Ο θάνατος του Μάρτιν Παρ, ενός από τους πιο επιδραστικούς φωτογράφους και καλλιτέχνες της σύγχρονης εποχής, άφησε πίσω του ένα δυσαναπλήρωτο κενό στον κόσμο της τέχνης. Με μια μοναδική ματιά, ο Παρ κατάφερε να αποτυπώσει την «συνηθισμένη εξαιρετικότητα» της καθημερινής ζωής στη Βρετανία, αλλά και σε παγκόσμιο επίπεδο, συνδυάζοντας συχνά τον χιούμορ με μια ελαφρώς άβολη αλήθεια.
Συναδέλφοι, φίλοι και θαυμαστές του, από τον εικαστικό Γκρέισον Πέρι και τον φωτογράφο Ντον ΜακΚάλιν, μέχρι διευθυντές μεγάλων πολιτιστικών ιδρυμάτων όπως η Tate, καταθέτουν τις αναμνήσεις και τα συναισθήματά τους για τον καλλιτέχνη. Ο Πέρι, μιλώντας για την στενή του φιλία με τον Παρ, τον περιγράφει ως έναν άνθρωπο με «ξηρό χιούμορ» και «βαθιά αίσθηση της κωμωδίας», που πίστευε ότι η τέχνη πρέπει να παίρνεται σοβαρά, ακόμη κι όταν είναι αστεία. «Ο Μάρτιν ήταν ένας φωτογράφος ίσων ευκαιριών στο αστείο, κανείς δεν ήταν ασφαλής», αναφέρει ο Πέρι, χαρακτηρίζοντας τον Παρ «εθνικό μας φωτογράφο» λόγω των αμέτρητων ταξιδιών του σε όλη τη χώρα.
Η ικανότητά του να εστιάζει σε μικρές, συχνά ξεχασμένες λεπτομέρειες, όπως ένα λεκέ λίπους σε ένα ακριβό σακάκι ή μια μύγα πάνω σε ένα καπέλο, ήταν χαρακτηριστική του έργου του. Αυτή η προσέγγιση, σύμφωνα με τον Πέρι, τον έκανε να απομακρύνεται από την «επιτελεστική σοβαρότητα» που συχνά επικρατούσε στον καλλιτεχνικό κόσμο, ο οποίος, όπως λέει, «ευνοεί τη δυστυχία».
Η Wendy Jones, συνεργάτιδα στη συγγραφή της βιογραφίας του Παρ, αναφέρεται στην ευκολία και την διασκεδαστική φύση της συνεργασίας τους, αλλά και στην ταπεινότητα του καλλιτέχνη, ο οποίος, παρά την αναγνώρισή του, παρέμενε ενθουσιασμένος με την ανακάλυψη νέων ταλέντων και την ανταλλαγή απόψεων για την φωτογραφία. Η Jones τονίζει την προθυμία του να εργάζεται ακατάπαυστα, ζητώντας «Επόμενη φωτογραφία!» και «Επόμενη ερώτηση!», δείχνοντας την αφοσίωσή του στην τέχνη του.
Ο Martin Parr ήταν γνωστός για την ικανότητά του να ενσωματώνεται στο περιβάλλον, να γίνεται «αόρατος», και να απαθανατίζει στιγμές πριν οι άνθρωποι καν συνειδητοποιήσουν ότι έχουν φωτογραφηθεί. Αυτή η προσέγγιση, σε συνδυασμό με την εξαιρετική αίσθηση του χιούμορ, του επέτρεψε να δημιουργήσει έργα που προκαλούσαν «γέλιο και δυσφορία ταυτόχρονα», όπως αναφέρουν οι συνιδρυτές του Photo London, Michael Benson και Fariba Farshad.
Η Maria Balshaw, διευθύντρια της Tate, αναφέρεται στην ικανότητα του Παρ να αποτυπώνει τις «ιδιορρυθμίες» που διαμορφώνουν την κοινή μας εμπειρία, μετατρέποντας τα ταπεινά στην καθημερινότητα θέματα σε αριστουργήματα. Το έργο του, όπως τονίζεται, δεν ήταν απλώς φωτογραφία, αλλά «η δόμηση κόσμων».
Ο Don McCullin, αναγνωρίζοντας την διαφορετική προσέγγιση του Παρ, την «τσιχλασμένη» και «φανταχτερή» χρήση του χρώματος, την παρομοιάζει με το έργο του David Hockney, κάνοντας λόγο για μια «στροφή δεξιά» στην καριέρα του. Παρ’ όλες τις αρχικές αντιδράσεις, το έργο του Παρ έφερε τη φωτογραφία στον σύγχρονο κόσμο, γεμάτο χιούμορ και ανθρωπιά.
Ο Jamie Hawkesworth, φωτογράφος, θυμάται το email που έλαβε από τον Παρ στα πρώτα του βήματα, ένα email που του έδωσε κουράγιο. Ο Παρ, σύμφωνα με τον Hawkesworth, «δεν έχασε ποτέ την αίσθηση του θαύματος», διατηρώντας την περιέργεια και την αφέλεια που είχαν οι καλλιτέχνες στην αρχή της πορείας τους.
Ο Ewen Spencer, επίσης φωτογράφος, περιγράφει την βοήθεια που έλαβε από τον Παρ στην επιμέλεια του πρώτου του βιβλίου, μια συνάντηση γεμάτη από ένταση και χιούμορ. Ο Spencer τονίζει την προθυμία του Παρ να υποστηρίζει και να προωθεί άλλους καλλιτέχνες, γεγονός που τον καθιστά μια σπάνια προσωπικότητα στον χώρο της φωτογραφίας.
Ο Simon Wallis, διευθυντής της Royal Academy of Arts, Λονδίνο, τονίζει τον «ακλόνητο ενθουσιασμό» του Παρ και την αφοσίωσή του στην φωτογραφία ως μορφή τέχνης. Η στενή του σχέση με το Yorkshire και η σειρά του «The Non-Conformists», όπου αποτύπωσε τη ζωή γύρω από την καλλιέργεια και την κατανάλωση ραβδιού, αποτελούν παράδειγμα της ικανότητάς του να αφηγείται οπτικές ιστορίες.
Ο Hans Ulrich Obrist, επιμελητής, περιγράφει τον Παρ όχι μόνο ως φωτογράφο, αλλά και ως «οικοδόμο κόσμων», έναν πολυδιάστατο καλλιτέχνη που άφησε πίσω του ένα «λαμπρό έργο» που θα εκτιμάται για γενιές.
Τέλος, ο Paul Smith, σχεδιαστής μόδας, τονίζει την «χαρούμενη» φύση του Παρ και την ικανότητά του να «συλλαμβάνει τη στιγμή». Η απώλειά του, όπως αναφέρεται, αφήνει ένα «πολύ φτωχότερο τόπο» και η απουσία του θα γίνει αισθητή από όλη την παγκόσμια κοινότητα της φωτογραφίας.
