Ο Ουκρανός πρόεδρος, Βολοντίμιρ Ζελένσκι, τόνισε σήμερα ότι η χώρα του βρίσκεται σε μια από τις πιο δύσκολες στιγμές της ιστορίας της, αντιμετωπίζοντας το δίλημμα της απώλειας “του κύριου εταίρου ή της αξιοπρέπειάς της”. Αυτή η δήλωση έρχεται μετά από πληροφορίες για αμερικανικές πιέσεις προς το Κίεβο να αποδεχτεί μια ειρηνευτική συμφωνία μέχρι την Πέμπτη, ενώ η Ευρώπη επαναλαμβάνει ότι δεν θα υποκύψει στην επιθετικότητα της Ρωσίας.
Μετά από δημοσιεύματα του Axios, που επικαλείται πηγή, σύμφωνα με την οποία ο Ζελένσκι συζήτησε με τον αντιπρόεδρο των ΗΠΑ, Τζέι Ντι Βανς, ένα αμερικανικό ειρηνευτικό σχέδιο, ο Ουκρανός πρόεδρος δήλωσε σε βιντεοσκοπημένο μήνυμα ότι δεν θα προδώσει τα εθνικά συμφέροντα της Ουκρανίας. Υπογράμμισε ότι έχει δώσει τον όρκο του να υπερασπιστεί την κυριαρχία της χώρας και τα δικαιώματα των Ουκρανών.
Ο Ζελένσκι αναφέρθηκε σε μια εξαιρετικά δύσκολη επιλογή: “είτε αποδοχή 28 σκληρών σημείων, είτε αντιμετώπιση ενός εξαιρετικά σκληρού χειμώνα”. Τα σημεία αυτά, σύμφωνα με πληροφορίες, προβλέπουν εδαφικές παραχωρήσεις από το Κίεβο, μείωση του μεγέθους του στρατού της Ουκρανίας και απαγόρευση ένταξής της στο ΝΑΤΟ, αιτήματα που συνάδουν με τις απαιτήσεις της Ρωσίας.
Ο Ουκρανός πρόεδρος δεσμεύτηκε ότι η Ουκρανία θα συνεργαστεί γρήγορα, εποικοδομητικά και με ψυχραιμία με τις Ηνωμένες Πολιτείες και τους υπόλοιπους εταίρους, τονίζοντας ότι δεν θα επιτρέψει στη Ρωσία να κατηγορήσει την Ουκρανία για παρεμπόδιση της ειρηνευτικής διαδικασίας. Υποσχέθηκε επίσης να προτείνει εναλλακτικές στο αμερικανικό σχέδιο.
Προηγουμένως, το Reuters, επικαλούμενο δύο πηγές, είχε μεταδώσει ότι η Ουκρανία αντιμετωπίζει πιέσεις από την Ουάσινγκτον για να συμφωνήσει σε ένα πλαίσιο ειρηνευτικής συμφωνίας με τη Ρωσία, πιέσεις που περιλαμβάνουν απειλές για διακοπή της παροχής πληροφοριών και όπλων. Μία από τις πηγές ανέφερε ότι οι ΗΠΑ επιθυμούν η Ουκρανία να υπογράψει ένα τέτοιο πλαίσιο μέχρι την ερχόμενη Πέμπτη.
**Η Ευρώπη απορρίπτει την υποταγή**
Από την πλευρά της, η επικεφαλής της εξωτερικής πολιτικής της Ευρωπαϊκής Ένωσης, Κάγια Κάλλας, δήλωσε ότι η ΕΕ και η Ουκρανία επιθυμούν την ειρήνη, αλλά δεν θα υποκύψουν στην επιθετικότητα της Ρωσίας. “Είναι μια εξαιρετικά επικίνδυνη στιγμή για όλους μας”, είπε, προσθέτοντας ότι “όλοι θέλουμε να τελειώσει αυτός ο πόλεμος, αλλά ο τρόπος που θα τελειώσει είναι σημαντικός. Η Ρωσία δεν έχει κανένα απολύτως νόμιμο δικαίωμα να λάβει οποιεσδήποτε παραχωρήσεις από τη χώρα που εισέβαλε, και τελικά, οι όροι οποιασδήποτε συμφωνίας είναι αυτοί που θα αποφασίσει η Ουκρανία”.
Εκπρόσωπος της γερμανικής κυβέρνησης ανέφερε ότι οι ηγέτες της Γερμανίας, της Γαλλίας και της Βρετανίας συμφώνησαν με τον Ουκρανό πρόεδρο, σε τηλεφωνική επικοινωνία, ότι οι ουκρανικές δυνάμεις πρέπει να παραμείνουν ικανές να υπερασπιστούν την κυριαρχία της χώρας.
Ο Γάλλος πρόεδρος Εμανουέλ Μακρόν, ο Βρετανός πρωθυπουργός Κιρ Στάρμερ και ο Γερμανός καγκελάριος Φρίντριχ Μερτς επιβεβαίωσαν στον Ζελένσκι τη συνεχή και πλήρη στήριξή τους στην Ουκρανία στην πορεία προς μια διαρκή και δίκαιη ειρήνη. Επίσης, χαιρέτισαν τις προσπάθειες των ΗΠΑ για τερματισμό του πολέμου, ιδίως τη δέσμευσή τους στην ουκρανική κυριαρχία και την προθυμία τους να παράσχουν ισχυρές εγγυήσεις ασφαλείας στο Κίεβο.
Σύμφωνα με τρεις πηγές που μίλησαν στο Reuters, η Ουκρανία και η ευρωπαϊκή “Τρόικα” (Γαλλία, Γερμανία, Βρετανία) εργάζονται σε μια αντικρούουσα πρόταση για το ειρηνευτικό σχέδιο που υποστηρίζεται από τις ΗΠΑ, με μία από τις πηγές να αναφέρει ότι η νέα πρόταση θα περιλαμβάνει πιθανώς και άλλες ευρωπαϊκές χώρες.
**Σχέδιο χωρίς διαβούλευση με την Ουκρανία;**
Ενώ η Ουάσινγκτον κατηγορείται ότι παρουσίασε μια συμφωνία που δεν λαμβάνει υπόψη τα αιτήματα της Ουκρανίας, Αμερικανοί αξιωματούχοι υπερασπίστηκαν το σχέδιό τους, υποστηρίζοντας ότι “καταρτίστηκε μετά από διαβουλεύσεις με τον γραμματέα του Συμβουλίου Εθνικής Ασφάλειας και Άμυνας της Ουκρανίας, Ρουστέμ Ούμεροφ”.
Ωστόσο, ο Ούμεροφ διέψευσε σήμερα ότι ενέκρινε το σχέδιο ή ότι συζήτησε τις λεπτομέρειές του, τονίζοντας ότι η χώρα του δεν θα αποδεχτεί συμφωνία που παραβιάζει την κυριαρχία της. Έγραψε στο Telegram: “Κατά την επίσκεψή μου στις Ηνωμένες Πολιτείες, ο ρόλος μου ήταν τεχνικός, επικεντρωμένος στη διοργάνωση συναντήσεων και την προετοιμασία του διαλόγου. Δεν έκανα καμία αξιολόγηση, πόσο μάλλον έγκριση, κανενός σημείου. Αυτό δεν είναι αρμοδιότητά μου ούτε σύμφωνο με τις διαδικασίες”.
Στη Ρωσία, το Κρεμλίνο δήλωσε ότι η Μόσχα δεν έχει λάβει επίσημη δήλωση από τις Ηνωμένες Πολιτείες σχετικά με ένα σχέδιο ειρήνης 28 σημείων για την Ουκρανία, προσθέτοντας ότι το Κίεβο πρέπει να λάβει μια “υπεύθυνη απόφαση” και να το κάνει τώρα.
**Οι όροι του σχεδίου**
Το σχέδιο θα απαιτούσε την αποχώρηση της Ουκρανίας από εδάφη που ελέγχει ακόμη στην ανατολή, τα οποία η Ρωσία ισχυρίζεται ότι έχει προσαρτήσει, ενώ η Ρωσία θα παραχωρούσε μικρότερες εκτάσεις που έχει καταλάβει σε άλλες περιοχές.
Περιλαμβάνει επίσης τη μόνιμη απαγόρευση της Ουκρανίας από την ένταξη στο ΝΑΤΟ, με όριο στον αριθμό των ενόπλων δυνάμεών της στις 600.000, ενώ το ΝΑΤΟ θα συμφωνούσε να μην αναπτύξει ποτέ δυνάμεις εκεί.
Το σχέδιο αναφέρει τη σταδιακή άρση των κυρώσεων κατά της Ρωσίας, την πρόσκληση της Μόσχας να επιστρέψει στην G8 και την επανένωση των παγωμένων ρωσικών περιουσιακών στοιχείων σε ένα επενδυτικό κεφάλαιο από το οποίο η Ουάσινγκτον θα λάβει κάποια κέρδη.
Ένα από τα κύρια αιτήματα της Ουκρανίας είναι η απόκτηση εκτελεστών εγγυήσεων ασφαλείας, ισοδύναμων με το άρθρο συλλογικής άμυνας του ΝΑΤΟ, για να αποτρέψει τη Ρωσία από νέα επίθεση. Ωστόσο, το σχέδιο αντιμετωπίζει αυτό το αίτημα μόνο με μια πρόταση χωρίς λεπτομέρειες: “Η Ουκρανία θα λάβει ισχυρές εγγυήσεις ασφαλείας”.
**Εξελίξεις στο πεδίο της μάχης**
Εν τω μεταξύ, οι ουκρανικές αρχές στη Ζαπορίζια ανέφεραν ότι 5 άνθρωποι σκοτώθηκαν και άλλοι τραυματίστηκαν σε ρωσική επίθεση που στόχευσε πολυκατοικίες και καταστήματα. Οι βομβαρδισμοί προκάλεσαν επίσης αριθμό πυρκαγιών.
Οι ρωσικές δυνάμεις εξαπέλυσαν περισσότερες από 300 επιθέσεις σε 16 περιοχές και πόλεις κατά μήκος της γραμμής του μετώπου.
Στη Χερσώνα, ο κυβερνήτης της περιφέρειας δήλωσε ότι ρωσικοί βομβαρδισμοί σε κατοικημένες περιοχές είχαν ως αποτέλεσμα τον θάνατο ενός ατόμου και τον τραυματισμό 8, ενώ προκάλεσαν ζημιές σε δημόσια και ιδιωτικά κτίρια.
Επίσης, πόλεις στις ανατολικές και δυτικές όχθες του ποταμού Δνείπερου δέχθηκαν συνεχείς βομβαρδισμούς. Στην Οδησσό, ρωσικές επιθέσεις με drones προκάλεσαν τον τραυματισμό 5 ατόμων και ζημιές σε σπίτια και κτίρια, σύμφωνα με τις αρχές έκτακτης ανάγκης.
Από την πλευρά της, η ρωσική αμυντική αρχή δήλωσε ότι οι δυνάμεις της απέκρουσαν 6 ουκρανικές επιθέσεις στην προσπάθεια να άρουν τον αποκλεισμό των δυνάμεών τους εντός της πόλης Ποκρόφσκ, στη νοτιοανατολική Ουκρανία, στην περιοχή Ντονέτσκ.
Η αρμόδια αρχή πρόσθεσε ότι οι δυνάμεις της κατέλαβαν, μέσα σε μία εβδομάδα, 16 πόλεις και κωμοπόλεις στην περιφέρεια Χαρκόφ, συμπεριλαμβανομένης της πόλης Κουπιάνσκ, ενώ κατέλαβαν και την πόλη Ράντοσνογιε στην περιφέρεια Ντνιπροπετρόφσκ.