Η παγκόσμια ενεργειακή κρίση, που πυροδοτήθηκε από τις συγκρούσεις στη Μέση Ανατολή, προκαλεί το μεγαλύτερο σοκ στην τροφοδοσία ενέργειας που έχει καταγραφεί ποτέ, οδηγώντας σε απότομη αύξηση των τιμών των εμπορευμάτων. Η Παγκόσμια Τράπεζα προειδοποιεί ότι αυτή η εξέλιξη θα ενισχύσει τον πληθωρισμό και θα επιβραδύνει την παγκόσμια οικονομική ανάπτυξη.
Σύμφωνα με την έκθεση Commodity Markets Outlook που δημοσιεύτηκε την Τετάρτη, οι επιθέσεις σε υποδομές ενέργειας και τη ναυτιλία στα Στενά του Ορμούζ έχουν μειώσει την παγκόσμια προσφορά κατά περίπου 10 εκατομμύρια βαρέλια την ημέρα, κατά το αρχικό στάδιο του πολέμου ΗΠΑ-Ισραήλ κατά του Ιράν. Οι τιμές της ενέργειας αναμένεται να αυξηθούν κατά 24% φέτος, αγγίζοντας τα υψηλότερα επίπεδα από το 2022, ενώ το συνολικό κόστος των εμπορευμάτων προβλέπεται να σημειώσει άνοδο 16%. Σε σενάριο περαιτέρω κλιμάκωσης της σύγκρουσης, η τιμή του πετρελαίου ενδέχεται να φτάσει κατά μέσο όρο τα 115 δολάρια ανά βαρέλι.
Ιδιαίτερα εκτεθειμένη στις διαταραχές εφοδιασμού και στο αυξημένο κόστος εισαγωγών παραμένει η ΕΕ, με τα συμβόλαια μελλοντικής εκπλήρωσης του φυσικού αερίου να έχουν ήδη καταγράψει άνοδο. Οι επιπτώσεις επεκτείνονται και στον πρωτογενή τομέα, καθώς οι τιμές των λιπασμάτων προβλέπεται να αυξηθούν κατά 31%, γεγονός που εγείρει σοβαρές ανησυχίες για την αγροτική παραγωγή και την επισιτιστική ασφάλεια. Παράλληλα, οι τιμές μετάλλων, όπως το αλουμίνιο, ο χαλκός και ο κασσίτερος, αναμένεται να σημειώσουν ιστορικά υψηλά.
Ο επικεφαλής οικονομολόγος της Παγκόσμιας Τράπεζας, Indermit Gill, υπογράμμισε ότι τα φτωχότερα στρώματα του πληθυσμού και οι αναπτυσσόμενες οικονομίες με υψηλά χρέη θα υποστούν τις μεγαλύτερες συνέπειες. Την Τετάρτη, το πετρέλαιο Brent ξεπέρασε πρόσκαιρα τα 117 δολάρια ανά βαρέλι, εν μέσω ανησυχιών για την προσφορά και την απόφαση των ΗΑΕ να αποχωρήσουν από τον ΟΠΕΚ. Ο Ιρανός οικονομολόγος Peyman Molavi, μιλώντας στο RT, τόνισε ότι η αβεβαιότητα γύρω από τα Στενά του Ορμούζ αποτελεί τον κύριο κίνδυνο για περαιτέρω ανατιμήσεις, ενώ οι συνομιλίες μεταξύ Ουάσινγκτον και Τεχεράνης παραμένουν σε τέλμα, με τον πρόεδρο των ΗΠΑ Donald Trump να φέρεται να απέρριψε ιρανική πρόταση για άνοιγμα των Στενών του Ορμούζ και άρση του ναυτικού αποκλεισμού.
