αυτές τις αρχές.
Τόκιο και Μανίλα έχουν επίσης ενισχύσει τη συνεργασία τους στην άμυνα τους τελευταίους μήνες. Ως σύμμαχοι των ΗΠΑ, και οι δύο χώρες έχουν υιοθετήσει στάσεις κατά των δραστηριοτήτων της Κίνας στην Ανατολική και Νότια Σινική Θάλασσα, εν μέσω θαλάσσιων διεκδικήσεων.
Σύμφωνα με τις τρέχουσες κατευθυντήριες γραμμές της Ιαπωνίας για τις εξαγωγές αμυντικού εξοπλισμού, μόνο πέντε κατηγορίες αμυντικού εξοπλισμού – για διάσωση, μεταφορά, προειδοποίηση, επιτήρηση και εξουδετέρωση ναρκών – μπορούν να πωληθούν σε εταίρους ασφαλείας της Ιαπωνίας.
Οι τρεις αρχές, που τέθηκαν αρχικά το 1967, προέβλεπαν ότι όπλα δεν θα παραδίδονταν σε χώρες του κομμουνιστικού μπλοκ, σε χώρες υπό καθεστώς εμπάργκο όπλων των Ηνωμένων Εθνών ή σε κράτη που εμπλέκονται ή είναι πιθανό να εμπλακούν σε διεθνείς συγκρούσεις. Οι αρχές επεκτάθηκαν το 1976 για να καλύψουν ουσιαστικά όλες τις περιοχές του κόσμου.
Τον περασμένο μήνα, το Πεκίνο είχε καταδικάσει την ανάπτυξη του πυραύλου Type 03 στο Yonaguni ως “εξαιρετικά επικίνδυνη”, δηλώνοντας ότι υποδαυλίζει τις περιφερειακές εντάσεις και τη στρατιωτική αντιπαράθεση.
Οι διευρυμένες στρατιωτικές δυνατότητες του Τόκιο έχουν επίσης προκαλέσει ανησυχίες. Τον Οκτώβριο, η Takaichi δήλωσε την πρόθεσή της να αυξήσει τις αμυντικές δαπάνες της Ιαπωνίας στο 2% του ΑΕΠ έως το τέλος Μαρτίου του επόμενου έτους, δύο χρόνια νωρίτερα από την προθεσμία που είχαν θέσει προηγούμενες κυβερνήσεις του κυβερνώντος Φιλελεύθερου Δημοκρατικού Κόμματος.
Τον Σεπτέμβριο, μια νέα αμυντική συμφωνία μεταξύ Τόκιο και Μανίλα, και οι δύο σύμμαχοι των ΗΠΑ, επέτρεψε στον ιαπωνικό στρατό να αναπτυχθεί στις Φιλιππίνες για πρώτη φορά από τον Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο. Λιγότερο από ένα μήνα μετά την έναρξη ισχύος της συμφωνίας, η Ιαπωνία και οι Φιλιππίνες πραγματοποίησαν μια κοινή στρατιωτική άσκηση πέντε ημερών, η οποία περιλάμβανε την παράδοση προμηθειών έκτακτης ανάγκης στο φιλιππινέζικο νησί Cebu. Η άσκηση διεξήχθη μια ημέρα πριν από την ετήσια κοινή άσκηση του Λαϊκού Απελευθερωτικού Στρατού της Κίνας με τη Μαλαισία. Δύο ημέρες αργότερα, η Ιαπωνία συμμετείχε σε άλλη μια κοινή άσκηση που περιλάμβανε περιφερειακούς συμμάχους, με επικεφαλής τις Φιλιππίνες και τις ΗΠΑ.
Τον περασμένο μήνα, η Ιαπωνία είχε εξαγάγει εγχώρια παραγόμενους πυραυλο-αναχαιτιστές Patriot surface-to-air missile στις Ηνωμένες Πολιτείες, μια κίνηση που Κινέζοι παρατηρητές και μέσα ενημέρωσης χαρακτήρισαν ως “εξαιρετικά επικίνδυνο σήμα” που υποδηλώνει διευρυμένες στρατιωτικές δυνατότητες. Εδώ και χρόνια, το Πεκίνο κατηγορεί τη δεξιά πτέρυγα της Ιαπωνίας ότι προσπαθεί να τροποποιήσει το ειρηνιστικό της σύνταγμα, να αλλάξει την μη-πυρηνική της πολιτική και να διευρύνει τις στρατιωτικές της δυνατότητες.
