Μια animated ταινία με ορδές σαρκοφάγων τεράτων μπορεί να μην ακούγεται ως κλασική συνταγή για την επιτυχία στο box office, όμως αυτό ακριβώς απέδειξε το “Demon Slayer: Kimetsu no Yaiba Infinity Castle” τον Σεπτέμβριο. Η ταινία έθεσε νέα ρεκόρ για τα anime – τις ιαπωνικές ταινίες και σειρές κινουμένων σχεδίων – εισπράττοντας πάνω από 70 εκατομμύρια δολάρια στο άνοιγμά της στις ΗΠΑ και 535 εκατομμύρια δολάρια παγκοσμίως μέχρι σήμερα. Για να έχουμε μια σύγκριση, το “Ghost in the Shell”, ένα κλασικό anime του 1995, είχε εισπράξει περίπου 2 εκατομμύρια δολάρια παγκοσμίως.
Σε αυτό το διάστημα των 30 ετών, το anime έχει μεταμορφωθεί από ένα underground φαινόμενο σε σωτήρα κατά τη διάρκεια μιας από τις χειρότερες θερινές πτώσεις του box office των τελευταίων ετών. Πώς φτάσαμε, όμως, σε αυτό το σημείο;
Ο Mitchel Berger, εκτελεστικός αντιπρόεδρος και επικεφαλής κινηματογραφικών διανομών στην Crunchyroll, την εξειδικευμένη πλατφόρμα streaming anime, εξεπλάγη ευχάριστα από τη μανία του “Demon Slayer”. Ο ίδιος αναφέρει ότι ένα από τα κλειδιά της επιτυχίας ήταν η σταδιακή οικοδόμηση ενός παγκόσμιου κοινού για franchises όπως το “Demon Slayer”, το οποίο διαθέτει επίσης τηλεοπτική σειρά και είχε ήδη γνωρίσει μια κινηματογραφική επιτυχία με το “Demon Slayer the Movie: Mugen Train” το 2020 (όπου τα τέρατα προσπαθούσαν να φάνε επιβάτες σε ένα τρένο).
“Έχουμε αφιερώσει τα τελευταία οκτώ χρόνια στην οικοδόμηση αυτού του fandom,” λέει ο Berger. “Μετά την πανδημία, αυτό το fandom συνέχισε να αναπτύσσεται.” Η Crunchyroll, η οποία ανήκει στη Sony και συν-διανέμει το “Demon Slayer” με τη μητρική της εταιρεία, ξεπέρασε τα 17 εκατομμύρια συνδρομητές φέτος, προσφέροντας 50.000 ώρες anime στην πλατφόρμα της.
Το anime εμφανίστηκε για πρώτη φορά στην Ιαπωνία τη δεκαετία του 1950, αλλά η στιγμή της παγκόσμιας αναγνώρισής του ήρθε το 1988 με το “Akira”, την δυστοπική ιστορία του Τόκιο κοντά στο μέλλον, το οποίο καταστρέφεται από συμμορίες μοτοσικλετιστών. Η επιρροή του μπορεί να εντοπιστεί σε ό,τι αφορά το cyberpunk μέχρι το “Stranger Things”, και εγκαινίασε μια πιο ενήλικη, σκοτεινότερη μορφή animation.
Το “Demon Slayer” σηματοδοτεί την “εισβολή” του anime στο Χόλιγουντ και την καθιέρωση της ιαπωνικής animation ως δυνητικά πλούσιας πηγής σε μια εποχή όπου τα πνευματικά δικαιώματα (IP) είναι ο βασιλιάς. Τα περισσότερα, αν όχι όλα, τα anime ξεκινούν ως manga, ιαπωνικά κόμικς, τα οποία μπορεί να έχουν χρόνια backstory. Άλλα προέρχονται από βιντεοπαιχνίδια. Αυτό προσφέρει πλούσιο υλικό για τα στούντιο που θέλουν να δημιουργήσουν franchises αντίστοιχα με αυτά της Marvel.
Και δεν είναι μόνο το κοινό των κινηματογράφων που ασχολείται με το anime. Η σκηνοθέτις του “Nomadland”, Chloé Zhao, μεγάλωσε διαβάζοντας manga στην Κίνα και ίδρυσε τα Kodansha Studios για να μετατρέψει manga σε live-action έργα. Η νέα παγκόσμια εμβέλειά του επιτρέπει στο anime να εμφανίζεται σε απροσδόκητα μέρη. Ολυμπιονίκες, αθλητές του UFC, ποδοσφαιριστές της Premier League και αστέρες του ράγκμπι έχουν αναφερθεί σε anime shows κατά τις πανηγυρισμούς τους – ενώ κάποιοι έχουν περιγράψει αυτήν την μορφή τέχνης ως “μια lingua franca για τους νέους σε ολόκληρο τον πλανήτη”.
“Είναι μέρος της ταυτότητας των νέων, είναι ο τρόπος που εκφράζονται,” λέει ο Patrick Macias, συγγραφέας anime που ζει στο Τόκιο. “Πιστεύω ότι αυτό τροφοδοτεί πραγματικά την άνοδο του anime, όχι μόνο στις ΗΠΑ, αλλά παγκοσμίως.” Ο Macias αποδίδει επίσης την αύξηση του ενδιαφέροντος γύρω από αυτήν τη μορφή τέχνης στο “Oshikatsu”, ένα φαινόμενο που ξεκίνησε στην Ιαπωνία αλλά ενισχύθηκε από το νοτιοκορεάτικο K-pop, όπου ο αφοσιωμένος φανατισμός είναι ο κανόνας. “Δεν πηγαίνεις απλώς στον κινηματογράφο,” λέει. “Αγοράζεις όλα τα προϊόντα, βγάζεις φωτογραφίες με όλα τα προϊόντα που αγόρασες και τα μοιράζεσαι με τους φίλους σου.”
Η ιαπωνική κυβέρνηση ποντάρει πολλά στο anime. Αποτελεί βασικό μέρος του σχεδίου “Cool Japan”, μιας πρωτοβουλίας ήπιας ισχύος που ελπίζει να ενισχύσει την οικονομία της, αξιοποιώντας το έντονο fandom για να προωθήσει την πολιτιστική τουριστική κίνηση. Οι ηγέτες της χώρας, που είναι υπεύθυνοι για μια νωθρή οικονομία, ελπίζουν ότι η στρατηγική αυτή θα φέρει 50 τρισεκατομμύρια γιεν (240 δισεκατομμύρια λίρες) ετησίως έως το 2033 – περίπου το 8% του ΑΕΠ της Ιαπωνίας. Αυτό σηματοδοτεί μια αλλαγή προσέγγισης από τη χώρα που παραδοσιακά προστάτευε τον πολιτισμό της. “Η εγχώρια αγορά ήταν αρκετά μεγάλη για πολύ καιρό,” λέει ο Macias. “Ήταν μια σκέψη της τελευταίας στιγμής η διάδοση αυτού του πολιτισμού παγκοσμίως.”
Η Νότια Κορέα έχει ήδη περάσει από αυτή τη διαδικασία και έχει δει τα οφέλη από το άνοιγμα σε ένα παγκόσμιο κοινό: οι BTS, το μεγαλύτερο K-pop συγκρότημα της χώρας, συνέβαλαν σχεδόν 3 δισεκατομμύρια λίρες ετησίως στην οικονομία της το 2020. “Το K-pop έδειξε πώς μοιάζει μια σύγχρονη εκδοχή του ανοίγματος των συνόρων για να διαδοθεί αυτή η κουλτούρα λίγο πιο ελεύθερα,” λέει ο Macias.
Η άλλη πλατφόρμα που κυριαρχεί στον κόσμο του anime είναι το Netflix. Ο Berger δεν σχολιάζει την πιθανή συμφωνία της Warner Bros με το Netflix, αλλά ό,τι κι αν συμβεί μετά τη μάχη μεταξύ των CEO των μέσων ενημέρωσης, είναι πιθανό το Netflix να παραμείνει ο κύριος ανταγωνιστής της Crunchyroll. Η πλατφόρμα αναφέρει ότι ο αριθμός των συνδρομητών που παρακολουθούν anime στην πλατφόρμα της τριπλασιάστηκε τα τελευταία πέντε χρόνια, και επί του παρόντος μεταγλωττίζει τις τελευταίες κυκλοφορίες σε 33 γλώσσες για να καλύψει την παγκόσμια ζήτηση.
Δεύτερο και τρίτο επεισόδιο του “Demon Slayer” βρίσκονται επίσης υπό ανάπτυξη – αν και δεν θα είναι διαθέσιμα πριν από το 2027 και το 2029. Νωρίτερα, η δεύτερη σεζόν της live-action μεταφοράς του “One Piece” από το Netflix θα κυκλοφορήσει τον Μάρτιο του 2026, αμέσως μετά την τρίτη σεζόν του “Record of Ragnarok” του Shinya Umemura, όπου άνθρωποι – συμπεριλαμβανομένου του Nikola Tesla – μάχονται θεούς σε μια μάχη για την “επιβίωση της ανθρωπότητας”. Οι ιστορίες είναι επικές, αλλά έτσι είναι και τα οικονομικά οφέλη από την φαινομενικά ασταμάτητη άνοδο του anime.
