Ο κόσμος της τέχνης αντιμετωπίζει ένα συστημικό πρόβλημα όσον αφορά την κοινωνική τάξη, και η ανάγκη για υποστήριξη είναι διάχυτη, δήλωσε η Meg Molloy, ιδρύτρια του Working Arts Club. Αυτή η πρωτοβουλία στοχεύει να βοηθήσει άτομα από εργατικές οικογένειες να βρουν θέσεις εργασίας στον καλλιτεχνικό τομέα.
Το Working Arts Club, που ιδρύθηκε το 2024 ως ανεξάρτητη πρωτοβουλία στο Λονδίνο, έχει ήδη συνεργαστεί με κορυφαίους πολιτιστικούς οργανισμούς όπως το V&A, η Royal Academy, ο Christie’s, ο Sotheby’s και η Frieze London. Ο σύλλογος, ο οποίος διοργανώνει εκδηλώσεις όπως συναντήσεις καριέρας, πάνελ συζητήσεων και ιδιωτικές ξεναγήσεις σε εκθέσεις, σχεδιάζει να επεκταθεί σε ολόκληρη τη Μεγάλη Βρετανία. Συγκεκριμένα, αναμένεται η έναρξη λειτουργίας του στο Μάντσεστερ στις 24 Μαρτίου, ενώ θα ακολουθήσουν και άλλες πόλεις.
«Είναι ζωτικής σημασίας ο σύλλογος να επεκταθεί στο βόρειο τμήμα της Αγγλίας», τόνισε η Molloy. «Ο βορράς διαθέτει μια εξαιρετική καλλιτεχνική σκηνή, όμως η βιομηχανία τεχνών του Ηνωμένου Βασιλείου είναι αναμφίβολα συγκεντρωμένη στο Λονδίνο, γεγονός που δημιουργεί τεράστια οικονομικά και λογιστικά εμπόδια για τους ανθρώπους των εργατικών τάξεων εκτός της πρωτεύουσας.»
«Όταν η πρόσβαση εξαρτάται από τα ταξίδια, τις αμειβόμενες ή ελάχιστα αμειβόμενες πρακτικές, και την φυσική παρουσία στην πόλη, οι άνθρωποι των εργατικών τάξεων αποκλείονται δομικά», συμπλήρωσε. Το Working Arts Club είναι δωρεάν για εγγραφή και διαθέτει πάνω από 1.000 μέλη στο Λονδίνο.

«Οποιοσδήποτε από εργατική οικογένεια που εργάζεται στις εικαστικές τέχνες θα πρέπει να αισθάνεται ότι το Working Arts Club υπάρχει για εκείνον, ανεξάρτητα από την τοποθεσία του – είτε πρόκειται για έναν ανώτερο στέλεχος σε γκαλερί του Λονδίνου, είτε για κάποιον που αναζητά την πρώτη του δουλειά στον κλάδο στη Sheffield», ανέφερε η Molloy.
Στοιχεία αποδεικνύουν μια έντονη ταξική ανισορροπία στον δημιουργικό κλάδο, με άτομα από χαμηλότερα κοινωνικοοικονομικά στρώματα να είναι δυσανάλογα λιγότερο εκπροσωπημένα. Αυτό παρατηρείται όχι μόνο μεταξύ των ίδιων των καλλιτεχνών, αλλά και μεταξύ των εργαζομένων σε γκαλερί, μουσεία και άλλους πολιτιστικούς οργανισμούς. Σύμφωνα με τα πιο πρόσφατα στατιστικά στοιχεία της βρετανικής κυβέρνησης, οι δημιουργικές βιομηχανίες απασχολούν 2,42 εκατομμύρια ανθρώπους, εκ των οποίων το 78% δηλώνει ότι προέρχεται από «πιο πλεονεκτική κοινωνικοοικονομική κατάσταση».
Πέρυσι, ανάλυση της εφημερίδας Guardian αποκάλυψε ότι σχεδόν το 30% των καλλιτεχνικών διευθυντών και άλλων ηγετικών στελεχών στον δημιουργικό χώρο είχαν ιδιωτική εκπαίδευση, σε σύγκριση με τον εθνικό μέσο όρο του μόλις 7%. Περισσότεροι από το ένα τρίτο (36%) των γενικών διευθυντών των οργανισμών είχαν φοιτήσει σε ιδιωτικά σχολεία.
Η Molloy, η οποία εργάζεται ως σύμβουλος για καλλιτέχνες και γκαλερί, έχει πολυετή εμπειρία στον χώρο της τέχνης. Περιγράφει την εμπειρία της ως «περιτριγυρισμένη από άτομα που είχαν πάει σε ιδιωτικό σχολείο και είχαν σπουδάσει ιστορία της τέχνης – ένα αντικείμενο που σχεδόν δεν προσφέρεται στην κρατική εκπαίδευση».
«Δεν υπάρχει ποικιλομορφία φωνής ή σκέψης σε αυτό, και δημιουργείται μια φυσαλίδα. Είναι αποκλειστικό, άδικο και τελικά καθιστά τον κόσμο της τέχνης λιγότερο ζωντανό και δυσκολότερο για τους ανθρώπους των εργατικών τάξεων να εισχωρήσουν», δήλωσε η Molloy.
Το Working Arts Club έχει δημιουργήσει ένα δίκτυο ατόμων που αναζητούν εργασία στον δημιουργικό τομέα και επαγγελματιών, μέσω του newsletter και της ομάδας WhatsApp, όπου κοινοποιούνται θέσεις εργασίας και εκδηλώσεις.

«Αυτοί που ξεκινούν τώρα στον κλάδο μπορούν άμεσα να συνομιλούν με έμπειρα άτομα από μεγάλους οργανισμούς», δήλωσε η Kirsty Jukes, υπεύθυνη επικοινωνίας της Manchester Art Gallery, η οποία θα ηγηθεί της βόρειας πτέρυγας του συλλόγου. «Έχοντας δει η ίδια τα οφέλη της εκδοχής του Λονδίνου, γνωρίζω ότι θα ήταν ένα εξαιρετικό δίκτυο και εδώ.»
Η Amy Gilles, 31 ετών, μέλος του συλλόγου και διευθύντρια λειτουργίας στο Quentin Blake Centre for Illustration, ανέφερε ότι έχει καταστήσει το networking «πολύ πιο προσβάσιμο». «Έλαβα δωρεάν εισιτήριο για να παρακολουθήσω την Frieze Art Fair, η οποία είναι εξαιρετικά ακριβή και αποτελεί ένα τεράστιο οικονομικό εμπόδιο. Το να μπορέσω να πάω και να δω πώς λειτουργεί η βιομηχανία ήταν εξαιρετικά σημαντικό», δήλωσε η Gilles.
Άλλα μέλη υπογραμμίζουν την ανάγκη για πρωτοβουλίες με βάση την κοινωνική τάξη στον κλάδο. «Τα δίκτυα, οι λέσχες και οι συλλογικότητες που εστιάζουν σε άτομα από εργατικές οικογένειες είναι τόσο σημαντικά, επειδή δημιουργούν χώρους όπου οι κοινές πραγματικότητες δεν χρειάζονται επεξήγηση», δήλωσε η Jennifer Jones, 26 ετών, μέλος του συλλόγου που ίδρυσε επίσης μια ομάδα καλλιτεχνών από εργατικές οικογένειες, την Grafters Collective. «Αισθανόμουν ότι κανείς γύρω μου δεν καταλάβαινε πόσο πιο δύσκολο είναι να βρίσκεσαι σε αυτούς τους χώρους και να εξισορροπείς τα πάντα όταν δεν έχεις οικονομική στήριξη, δεν έχεις επαφές στον κλάδο και δεν κατανοείς τους κοινωνικούς κώδικες ή πώς λειτουργεί η βιομηχανία, επειδή προέρχεσαι από εξωτερικούς κύκλους», λέει.
Εκτός από το πάρτι έναρξης στο Μάντσεστερ, θα πραγματοποιηθεί και μια κοινωνική εκδήλωση στο Λίβερπουλ τον Απρίλιο. Ως μέρος της επέκτασης του συλλόγου, η Molloy και η Jukes ελπίζουν να συνεργαστούν με γκαλερί, μουσεία και εκθέσεις τέχνης στο βόρειο τμήμα της Αγγλίας για τη διοργάνωση πάνελ συζητήσεων και ξεναγήσεων για τα μέλη τους. Η Molloy δήλωσε ότι ο σύλλογος αναζητά χρηματοδότηση «για να καταστήσει το δίκτυο βιώσιμο και να του επιτρέψει να αναπτυχθεί».