Συμπληρώνονται 25 χρόνια από την κυκλοφορία του ομώνυμου ντεμπούτο άλμπουμ των Gorillaz. Ένα project που θα μπορούσε κανείς να θεωρήσει ως ένα αστείο, μιας χρήσης εγχείρημα ενός σταρ της Britpop, έχει εξελιχθεί σε ένα φαινόμενο που διαρκεί ένα τέταρτο του αιώνα. Η ιδέα του Damon Albarn και του Jamie Hewlett για μια “εικονική μπάντα” φαντάζει πλέον όχι ως σαρκαστική σάτιρα της κατασκευασμένης ποπ, αλλά ως κάτι σχεδόν συνηθισμένο. Στη σύγχρονη εποχή, όπου καρτούν K-pop συγκροτήματα έχουν κατακτήσει τα charts, το anime “vocaloid” Hatsune Miku γεμίζει στάδια και παραγωγοί όπως ο Timbaland λανσάρουν AI-generated τραγουδιστές, οι Gorillaz έχουν κυκλοφορήσει εννέα άλμπουμ, συνεργαζόμενοι με περίπου 100 καλλιτέχνες, γεφυρώνοντας είδη και γενιές, από την Carly Simon μέχρι τον Shaun Ryder, από τον Skepta μέχρι τον Lou Reed και τον Bad Bunny.
Η διαχείριση τόσων πολλών και ποικίλων συνεργατών, αναμενόμενα, αποτέλεσε πρόκληση, ακόμη και για έναν καλλιτέχνη με το ταλέντο του Damon Albarn. Τα άλμπουμ των Gorillaz σπάνια είναι συνοπτικά και η ποιότητά τους ποικίλλει, καθιστώντας τα δύσκολα στην προσέγγιση. Τα καλύτερα έργα τους είναι αυτά που καθοδηγούνται από μια ισχυρή κεντρική ιδέα, όπως η θλιμμένη αποτύπωση του κόσμου σε κατάσταση νύχτας μετά την 11η Σεπτεμβρίου στο “Demon Days”, ή η οικολογική σάτιρα του “Plastic Beach” το 2010.
Το νέο τους άλμπουμ, “The Mountain”, εμπνέεται από μια επίσκεψη στην Ινδία και τους θανάτους των πατέρων των Albarn και Hewlett. Η επιλογή των καλεσμένων αντανακλά αυτές τις εμπειρίες. Περιλαμβάνονται πολλοί Ινδοί καλλιτέχνες, από την τραγουδίστρια Asha Bhosle και τη ντίβα Asha Puthli, μέχρι παραδοσιακούς μουσικούς όπως η Anoushka Shankar. Ένα σιτάρ συχνά ακούγεται, άλλοτε σε ντουέτο με την κιθάρα του Johnny Marr, ενώ μια ταμπούρα προσθέτει τη βαθιά της χροιά και η εναρκτήρια μελωδία παίζεται με μπανσούρι.
Πολλοί από τους καλεσμένους του άλμπουμ μοιάζουν να απευθύνονται στον ακροατή από τον άλλο κόσμο. Ο Albarn έχει επιστρέψει σε παλιές ηχογραφήσεις με τους αείμνηστους Dennis Hopper, Bobby Womack, Mark E Smith, Tony Allen, καθώς και τους ράπερ Proof (D12) και Trugoy the Dove (De La Soul). Ο θάνατος αποτελεί κομμάτι της ηχητικής υφής του άλμπουμ, ενισχύοντας την αίσθηση ότι οι άνθρωποι ζουν και μετά τον θάνατό τους. Η συμμετοχή του Proof στο “The Manifesto” ή ο χαρακτηριστικός τρόπος του Mark E Smith στο “Delirium” δεν προκαλούν ανατριχίλα, αλλά ακούγονται επιβλητικοί και δυναμικοί.
Αν θα περιμένατε έναν αναμενόμενο μελαγχολικό τόνο από ένα άλμπουμ του Damon Albarn εμπνευσμένο από απώλεια και θλίψη, θα εκπλαγείτε. Ενώ οι νοσταλγικές, πτωτικές μελωδίες, που θύμιζαν το τελευταίο άλμπουμ των Blur, “The Ballad of Darren”, υπάρχουν, η γενική διάθεση είναι απροσδόκητα αισιόδοξη. Τραγούδια όπως το “The Moon Cave” προσφέρουν disco ρυθμούς με πλούσια κινηματογραφικά έγχορδα, ενώ τα φωνητικά της Bhosle υψώνονται χαρούμενα πάνω από τα synth στο “The Shadowy Light” και το “Damascus” κινείται σε αραβικές acid house ρυθμούς.
Παρόλο που μερικές φορές μπορεί να φανεί ότι γίνεται υπερβολική προσπάθεια να δοθεί μια θετική χροιά στα πράγματα, όπως στο “Orange County” όπου η απογοητευμένη φωνή του Albarn “το πιο δύσκολο πράγμα είναι να πεις αντίο σε κάποιον που αγαπάς” συνδυάζεται με ένα ενοχλητικά χαρούμενο σφύριγμα, η ισορροπία μεταξύ φωτός και σκιάς είναι συνήθως άψογη. Στο “The God of Lying”, η απειλητική φωνή του Joe Talbot (Idles) δένει αρμονικά με ένα χαοτικό, χαμηλού επιπέδου reggae υπόβαθρο, δημιουργώντας ένα συναρπαστικό αποτέλεσμα. Το “The Happy Dictator” αναγνωρίζει την επιφανειακή ελκυστικότητα της προστασίας από τις κακές ειδήσεις, τονίζοντας όμως ότι εκείνοι που θέλουν να σε προστατεύσουν, έχουν πάντα σκοτεινά, κρυφά κίνητρα. Στο “The Sweet Prince”, ο Albarn βρίσκεται στο πλευρό του πατέρα του στο νοσοκομείο, με τη μουσική να προσφέρει μια μετρημένη χαρά μέσα από ένα ονειρικό μείγμα άρπας, σιτάρ και ηλεκτρονικών, υπογραμμίζοντας ένα θέμα που επαναλαμβάνεται στους στίχους: “Το ζην είναι το τέλος της αρχής.”
Επιπλέον, τα θέματα δένουν το “The Mountain” μεταξύ τους. Το άλμπουμ φαντάζει πιο συνεκτικό, περισσότερο σαν ένα ολοκληρωμένο έργο και λιγότερο σαν μια playlist, από τα αμέσως προηγούμενα. Είναι ένα άλμπουμ που θέλεις να ακούσεις από την αρχή ως το τέλος, προσφέροντας μια απρόσμενη κορυφαία στιγμή στην καριέρα των Gorillaz, 25 χρόνια μετά την έναρξή τους.
