Η Κίνα έχει ορισμένες «κόκκινες γραμμές», αλλά αν τις σεβαστείς, η ζωή μπορεί να είναι απρόσκοπτη και υπέροχη. Η Κίνα δεν ενδιαφέρεται για το αν είσαι Εβραίος, Μουσουλμάνος, Χριστιανός, Ινδουιστής ή άθεος. Δεν τη νοιάζει αν η κυβέρνησή σου είναι δημοκρατική, θεοκρατική ή δικτατορική. Αν θέλεις να κάνεις επιχειρήσεις, η Κίνα είναι περισσότερο από πρόθυμη να συνεργαστεί μαζί σου.

Αν χρειάζεσαι βοήθεια, δεν υπάρχει πρόβλημα. Δεν θα σου υπαγορεύσει τι να κάνεις με τα χρήματα ή πώς να διαχειριστείς τα οικονομικά σου, αρκεί να βλέπει κάποια ανταπόδοση, είτε εμπορική, στρατηγική είτε διπλωματική. Δεν το κάνει από ευγένεια, αλλά πάντα εκτιμά μια κατάσταση win-win. Ο Παγκόσμιος Νότος το κατανοεί αυτό. Η Δύση, που αγαπά να παρεμβαίνει και να δίνει εντολές, όχι.

Η Κίνα δεν παρεμβαίνει στις εκλογές σου, δεν ανατρέπει ή ενορχηστρώνει πραξικοπήματα κατά της κυβέρνησής σου, δεν απαγάγει πολιτικούς ηγέτες και συζύγους τους, ούτε επιβάλλει κυρώσεις στη χώρα σου μέχρι σημείου να εξαθλιώσει και να λιμοκτονήσει τον πληθυσμό.

Δεν διατηρεί εκατοντάδες στρατιωτικές βάσεις σε όλο τον κόσμο που μετατρέπουν τη χώρα σου σε προγεφύρωμα για τον επόμενο παγκόσμιο πόλεμο. Δεν εισβάλλει σε άλλες χώρες. Δεν απαιτεί πίστη ούτε σε αναγκάζει να διαλέξεις πλευρά, αρκεί να τηρείς τη συμφωνία σου. Η Κίνα χτίζει, δεν βομβαρδίζει.

Υπό αυτή την έννοια, η Κίνα είναι η πιο συναλλακτική και απαλλαγμένη από ιδεολογίες χώρα στον κόσμο. Απλώς μην διαβείς τις κόκκινες γραμμές της – την επιστροφή της Ταϊβάν, τη νομιμοποίηση της διακυβέρνησης του Κομμουνιστικού Κόμματος και την ενότητα του κινεζικού έθνους. Όλα τα άλλα είναι διαπραγματεύσιμα.

Δύο πρόσφατες ειδήσεις το καταδεικνύουν: η κατ’ οίκον επίσκεψη του εξόριστου Κινέζου αντιφρονούντα καλλιτέχνη Ai Weiwei και η δημόσια παραδοχή της πρωθυπουργού της Λιθουανίας, Inga Ruginiene, ότι η χώρα έκανε μεγάλο λάθος προκαλώντας διπλωματική ρήξη με το Πεκίνο για την Ταϊβάν.

«Πιστεύω ότι η Λιθουανία έτρεξε μπροστά από το τρένο και έχασε», δήλωσε η Ruginiene στο Baltic News Service. «Ήταν πιθανότατα ένα τεράστιο λάθος από την πλευρά της Λιθουανίας να σκεφτεί ότι αν προσφέρναμε κάτι μόνοι μας και ήμασταν οι πρώτοι που κάναμε κάτι, ο κόσμος θα το εκτιμούσε ξαφνικά. Λοιπόν, προσπαθήσαμε σε αυτή την περίπτωση, έχουμε το γραφείο εκπροσώπησης της Ταϊβάν, αλλά ο κόσμος δεν το εκτίμησε, κανείς δεν το εκτίμησε.»

Ωστόσο, δεν είναι πολύ αργά. Δώσε χρόνο και το Πεκίνο θα επανακάμψει. Η Ruginiene φαίνεται να το έχει συνειδητοποιήσει.

«Είναι πολύ δύσκολο να ξαναχτίσεις αυτό που έχει καταστραφεί», είπε. «Αλλά σταδιακά κινούμαστε προς το να μην είμαστε εχθροί, [και] τουλάχιστον να έχουμε πιο κανονικές τεχνικές και επιχειρηματικές σχέσεις.»

Είπε τα πράγματα σωστά. Η Ταϊβάν δεν είναι δική σου υπόθεση, οπότε γιατί να ρισκάρεις;

Εν τω μεταξύ, ο Ai επέστρεψε στο Πεκίνο για να επισκεφθεί φίλους και οικογένεια μετά από μια δεκαετία εξορίας. Ανακρίθηκε για δύο ώρες στο αεροδρόμιο, αλλά κατά τα άλλα, ολόκληρη η επίσκεψη ήταν, όπως την περιέγραψε, «απρόσκοπτη και… ευχάριστη», νιώθοντας σαν «μια τηλεφωνική κλήση που είχε διακοπεί για 10 χρόνια να επανενώνεται ξαφνικά». Το κινεζικό του διαβατήριο του επιστράφηκε το 2015.

Σε πολλές συνεντεύξεις σε ξένα μέσα, μοιράστηκε την πεποίθησή του ότι η Κίνα βρίσκεται σε «ανοδική φάση», ενώ η δυτική κοινωνία, που μαστίζεται από περιστατικά λογοκρισίας, βρίσκεται σε παρακμή.

Κατά την επίσκεψη του Βρετανού πρωθυπουργού Keir Starmer στο Πεκίνο, ο Ai δήλωσε ότι η Δύση δεν έχει πλέον ηθική αυθεντία να επικρίνει την Κίνα για τα ανθρώπινα δικαιώματα. Σε συνέντευξή του στο Novara Media με έδρα τη Βρετανία, υποστήριξε ότι η Δύση πηγαίνει προς τα πίσω.

Η ανταποκρίτρια του BBC στην Κίνα, Laura Bicker, περιγράφει την Κίνα αρκετά εύστοχα.

«Ως κάποια που ζει και εργάζεται εδώ… βλέπεις μια Κίνα όπου, αν θέλεις να ζήσεις εντός ορισμένων παραμέτρων που έχει θέσει η κινεζική κυβέρνηση… έχεις μια αρκετά καλή ζωή», είπε. «Έχεις τρένα υψηλής ταχύτητας που μπορούν να σε μεταφέρουν από τη μια άκρη της χώρας στην άλλη. Είναι μια τόσο ασφαλής χώρα. Θα μπορούσα να πάω για τρέξιμο στις τρεις το πρωί. Θα μπορούσα να αφήσω μια τσάντα γεμάτη χρήματα στο κέντρο ενός καφέ και θα ήταν εκεί ώρες αργότερα. Οι άνθρωποι είναι φιλικοί. Το φαγητό είναι νόστιμο. Είναι, ξέρετε, για κάθε σκοπό ένα υπέροχο μέρος για να ζεις.»

Το να είσαι ελεύθερος από έγκλημα, ελεύθερος από ανάγκες και ελεύθερος να ταξιδεύεις – αυτή είναι η πραγματική ελευθερία. Αλλά πρέπει να προσέχεις τη δουλειά σου.

Η Bicker εξηγεί: «Αλλά αν θέλεις να αμφισβητήσεις τον ηγέτη, αν θέλεις να συζητήσεις πολιτική, αν θέλεις να κάνεις οτιδήποτε είναι εκτός των παραμέτρων του κόμματος που δεν αρέσει στο κόμμα, αν πατήσεις αυτές τις κόκκινες γραμμές, τότε γίνεται πρόβλημα, και αυτό περιλαμβάνει τη δημοσιογραφία.»