Μια εβδομάδα πριν, έβαλα στοίχημα με τον εαυτό μου για το αν η νέα σειρά του HBO Max θα αφορούσε την αγορά vintage ρούχων στο δυτικό Λονδίνο, ένα είδος μανιταριού, ή μια παραθαλάσσια προάστιο του Εδιμβούργου. Ακόμα και με ασφαλείς στοιχηματισμούς, βρέθηκα χαμένος. Το “Portobello” είναι στην πραγματικότητα η αληθινή ιστορία του Enzo Tortora, πρώην παρουσιαστή της κορυφαίας τηλεοπτικής εκπομπής της Ιταλίας, ο οποίος κατηγορήθηκε ψευδώς για συμμετοχή στην Καμόρρα. Πώς θα μπορούσα να το μαντέψω αυτό;
Στο αποκορύφωμά της, η εκπομπή “Portobello” σημείωνε αστρονομική τηλεθέαση, φτάνοντας τα 28 εκατομμύρια θεατές, ένα εθνικό σταυροδρόμι από μοναχές έως κρατουμένους. Ανάμεσα στους τελευταίους, ο Giovanni Pandico: ένας γκρινιάρης και κλινικά παρανοϊκός μαφιόζος, ο οποίος αποκτά εμμονή, σαν τον Stan, με τον Tortora. Πιστεύει ότι επικοινωνεί με τον παρουσιαστή μέσω τηλεπάθειας, καθώς και με τηλεκατευθυνόμενο έλεγχο ενός παπαγάλου που εμφανίζεται ως guest στην εκπομπή. Παραδόξως, ο εγκληματίας της μαφίας στέλνει στον Tortora 20 δαντελωτά τραπεζομάντιλα για να πουλήσει στην εκπομπή του (σε ένα τμήμα που ονομάζεται πραγματικά Portobello Market, γεγονός που με μπέρδεψε πολύ).
Όταν τα δαντελωτά τραπεζομάντιλα δεν επιστρέφονται, ο Pandico ξεσπά. Κατηγορεί τον Tortora για διακίνηση ναρκωτικών για την εγκληματική οργάνωση. Μια αβάσιμη κατηγορία που, ωστόσο, οδηγεί στη σύλληψη του Tortora, καθώς οι πρόθυμες αρχές προσπαθούν να ετοιμάσουν τη δίκη του αιώνα.
Η διασταύρωση της διασημότητας, της πολιτικής και του οργανωμένου εγκλήματος είναι ένα ισχυρό θέμα, το οποίο, όπως σημειώνεται στο προωθητικό υλικό της σειράς, προοικονομεί την άνοδο των Berlusconi και Trump. Παρά τη σκηνή της δεκαετίας του 1980, ο σεναριογράφος-σκηνοθέτης Marco Bellocchio στρέφει ένα καυστικό βλέμμα προς τον καιρό μας. Δεν νομίζω ότι του αρέσει αυτό που βλέπει.
Αφού χάνει τη δουλειά του, βλέπουμε κάμεραμεν από τον ίδιο σταθμό του Tortora να κάνουν δημοσκοπήσεις σε μέλη του κοινού, ζυγίζοντας φαταλιστικά την κοινή γνώμη για την ενοχή ή αθωότητα του παρουσιαστή. Οι “μεγάλοι” τον έχουν παγιδεύσει, υποστηρίζει ένας. Θα έπρεπε να είναι σε παρακολούθηση αυτοκτονίας, σιγοψιθυρίζει άλλος. “Έχεις λεφτά για σάντουιτς;”, απαιτεί ένας άλλος, αφού δηλώνει ότι ο Enzo μπορεί να πάει στο διάολο γιατί έχει πολλά. (Λεφτά και όχι σάντουιτς, νομίζω. Βέβαια, αυτή είναι Ιταλία.)
Με την αθωότητα του Tortora να έχει αποδειχθεί, μένουμε σε άλλες απορίες. Τι πιστεύει για το έργο ζωής του; Σε μια αναδρομή, τον βλέπουμε να κάνει οντισιόν για ταλέντα με συγκινητική σοβαρότητα. Ωστόσο, γνωρίζει την αντίθετη αφήγηση, αναφερόμενος στο “Portobello” κατά καιρούς ως “επαρχιακή, κλαψιάρικη σαχλαμάρα” και αργότερα, “ένα σωρό ανοησίες”. Δεν του αρέσει να τον αποκαλούν παρουσιαστή τηλεόρασης – είναι οικοδεσπότης. Είναι επίσης εθισμένος στην κοκαΐνη και έχει σχέση με ένα μέλος της παραγωγικής ομάδας. Είναι, με άλλα λόγια, φυσικός.
Το σύστημα δικαιοσύνης δέχεται σφοδρή κριτική, με αρκετό Kafka στο μείγμα. “Για τι κατηγορούμαι;”, ρωτά ο Tortora έναν αστυνομικό καπετάνιο τη νύχτα της σύλληψής του. “Δεν υποχρεούμαστε να σας ενημερώσουμε”, έρχεται η απάντηση. Τα γεγονότα περιορίζονται από αξιωματούχους που κρύβονται πίσω από νομικές ορολογίες, αλλά ταυτόχρονα κάνουν διαρροές στον Τύπο. Οι δικηγόροι του Tortora έχουν έναν εφημεριδοπώλη να τους κρατάει τις καθημερινές εφημερίδες – αυτή είναι η μόνη τους πρόσβαση σε πληροφορίες και μέσο οικοδόμησης μιας υπεράσπισης. Η δικαιοσύνη της κοινής γνώμης, κυριολεκτικά.
Αν η παντοδυναμία είναι το ζητούμενο, αφαιρεί την αυτονομία από τον Tortora. Μετά από μια σύντομη εξέγερση στη φυλακή, περνάει χρόνο μετακινούμενος μεταξύ διαφόρων κρατητηρίων. “Θέατρο του παραλόγου” είναι ο όρος που χρησιμοποιεί για όλα αυτά. Οι ατέλειωτες στιγμές πλήξης του είναι και δικές μας. Η επανάληψη είναι χαρακτηριστικό της γραφειοκρατίας, αλλά δεν προσφέρει εκρηκτικό τηλεοπτικό περιεχόμενο. Μια πιο έντονη σκηνή περιλαμβάνει το προσωπικό της τηλεόρασης να προσπαθεί να κατεβάσει τον (πενθούντα;) παπαγάλο από ένα καμπαναριό εκκλησίας. Μην περιμένετε “Narcos” ή “Ozark” ή “The Night Of”. Το “Portobello” αφορά τον πόνο και τον μακρύ δρόμο.
Το πρόβλημα είναι ότι εγώ δεν είμαι. Το πρώτο επεισόδιο διαρκεί 72 λεπτά, που είναι πολύ. Η αυθεντική χρωματική παλέτα της εποχής, η μπάντα που παίζει μουσική, η στιβαρή γραμματοσειρά των τίτλων – αυτά δεν απαιτούν την προσοχή όπως η περισσότερη σύγχρονη τηλεόραση. Εκτός αν είστε ένας ακυρωμένος τηλεοπτικός παρουσιαστής, ή έχετε ιδιαίτερο ενδιαφέρον για το αστυνομικό σύστημα της Νάπολης, μπορεί κι εσείς να ανησυχήσετε.
Είναι ο εγκέφαλός μου καμένος από το διαδίκτυο, ή οι επιταχυνόμενες προσδοκίες για δράμα; Ήθελα περισσότερη βία; Θα το έβρισκα πιο αστείο αν ο παπαγάλος βλαστημούσε; Θα προτιμούσα μια εκπομπή για το “Big Mushroom”; Προβληματικό. Μπορώ να φανταστώ τον εαυτό μου σε εκείνο το vox pop, να βγάζει ότι για μια ιστορία ενός τηλεοπτικού οικοδεσπότη που κατηγορείται ότι ανήκε σε οργάνωση τύπου Μαφίας, αυτή ήταν κάπως βαρετή, ξέρετε; Μην κρίνετε. Mi prendo la colpa
