Σύμφωνα με την τελευταία έκθεση της Ύπατης Αρμοστείας του ΟΗΕ για τους Πρόσφυγες (UNHCR), η ανθρωπότητα βρίσκεται αντιμέτωπη με μια κρίση πρωτοφανούς κλίμακας, καθώς 117,8 εκατομμύρια άνθρωποι –δηλαδή ένας στους 70 κατοίκους του πλανήτη– παραμένουν αναγκαστικά εκτοπισμένοι. Η κατάσταση αυτή οφείλεται κυρίως σε συγκρούσεις, βία, παραβιάσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων και διώξεις.
Για πρώτη φορά μετά από 10 χρόνια, καταγράφηκε μια μικρή υποχώρηση της τάξεως του 4% στους αριθμούς των εκτοπισμένων κατά το 2025, κυρίως λόγω των μαζικών επιστροφών προσφύγων και εσωτερικά εκτοπισμένων στις χώρες καταγωγής τους. Ωστόσο, αυτή η εύθραυστη πρόοδος επισκιάζεται από την ραγδαία κλιμάκωση της κρίσης στον Λίβανο. Μετά την έναρξη του πολέμου ΗΠΑ-Ισραήλ κατά του Ιράν στα τέλη Μαρτίου 2026, οι ισραηλινές επιθέσεις έχουν προκαλέσει τον αναγκαστικό εκτοπισμό άνω του ενός εκατομμυρίου ανθρώπων, ενώ επιπλέον 3,2 εκατομμύρια έχουν εκτοπιστεί στο εσωτερικό του Ιράν.
Από το σύνολο των 117,3 εκατομμυρίων εκτοπισμένων:
* 68,6 εκατομμύρια είναι εσωτερικά εκτοπισμένοι.
* 28,5 εκατομμύρια είναι πρόσφυγες υπό την εντολή της UNHCR.
* 9 εκατομμύρια είναι αιτούντες άσυλο.
* 7,2 εκατομμύρια χρήζουν διεθνούς προστασίας.
* 6 εκατομμύρια είναι Παλαιστίνιοι πρόσφυγες υπό την εντολή της UNRWA.
Σχεδόν τα τρία τέταρτα (72%) όλων των προσφύγων προέρχονται από μόλις επτά χώρες: τη Βενεζουέλα (6,4 εκατομμύρια), την Παλαιστίνη (6 εκατομμύρια), την Ουκρανία (5,2 εκατομμύρια), τη Συρία (4,9 εκατομμύρια), το Αφγανιστάν (3,7 εκατομμύρια), το Σουδάν (2,8 εκατομμύρια) και το Νότιο Σουδάν (2,4 εκατομμύρια).
Αντίστοιχα, το βάρος της φιλοξενίας παραμένει άνισα κατανεμημένο, με χώρες όπως η Κολομβία (2,8 εκατομμύρια), η Γερμανία (2,7 εκατομμύρια), η Τουρκία (2,4 εκατομμύρια), η Ουγκάντα (1,9 εκατομμύρια), το Ιράν (1,7 εκατομμύρια), το Τσαντ (1,5 εκατομμύρια) και το Πακιστάν (1,3 εκατομμύρια) να υποδέχονται το μεγαλύτερο μέρος του πληθυσμού.
Παρά το γεγονός ότι το 2025 καταγράφηκε το μεγαλύτερο κύμα επιστροφών στην ιστορία της UNHCR –με 14,7 εκατομμύρια ανθρώπους να επιστρέφουν στις πατρίδες τους– η υπηρεσία προειδοποιεί ότι οι συνθήκες παραμένουν εξαιρετικά ασταθείς. Πολλοί από τους ανθρώπους που επιστρέφουν έρχονται αντιμέτωποι με νέα κύματα βίας, εγείροντας σοβαρά ερωτήματα για την ασφάλεια των εκτοπισμένων σε έναν κόσμο που δοκιμάζεται από συνεχείς συρράξεις.