Ακόμα και με ενδεχόμενες στρατιωτικές αντιπαραθέσεις, το Ιράν φαίνεται να κερδίζει τον ενεργειακό πόλεμο, ελέγχοντας ποιος λαμβάνει φορτία μέσω του Στενού του Ορμούζ. Ενώ οι Ηνωμένες Πολιτείες συνεχίζουν τις στρατιωτικές απειλές, η δυνατότητα του Ιράν να διατηρήσει τον έλεγχο του στρατηγικού περάσματος αυξάνεται καθημερινά, κάτι που μπορεί να ισοδυναμήσει με μια «μεγάλη νίκη» στον πόλεμο.

Αυτή η πιθανή νίκη για το Ιράν, και τους συμμάχους του Ρωσία και Κίνα, θα οδηγήσει μακροπρόθεσμα σε υψηλότερες τιμές πετρελαίου και φυσικού αερίου, και κατά συνέπεια σε μεγαλύτερο πληθωρισμό, καθιστώντας τον κόσμο χειρότερα από ό,τι πριν την έναρξη του πολέμου από τις ΗΠΑ και το Ισραήλ, σύμφωνα με ειδικούς στην ενέργεια και τη γεωπολιτική.

«Η κατάληψη του στενού και ο έλεγχος της κυκλοφορίας μέσα από αυτό — ακόμη και αν αυτός ο έλεγχος είναι ατελής — αποτελεί μια σημαντική νίκη για ένα καθεστώς που δεν έχει άλλες επιτυχίες να γιορτάσει πέραν της επιβίωσης», δήλωσε ο Matt Reed, αντιπρόεδρος της εταιρείας γεωπολιτικών και ενεργειακών συμβούλων Foreign Reports. «Το Ιράν είναι πεπεισμένο ότι θα ασκήσει κάποιον έλεγχο, και θα επιμείνει στη συλλογή διοδίων για να νομιμοποιήσει τον ρόλο του και να πληρώσει για την ανοικοδόμηση μετά τον πόλεμο».

Οι εναλλακτικές είναι η εντατικοποίηση της στρατιωτικής πίεσης από τις ΗΠΑ — συμπεριλαμβανομένης της ανάπτυξης στρατευμάτων στο έδαφος — ή η παράταση της τρέχουσας αδιέξοδης κατάστασης. Ο Πρόεδρος Trump έχει δηλώσει ότι οι επιθέσεις θα κλιμακωθούν για δύο έως τρεις εβδομάδες, αλλά έχει επίσης δηλώσει σε άλλες χώρες ότι πρέπει να εξασφαλίσουν το δικό τους πετρέλαιο και ότι οι ΗΠΑ δεν χρειάζεται να ελέγχουν το στενό.

Το Ιράν ήδη επιλέγει νικητές και ηττημένους από ενεργειακή άποψη, επιτρέποντας σε μια μικρή ροή αποστολών να φτάσει στην Κίνα, το Βιετνάμ, τη Μαλαισία και τις Φιλιππίνες — μια ομάδα που περιλαμβάνει τα πιο αναγκαία ασιατικά έθνη — αλλά αυτές οι αποστολές διαπραγματεύονται ατομικά. Η συνολική κυκλοφορία πλοίων από τον Περσικό Κόλπο τον Μάρτιο μειώθηκε στο μόλις 5% των επιπέδων του Φεβρουαρίου, σύμφωνα με στοιχεία της S&P Global Commodities at Sea, και οι όγκοι έχουν αυξηθεί μόνο ελαφρώς τον Απρίλιο μέχρι στιγμής.

«Οι οικονομίες σε όλο τον κόσμο θα καταρρεύσουν αν αυτό συνεχιστεί για πολύ καιρό. Σημάδια ρωγμών είναι ήδη εμφανή», δήλωσε ο Reed. «Όλοι χάνουν αν το Ιράν διατηρήσει τον έλεγχο του στενού για πολύ ακόμη, επειδή οι τιμές του πετρελαίου και άλλων αγαθών θα ανέβουν σε αφόρητα επίπεδα». Ο μόνος τρόπος για να αποφευχθεί αυτό το αποτέλεσμα, πρόσθεσε, είναι είτε με μια ξεκάθαρη νίκη των ΗΠΑ είτε με μια ειρηνευτική συμφωνία με το Ιράν σχετικά σύντομα.

**Εξελισσόμενες ροές κυκλοφορίας**
Τα περισσότερα από τα τυχερά λίγα δεξαμενόπλοια που εξέρχονται από το στενό ακολουθούν μια διαδρομή κοντά στην ιρανική ακτογραμμή, αφού πληρώσουν διόδια έως και 2 εκατομμύρια δολάρια ανά πλοίο. Μια μικρή ομάδα άρχισε να κινείται κοντά στην ακτή του Ομάν στις 2 Απριλίου, προσφέροντας πιθανώς μια μικρή αύξηση στην κυκλοφορία. Όμως, σχεδόν 400 μεγάλα δεξαμενόπλοια πετρελαίου και φυσικού αερίου παραμένουν ακινητοποιημένα στον Κόλπο — χωρίς να υπολογίζονται τα μικρότερα πλοία και τα πλοία μεταφοράς εμπορευματοκιβωτίων, δήλωσε ο Rohit Rathod, ανώτερος αναλυτής της εταιρείας παρακολούθησης φορτίων Vortexa.

Περίπου 135 πλοία συνήθως περνούν από το στενό καθημερινά — μεταφέροντας σχεδόν το 20% του παγκόσμιου πετρελαίου, υγροποιημένου φυσικού αερίου, γεωργικών λιπασμάτων και πετροχημικών. Οι διαβάσεις αυτήν τη στιγμή είναι μονοψήφιες καθημερινά, δήλωσε ο Rathod. Οι τιμές των μελλοντικών δεικτών πετρελαίου βρίσκονται κοντά στα 110 δολάρια το βαρέλι, με πολλά φυσικά, άμεσα βαρέλια να πωλούνται πάνω από 140 δολάρια.

«Αν τα έθνη και οι πλοιοκτήτες θέλουν τα πλοία τους να περνούν ανενοχλήτως, θα πρέπει να έχουν κάποιο κανάλι επικοινωνίας με τους Ιρανούς», δήλωσε ο Rathod. «Και πιστεύω ότι το Ιράν θα συνεχίσει να προκαλεί προβλήματα σε κάποια από τα δυτικά συγγενή δεξαμενόπλοια που μεταφέρουν φορτία προς τις ΗΠΑ ή την Ευρώπη».

Εν τω μεταξύ, η Ρωσία πουλάει περισσότερο πετρέλαιό της σε πολύ υψηλότερες τιμές από ό,τι πριν από τον πόλεμο, αποκομίζοντας ένα «δώρο». Η Κίνα, που εισάγει περισσότερο πετρέλαιο από τη Μέση Ανατολή από οποιονδήποτε άλλο, είναι ασφαλής προς το παρόν λόγω των παγκόσμιων αποθεμάτων της. Οι αναπτυσσόμενες ασιατικές χώρες έχουν υποστεί τα περισσότερα από τα σοκ στην προσφορά, και τώρα η Ευρώπη βλέπει αυξανόμενα σημάδια ενεργειακών ελλείψεων. Η μέση τιμή της λιανικής βενζίνης στις ΗΠΑ έχει ξεπεράσει τα 4,10 δολάρια το γαλόνι, αλλά αυτό είναι φθηνό σε σύγκριση με τον υπόλοιπο κόσμο.

Ακόμη και στο καλύτερο σενάριο μιας ανακωχής ή ειρηνευτικής συμφωνίας σύντομα, οι ροές κυκλοφορίας δεν θα επιστρέψουν στην κανονικότητα πριν τα μέσα του καλοκαιριού, ανέφεραν ειδικοί. Και αυτή η ροή δεν θα αντικαταστήσει τις εκατοντάδες εκατομμύρια βαρέλια που χάθηκαν εν τω μεταξύ. Οι τιμές ενδέχεται να παραμείνουν υψηλές για χρόνια.

Προς το παρόν, η στρατιωτική σύγκρουση κλιμακώνεται. Ένα αμερικανικό μαχητικό αεροσκάφος καταρρίφθηκε στις 3 Απριλίου. Στο Κουβέιτ, ιρανικές επιθέσεις με drones προκάλεσαν ζημιές σε διυλιστήριο πετρελαίου, μονάδα αφαλάτωσης νερού και εργοστάσιο παραγωγής ενέργειας. Υπολογίζεται ότι 3.000 άτομα έχουν σκοτωθεί μέχρι σήμερα στο Ιράν και από επιθέσεις του Ισραήλ στον Λίβανο, όπου στοχεύει τη Χεζμπολάχ, τη συμμαχική με το Ιράν πολιτοφυλακή.

«Ακόμη και αν ο πόλεμος τελείωνε σήμερα, θα υπήρχε μόνιμη κατάσταση σε αυτό το χάος μέχρι το Ιράν να κερδίσει κάποιες παραχωρήσεις από όλους τους γείτονές του ξεχωριστά», δήλωσε ο Samir Madani, συνιδρυτής της TankerTrackers.com. Υποστήριξε ότι μια ευρύτερη ειρηνευτική συμφωνία είναι απίθανη λόγω «ατομικών παραπόνων» με κάθε γείτονα — Σαουδική Αραβία, Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, Κατάρ, Κουβέιτ, Ιράκ και Μπαχρέιν.

«Θα θέλουν να ασκήσουν πίεση σε αυτές τις χώρες για να τερματίσουν τις σχέσεις τους με τις ΗΠΑ», δήλωσε ο Madani.

**Ρητορική και πραγματικότητα**
Η ομιλία του Trump σε πρωϊνό χρόνο στις 1 Απριλίου προσέφερε ελάχιστη σαφήνεια, καθώς υποσχέθηκε να τερματίσει τις επιχειρήσεις μετά από «δύο ή τρεις εβδομάδες» βομβαρδισμών του Ιράν «πίσω στους Σκοτεινούς Αιώνες όπου ανήκουν».

Ταυτόχρονα, δήλωσε ότι άλλες χώρες πρέπει «να πάνε στο στενό και απλά να το αρπάξουν», υποστηρίζοντας ότι «όταν τελειώσει αυτή η σύγκρουση, το στενό θα ανοίξει φυσικά».

Όπως ήταν αναμενόμενο, οι τιμές του πετρελαίου αυξήθηκαν καθώς μιλούσε. «Αυτό φαίνεται αισιόδοξο», απάντησε ένα σημείωμα αναλυτή της Piper Sandler το επόμενο πρωί. «Η καλύτερη εξήγηση είναι πιθανότατα αυτή: ο Trump δεν ξέρει τι θα κάνει».

Ο Trump έχει θέσει μια ήδη αναβληθείσα προθεσμία, την 6η Απριλίου, για να κάνει το Ιράν μια ειρηνευτική συμφωνία ή να δει την ενεργειακή του υποδομή να βομβαρδίζεται.

Πράγματι, η ασυνέπεια του Trump συνεχίστηκε μέσω των κοινωνικών μέσων από την ομιλία του. Αφού δήλωσε ότι οι ΗΠΑ δεν χρειάζεται να καταλάβουν το στενό, δημοσίευσε στις 3 Απριλίου: «Με λίγο περισσότερο χρόνο, μπορούμε εύκολα να ΑΝΟΙΞΟΥΜΕ ΤΟ ΣΤΕΝΟ ΤΟΥ ΟΡΜΟΥΖ, ΝΑ ΠΑΡΟΥΜΕ ΤΟ ΠΕΤΡΕΛΑΙΟ, & ΝΑ ΚΕΡΔΙΣΟΥΜΕ ΜΙΑ ΠΕΡΙΟΥΣΙΑ».

Η προϋπόθεση της ανάθεσης του ελέγχου του στενού στους συμμάχους των ΗΠΑ και στο Ιράν να το διευθετήσουν είναι μια «πραγματικά κακή ιδέα», δήλωσε ο προγνώστης πετρελαίου Dan Pickering, ιδρυτής της συμβουλευτικής και ερευνητικής εταιρείας Pickering Energy Partners.

«Οι παρενέργειες του Ιράν να ελέγχει το Στενό του Ορμούζ είναι πραγματικά άσχημες», δήλωσε ο Pickering.

Εάν οι ΗΠΑ αποσυρθούν και το Ιράν διατηρήσει κάποιον έλεγχο, τότε πιθανώς θα υπάρξει μια «περίοδος σχετικής ηρεμίας» κατά την οποία οι τιμές θα μειωθούν, δήλωσε ο Pickering. Αλλά σχεδόν σίγουρα θα παραμείνουν αυξημένες από τα επίπεδα του Φεβρουαρίου λόγω των υψηλότερων γεωπολιτικών εντάσεων, των προβλημάτων στις εφοδιαστικές αλυσίδες και των υψηλότερων ασφαλίστρων κινδύνου για την ασφάλιση δεξαμενόπλοιων, ανέφερε.

Αυτή η κατάσταση θα δημιουργούσε μια ασταθή ισορροπία, με το Ισραήλ και όλους τους γείτονες του Ιράν στον Κόλπο να είναι δυσαρεστημένοι με το ότι οι ΗΠΑ έχουν παραχωρήσει οποιονδήποτε έλεγχο στο Ιράν, και να αντιμετωπίζουν την απειλή εκβιασμού από το ιρανικό καθεστώς. Και θα ήταν μόνο θέμα χρόνου πριν το Ιράν ή οι πληρεξούσιοι σύμμαχοί του, οι Χούθι ή η Χεζμπολάχ, δράσουν ξανά, δήλωσε ο Pickering.

«Πιθανότατα θα έχουμε δομικά υψηλότερες τιμές πετρελαίου για τα επόμενα δύο έως πέντε χρόνια», δήλωσε ο Pickering. «Νομίζω ότι το Ιράν κερδίζει σε αυτή την κατάσταση. Νομίζω ότι οι ηττημένοι είναι οι παγκόσμιοι καταναλωτές, επειδή οι τιμές θα είναι υψηλότερες».