Η Delta Air Lines γιορτάζει δύο δεκαετίες από την έναρξη του προγράμματος μερισμού κερδών με τους 100.000 εργαζομένους της, μια στρατηγική που, σύμφωνα με τον CEO Ed Bastian, είναι ο βασικός πυλώνας της επιτυχίας της εταιρείας και της καθιστά την πιο επιτυχημένη αεροπορική.
Φέτος, η Delta διένειμε πάνω από 1 δισεκατομμύριο δολάρια στους υπαλλήλους της, μια ένδειξη της ισχυρής κερδοφορίας της. Το πρόγραμμα, που ξεκίνησε το 2007, αρχικά δεν είχε ουσιαστική απόδοση, καθώς η εταιρεία βρισκόταν “μακριά” από την κερδοφορία. Ωστόσο, η κατάσταση άλλαξε ριζικά υπό την ηγεσία του Bastian, ο οποίος οδήγησε την αεροπορική από την χρεοκοπία στην σημερινή της αξία των 43,6 δισεκατομμυρίων δολαρίων.
Ο Bastian αναφέρει ότι οι εργαζόμενοι λαμβάνουν “15% απόδοση επί των κερδών για όσο διάστημα υπάρχουμε”, τονίζοντας τη μακροπρόθεσμη φύση και τη σημασία του προγράμματος για την παρακίνηση του προσωπικού. Ο μερισμός κερδών προβλέπει την διανομή του 10% των πρώτων 2,5 δισεκατομμυρίων δολαρίων προσαρμοσμένων κερδών και 20% για ό,τι ξεπερνά αυτό το ποσό.
Η επιτυχία της Delta μεταφράζεται σε αυξημένες ανταμοιβές για τους εργαζομένους. Φέτος, διανεμήθηκαν 1,3 δισεκατομμύρια δολάρια, σηματοδοτώντας την ένατη φορά την τελευταία δεκαετία που η εταιρεία ξεπέρασε το όριο του 1 δισεκατομμυρίου. Αυτό αντιστοιχεί σε περίπου τέσσερις εβδομάδες επιπλέον μισθού για τον μέσο εργαζόμενο. Από το 2015, η Delta έχει διανείμει πάνω από 11 δισεκατομμύρια δολάρια, ποσό που υπερβαίνει το σύνολο των άλλων αεροπορικών εταιρειών των ΗΠΑ.
“Η διανομή της επιτυχίας είναι ουσιαστική για την κουλτούρα μας”, δηλώνει ο Bastian. “Αποτελεί θεμελιώδες ανταγωνιστικό πλεονέκτημα της Delta, εδραιωμένο στην κουλτούρα και στους ανθρώπους της”. Αυτή η προσέγγιση φαίνεται να έχει απήχηση στους εργαζομένους, με σχεδόν 9 στους 10 να επιθυμούν μακροχρόνια παραμονή στην εταιρεία, ποσοστό υψηλότερο από τον μέσο όρο των κορυφαίων εταιρειών.
Η ικανοποίηση του προσωπικού μεταφράζεται σε θετικά επιχειρηματικά αποτελέσματα. Η Delta εμφανίζει Net Promoter Score (NPS) 41-43, μια μέτρηση που καταγράφει την πιθανότητα οι πελάτες να συστήσουν την εταιρεία. Περίπου το 24% αυτού του σκορ αποδίδεται στις αλληλεπιδράσεις των εργαζομένων με τους πελάτες, κάτι που οδηγεί σε 14% αύξηση εσόδων ανά μίλι καθίσματος σε σύγκριση με τους ανταγωνιστές.
Η πρωτοβουλία για το πρόγραμμα μερισμού κερδών προέκυψε από μια περίοδο κρίσης. Το 2004, ο Bastian, τότε CFO, επέστρεψε στην Delta με μειωμένο μισθό, υπό την προϋπόθεση της αίτησης πτώχευσης. Μετά την επιτυχή αναδιάρθρωση, η εταιρεία βγήκε από μια από τις μεγαλύτερες πτωχεύσεις στην ιστορία των ΗΠΑ. Αυτή η διαδικασία απαιτούσε θυσίες από τους εργαζομένους, όπως μειώσεις μισθών, απώλεια θέσεων εργασίας και συνταξιοδοτικών παροχών.
“Όταν περνάς από την αναδιάρθρωση, πρέπει να λάβεις δύσκολες αποφάσεις που οδηγούν σε μεγάλες περικοπές μισθών, απώλεια θέσεων εργασίας, απώλεια παροχών, απώλεια συντάξεων σε ορισμένες περιπτώσεις”, ανέφερε ο Bastian. “Και όταν είσαι στον πάτο και κοιτάς προς τα πάνω, δεν ξέρεις πόσο βαθιά πρέπει να πας”. Οι εργαζόμενοι, αν και κατανοούσαν την ανάγκη για θυσίες, ανησυχούσαν για την αξιοποίηση των χρημάτων που θα προέκυπταν από την ανάκαμψη.
Εδώ ήρθε η λύση του προγράμματος μερισμού κερδών. “Το μεγάλο μέτρο ασφαλείας είναι όταν είμαστε κερδοφόροι, και ήμασταν πολύ μακριά από αυτό τότε”, είπε. “Ίσως τον πρώτο χρόνο, τα 100 εκατομμύρια δολάρια που διανεμήθηκαν δεν ήταν πολλά χρήματα. Αλλά τελικά, έγιναν πραγματικά χρήματα”.
Λίγα χρόνια μετά την έναρξη, τα κέρδη που διανέμονταν ξεπέρασαν το ένα δισεκατομμύριο δολάρια. “Αυτά είναι χρήματα που αλλάζουν ζωή για πολλούς ανθρώπους”, δήλωσε ο Bastian.
Αρχικά, η Wall Street αντέδρασε με δυσπιστία στην απόφαση της Delta. “Πριν από χρόνια, αντιμετώπιζα πολλές αντιδράσεις από τους μετόχους όταν αρχίσαμε να βλέπουμε μεγάλα ποσά. Γιατί το κάνετε αυτό; Αυτά είναι δικά μας χρήματα που δίνετε”, ανέφερε ο Bastian. Ωστόσο, ο CEO επέμενε, υποστηρίζοντας ότι ήταν μια win-win κατάσταση, μια αντίληψη που σταδιακά υιοθετήθηκε και από τους επενδυτές.
“Είναι μια εξαιρετική ευθυγράμμιση με τους μετόχους σας, επειδή οι πελάτες μας κερδίζουν, επειδή οι υπάλληλοί μας κάνουν εξαιρετική δουλειά για αυτούς, και όσο καλύτερα εξυπηρετούν τους πελάτες μας, τόσο καλύτερα θα τα πάνε οι μέτοχοί μας όσον αφορά τις αποδόσεις στη Delta”, δήλωσε ο Bastian.
Μάλιστα, η στάση των επενδυτών έχει αλλάξει τόσο πολύ, που θα αντιδρούσαν σε οποιαδήποτε αλλαγή του προγράμματος. “Θα σας έλεγα ότι αν ανακοίνωνα – και δεν πρόκειται – ότι θα καταργούσαμε τον μερισμό κερδών ή θα αλλάζαμε τον τύπο του, οι μέτοχοι θα ήταν οι πρώτοι που θα ερχόντουσαν εναντίον μου”, αποκάλυψε ο Bastian.
Τα αποτελέσματα επιβεβαίωσαν την άποψή του. Η Delta είναι πλέον η πιο κερδοφόρα αεροπορική εταιρεία της Αμερικής, θέση που διατηρεί ακόμη και μετά την καταβολή των μερισμάτων. “Η πιο κερδοφόρα αεροπορική που πληρώνει περισσότερο μερισμό κερδών από όλες τις άλλες αεροπορικές μαζί, και εξακολουθεί να έχει τα υψηλότερα κέρδη ως αποτέλεσμα αυτού”, σημείωσε ο Bastian.
Όλα αυτά συνθέτουν έναν “ενάρετο κύκλο” που ωφελεί όλους – εργαζομένους, πελάτες και μετόχους – συμβάλλοντας στην αύξηση των κερδών της Delta. “Φροντίζουμε τους ανθρώπους, ώστε να μπορούν να φροντίζουν τους πελάτες, οι οποίοι στη συνέχεια ανταμείβουν τους μετόχους μας με την αφοσίωσή τους”, κατέληξε ο Bastian, υπογραμμίζοντας την άμεση σύνδεση αυτής της πολιτικής με την οικονομική ευημερία της εταιρείας.