Στο Σίδνεϊ, μπορεί να είστε τυχεροί να εντοπίσετε τη Liz Steel σε μια ηλιόλουστη καφετέρια, με μολύβια και μαρκαδόρους νερού στα χέρια. Σχεδόν μισό κόσμο μακριά, ο Marc Taro Holmes αφήνει το σκίτσο του να τον οδηγήσει στους λιώνοντας δρόμους του Μόντρεαλ, «σαν αρκούδα που βγαίνει από τη χειμερία νάρκη».
Το δίδυμο αυτό είναι οι συνιδρυτές της #OneWeek100People challenge, μιας ανεπίσημης παγκόσμιας πρωτοβουλίας που προκαλεί τους καλλιτέχνες να σκιτσάρουν 100 άτομα μέσα σε επτά ημέρες. Η πρόκληση, τώρα στον 10ο χρόνο της, έλαβε χώρα αυτήν την εβδομάδα, αλλά η Steel και ο Holmes τονίζουν ότι είναι αποκλειστικά για διασκέδαση και ότι οποιοσδήποτε μπορεί να την αναλάβει και να δημοσιεύσει με το hashtag οποιαδήποτε στιγμή.
Οι δύο φίλοι γνωρίστηκαν στο Διεθνές Συνέδριο Urban Sketchers στη Λισαβόνα το 2011 (το φετινό γεγονός είναι στην Τουλούζη τον Ιούλιο) και ξεκίνησαν την πρόκληση ως έναν τρόπο να παραμείνουν συνδεδεμένοι. Από τότε, έχει εξελιχθεί σε ένα φαινόμενο εντός της κοινότητας των Urban Sketchers, με εκατοντάδες να συμμετέχουν σε όλο τον κόσμο.
«Η Liz κι εγώ ξεκινήσαμε την πρόκληση ως μια δικαιολογία για να συνεχίσουμε να σχεδιάζουμε μαζί», λέει ο Holmes. «Εγωιστικά μιλώντας, αυτό το γεγονός είναι η δωρεάν μου πρόσκληση για να περάσω μια ολόκληρη εβδομάδα σχεδιάζοντας».
Η Steel αναφέρει ότι η ζωγραφική προσώπων δεν ήταν πάντα το δυνατό της σημείο, αλλά «δεν είναι υπερβολή να πούμε ότι η ζωγραφική του κόσμου γύρω μου άλλαξε τη ζωή και την καριέρα μου» – ως αρχιτέκτονας στην αρχική της ιδιότητα, τώρα είναι εκπαιδεύτρια τέχνης, όπως και ο Holmes.
Ήταν εκείνος που πρώτος προκάλεσε τον εαυτό του να σκιτσάρει 20 άτομα την ημέρα για μια εβδομάδα. Μαζί μετέτρεψαν το προσωπικό πείραμα σε μια παγκόσμια πρόκληση.
Ο στόχος των 100 είναι σκόπιμα φιλόδοξος. Ο Holmes λέει ότι οι υψηλοί στόχοι ενθαρρύνουν τη ζωγραφική χωρίς αυτοκριτική. «Η ποσότητα είναι ο μόνος στόχος, όχι η ποιότητα», δηλώνει. «Κρυφά, αυτός είναι ο καλύτερος τρόπος για να βελτιώσεις το σχέδιό σου».
Υπάρχει ένας «ειδικός τύπος μαγείας» στη δυναμική, λέει η Steel. «Έχει να κάνει με την πρακτική παρά με την τελειότητα».
«Η κινητήριος δύναμή μου να ζήσω μια καλή ζωή»
Η Quincy Nadel κάθεται σε ένα πάρκο του Σικάγο ενώ τα παιδιά της παίζουν. Εκμεταλλευόμενη μια στιγμή για τον εαυτό της, αρχίζει να σκιτσάρει – παρατηρώντας ανθρώπους να είναι στραμμένοι στη συζήτηση, έναν γονέα να κουβαλά ένα κουρασμένο παιδί, τη στάση κάποιου που περιμένει μόνος. «Υπάρχει μια βαθιά, ήσυχη ομορφιά στον τρόπο που οι ξένοι αλληλεπιδρούν με τον κόσμο».
Η εβδομαδιαία πρόκληση είναι «θεραπεία έκθεσης» για τον τελειομανία της, λέει, αφού έμαθε μόνη της να σκιτσάρει στα 30 της. «Είχα ψηφιακή εξουθένωση», λέει. «Το σκίτσο είναι η ‘άδεια’ μου να καθίσω και να παρακολουθώ τον κόσμο χωρίς την πίεση της παραγωγικότητας. Το σκίτσο μου έχει γίνει ένα αρχείο του “είμαι εδώ” αντί για “στο διαδίκτυο”».
Η Nadel καταγράφει το ταξίδι της στο Instagram, αλλά λέει ότι η τέχνη είναι ένα παραπροϊόν ενός βαθύτερου στόχου. «Είχε να κάνει με την επαναρύθμιση του εγκεφάλου μου για να παρατηρήσω τους ανθρώπους που συνήθως κινούνται στην περιφέρεια της αντίληψής μου».
Η Nadel δηλώνει ότι η παρατήρηση των ανθρώπων είναι «ατέλειωτα ενδιαφέρουσα αν επιβραδύνεις αρκετά». «Μου αρέσει να σκιτσάρω ξένους… οπουδήποτε οι άνθρωποι συγκεντρώνονται φυσικά». Λιγότερο απασχολημένη με την επίτευξη μιας τέλειας ομοιότητας, στοχεύει σε απλά σκίτσα για να αντικατοπτρίσει τις μικρές λεπτομέρειες που παρατηρεί και που «λένε μικρές ιστορίες».
Η Steel και ο Holmes λένε ότι η βραδύτητα του σκίτσου αλλάζει τον τρόπο που επεξεργαζόμαστε το περιβάλλον μας. «Το σχέδιο χρησιμοποιεί τον εγκέφαλο με διαφορετικό τρόπο από τη λήψη φωτογραφίας», λέει ο Holmes. «Αναγκάζεσαι να κοιτάξεις πραγματικά. Είναι ενεργό και δημιουργικό, αντί για παθητική κατανάλωση μέσων. Το σχέδιο είναι ένας υπέροχος τρόπος για να εμπλακείς με τον κόσμο. Πηγαίνω σε μέρη και κάνω πράγματα που κανονικά δεν θα έκανα. Το σκίτσο μου είναι η κινητήριος δύναμή μου να ζήσω μια καλή ζωή».
Η Steel λέει ότι δημιουργεί μια «απτική σχέση» με το περιβάλλον. Όταν σκιτσάρει επιτόπου, λέει, ο κόσμος «συμβαίνει» γύρω της. «Βλέπεις πράγματα που δεν θα έβλεπες κανονικά… Άνθρωποι σταματούν και σου μιλούν, ακούς τους ήχους, και αυτό κωδικοποιείται στη σελίδα σου». Όταν κοιτάζει πίσω παλιά σκίτσα, μεταφέρεται έντονα στη στιγμή που αποτυπώθηκε. «Μπορείς πραγματικά να θυμηθείς για τι μιλούσε ο διπλανός σου».
«Την πέμπτη μέρα είμαι στη ροή»
Ο Holmes λέει ότι η πρόκληση έχει σχεδιαστεί για να είναι προσιτή, παρά τον φιλόδοξο στόχο. Δεν απαιτούνται ακριβά εργαλεία και η «επιτυχία» ορίζεται απλώς από την πράξη της προσπάθειας. «Δεν θέλουμε οι άνθρωποι να μετατρέπουν ένα παιχνίδι σε σκληρή δουλειά», λέει. «Θέλαμε μια δραστηριότητα που δεν μπορείς να αποτύχεις. Μπορείς πραγματικά να ζωγραφίσεις 100 σκίτσα σε μία μόνο ημέρα αν το προσεγγίσεις ως παιχνίδι».
Η Steel λέει ότι η πρόκληση μπορεί να απλοποιηθεί όσο θέλει το άτομο: «Δεν μας ενδιαφέρει αν οι άνθρωποι φτάνουν τα 100». Ο στόχος είναι να «σκιτσάρεις περισσότερο από το συνηθισμένο, όπως κι αν το ορίζεις αυτό». Η συμβουλή της είναι να εργάζεσαι σε μικρές διαστάσεις, να απλοποιείς το σκίτσο σου και να χρησιμοποιείς μια περιορισμένη επιλογή υλικών. Συχνά εναλλάσσεται μεταξύ της ζωγραφικής από φωτογραφίες για να βελτιώσει την τεχνική της και της εξόδου σε τοποθεσία για να βρει έναν ρυθμό.
«Συνήθως είμαι σκουριασμένη την πρώτη μέρα, και την πέμπτη μέρα είμαι στη ροή», λέει. «Γίνεται εθιστικό. Έχω κάνει 100 σε λίγο παραπάνω από μία ώρα στο παρελθόν. Μόλις ξεκινήσεις, απλά δεν μπορείς να σταματήσεις». Φέτος, η Steel χρησιμοποιεί έναν συνδυασμό μολυβιών και μαρκαδόρων νερού. «Μπορώ να μαλακώσω τις άκρες αν κάνω λάθος κατά τη διάρκεια του σκίτσου, μπορώ κάπως να το σβήσω ή να το μαλακώσω». Προτείνει πολυσύχναστα μέρη όπου τα θέματα κάθονται ή εκτελούν επαναλαμβανόμενες κινήσεις.
Παρόλο που η ζωγραφική δεν είναι μια δεξιότητα που αποκτάται εν μία νυκτί, λέει ότι ο καθένας μπορεί να μάθει δεσμεύοντας χρόνο για να επανεκπαιδεύσει τα μάτια και το χέρι. «Οποιοσδήποτε μπορεί να υιοθετήσει μια πρακτική σκίτσου», λέει ο Holmes. «Είναι συγχωρητικό και προσιτό. Δεν είναι ποτέ βαρετό να κοιτάζεις τους ανθρώπους και να φαντάζεσαι τις ζωές τους».
Η Nadel λέει ότι η πρακτική άλλαξε ριζικά την οπτική της. «Αύξησε την ενσυναίσθησή μου. Όταν αφιερώνεις χρόνο για να κοιτάζεις ψηλά, να παρατηρείς και να βλέπεις πραγματικά τους ανθρώπους… είναι αδύνατο να μην νιώσεις μια αίσθηση ευγνωμοσύνης για το “συνηθισμένο”». Ελπίζει ότι η πρόκληση ενθαρρύνει άλλους να αφήσουν τα τηλέφωνά τους, έστω και για λίγο. «Υπάρχει ένας ολόκληρος κόσμος που συμβαίνει στο ύψος των ματιών αν απλώς επιλέξουμε να τον δούμε».
