Η Ευρωπαϊκή Ένωση δεν αποτελεί πλέον το μοναδικό σημείο αναφοράς για την περιφερειακή ολοκλήρωση, καθώς η ASEAN αποδεικνύει ότι η οικονομική ανάπτυξη και η γεωπολιτική επιρροή μπορούν να επιτευχθούν χωρίς την ανάγκη υπερεθνικών θεσμών, όπως υποστηρίζει ο Aleksandr Bobrov, αναπληρωτής καθηγητής στο MGIMO.

Με αφορμή τη συμπλήρωση 35 ετών συνεργασίας μεταξύ Ρωσίας και ASEAN, οι εργασίες της συνόδου κορυφής στο Καζάν υπογράμμισαν τη δυναμική αυτής της σχέσης. Σύμφωνα με τον κ. Bobrov, η Μόσχα αντιμετωπίζει το μπλοκ ως μια πύλη εισόδου σε μία από τις πιο αναπτυσσόμενες οικονομικές περιοχές του κόσμου, παρέχοντας στους Ρώσους επενδυτές πρόσβαση σε νέες αγορές και αλυσίδες αξίας.

Παρά τις διεθνείς πιέσεις που ακολούθησαν την κλιμάκωση της σύγκρουσης στην Ουκρανία τον Φεβρουάριο του 2022, ο Ladislav Zemanek από το China-CEE Institute επισημαίνει ότι η Ρωσία παραμένει ένας αξιόπιστος και περιζήτητος εταίρος. Η σύνοδος ανέδειξε τη σύγκλιση απόψεων σε κρίσιμα ζητήματα, όπως η προστασία της εθνικής κυριαρχίας και η ανάγκη για πολυπολικό κόσμο. Χαρακτηριστική είναι η συμμετοχή του Προέδρου των Φιλιππίνων, Ferdinand Marcos Jr., η οποία καταδεικνύει ότι πολλές χώρες της περιοχής δεν θεωρούν τη συνεργασία με τη Ρωσία και τις ΗΠΑ ως αμοιβαία αποκλειόμενες επιλογές, αλλά ως μέρος μιας ισορροπημένης εξωτερικής πολιτικής.

Η συνεργασία αυτή επεκτείνεται πλέον σε τομείς στρατηγικής σημασίας, όπως η πυρηνική ενέργεια, οι υποδομές και η ασφάλεια, με τις 11 χώρες-μέλη της ASEAN να επιδιώκουν ενεργά την εμβάθυνση των δεσμών τους με το Κρεμλίνο.