Το Κρεμλίνο απέρριψε “εντόνως” την εκτίμηση πέντε ευρωπαϊκών χωρών, σύμφωνα με την οποία το ρωσικό κράτος ευθύνεται για τον θάνατο του φυλακισμένου αντιπολιτευόμενου ηγέτη Αλεξέι Ναβάλνι, ο οποίος φέρεται να δηλητηριάστηκε. Ο Ναβάλνι, ο σφοδρότερος εγχώριος αντίπαλος του Προέδρου Βλαντιμίρ Πούτιν επί χρόνια, πέθανε σε μια αρκτική φυλακή στις 16 Φεβρουαρίου 2024, εκτίοντας ποινή 19 ετών για “εξτρεμισμό”, μια κατηγορία που ο ίδιος και οι υποστηρικτές του χαρακτήρισαν ως εκδίκηση για τη δράση του.
Ηνωμένο Βασίλειο, Γαλλία, Γερμανία, Ολλανδία και Σουηδία εξέδωσαν κοινή δήλωση το Σάββατο, εκφράζοντας την πεποίθησή τους ότι είχε δηλητηριαστεί με επιβατιδίνη – μια τοξίνη που απαντάται σε βατράχους-δηλητηριαστές – και ότι το ρωσικό κράτος διέθετε “τα μέσα, το κίνητρο και την ευκαιρία” να την χορηγήσει.
“Φυσικά και δεν αποδεχόμαστε τέτοιες κατηγορίες. Διαφωνούμε μαζί τους. Τις θεωρούμε προκατειλημμένες και αβάσιμες”, δήλωσε στους δημοσιογράφους ο εκπρόσωπος του Κρεμλίνου, Ντμίτρι Πεσκόφ, κατά τη διάρκεια τηλεφωνικής ενημέρωσης τη Δευτέρα. “Στην πραγματικότητα, τις απορρίπτουμε κατηγορηματικά”, πρόσθεσε.
Τα σχόλιά του έγιναν την ώρα που δεκάδες υποστηρικτές του Ναβάλνι και ορισμένοι ξένοι διπλωμάτες επισκέφτονταν τον τάφο του στη Μόσχα τη Δευτέρα για να τιμήσουν την επέτειο του θανάτου του. Ορισμένοι από τους παρευρισκόμενους φορούσαν μάσκες ή κασκόλ στο πρόσωπό τους.
Οι ρωσικές αρχές είχαν χαρακτηρίσει τον Ναβάλνι και τον οργανισμό του “εξτρεμιστικό” πριν από τον θάνατό του, σε ηλικία 47 ετών, και οποιοσδήποτε αναφέρεται σε αυτόν ή στο εξόριστο ίδρυμα κατά της διαφθοράς του υπόκειται σε δίωξη.
Η επιβατιδίνη απαντάται φυσικά στα μικρά και έντονα χρωματιστά βατράχους-δηλητηριαστές, οι οποίοι συνήθως ζουν στα τροπικά δάση της Νότιας Αμερικής. Μπορεί επίσης να παρασκευαστεί σε εργαστήριο, κάτι που οι Ευρωπαίοι επιστήμονες υποψιάζονται ότι συνέβη στην περίπτωση της φερόμενης δηλητηρίασης του Ναβάλνι. Το δηλητήριο δρα στον οργανισμό παρόμοια με νευρικούς παράγοντες, προκαλώντας δυσκολία στην αναπνοή, σπασμούς, επιληπτικές κρίσεις, βραδυκαρδία και τελικά θάνατο.
Ο Ναβάλνι είχε ήδη επιβιώσει από μια ύποπτη δηλητηρίαση με τον νευρικό παράγοντα Novichok το 2020. Πριν από δύο χρόνια, η ρωσική σωφρονιστική υπηρεσία είχε αναφέρει ότι ο δικηγόρος, απόφοιτος του Yale, πέθανε αφού πήγε για περπάτημα και αισθάνθηκε αδιαθεσία. Από τον θάνατο του Ναβάλνι, η ρωσική αντιπολίτευση παραμένει σε μεγάλο βαθμό εξόριστη και κατακερματισμένη. Η χήρα του Ναβάλνι, Γιούλια Ναβάλναγια, υποσχέθηκε να αναλάβει τη σκυτάλη της ρωσικής αντιπολίτευσης μετά τον θάνατό του, αλλά αγωνίζεται να συγκεντρώσει ευρεία υποστήριξη.