Σαράντα χρόνια μετά την “Λαϊκή Επανάσταση” που ανέτρεψε τον Ferdinand Marcos Sr, ο γιος του, Ferdinand “Bongbong” Marcos Jr, αντιμετωπίζει σφοδρές πιέσεις να αντιμετωπίσει τη διαφθορά και να αποδιαρθρώσει ένα σύστημα πολιτικών δυναστειών, το οποίο εκτιμάται ότι τροφοδοτεί την ανομία στη χώρα. Παρά τη θριαμβευτική του εκλογή το 2022, ο τρέχων πρόεδρος των Φιλιππίνων βλέπει τη δημοτικότητά του να φθίνει, την πολιτική του συμμαχία με την αντιπρόεδρο Sara Duterte να καταρρέει και την κυβέρνησή του να εμπλέκεται σε ένα σκάνδαλο διαφθοράς δισεκατομμυρίων δολαρίων, βυθίζοντας τη χώρα σε περίοδο αβεβαιότητας.
Ο Marcos Jr, ο οποίος ανέλαβε την εξουσία με την υπόσχεση ενότητας, διαπιστώνει πλέον ότι αγωνίζεται να ηγηθεί ενός διχασμένου έθνους, απογοητευμένου από την αδιάφορη απόδοσή του. Αναλυτές, όπως ο Andrew Masigan, επισημαίνουν ότι η εκλογή του “δικαιωματικού γιου ενός δικτάτορα” έναντι ενός πιο ικανού υποψηφίου είναι η συνέπεια των επιλογών του εκλογικού σώματος. “Το σχέδιό του ήταν να γίνει πρόεδρος. Ήταν ένα εγωιστικό σχέδιο. Η προεδρία του αφορά τον Bongbong Marcos για τον Bongbong Marcos”, δήλωσε ο Masigan, υποστηρίζοντας ότι στόχος του ήταν η “λευκανση του σημαδεμένου ονόματος των Marcos”.
Ο Masigan τονίζει ότι ο Marcos Jr έχει “σπαταλήσει” το δημογραφικό πλεονέκτημα των Φιλιππίνων, την ιδιαίτερα νεανική τους πληθυσμιακή σύνθεση, με αποτέλεσμα η οικονομία να παρουσιάζει υποτονική ανάπτυξη, πολύ κάτω από τους κυβερνητικούς στόχους. Η Susan Kurdli, αναπληρώτρια καθηγήτρια στο De La Salle University της Μανίλα, χαρακτηρίζει τα πρώτα τρία χρόνια της εξαετούς θητείας του Marcos Jr ως “περίοδο χαμένων ευκαιριών”, αποδίδοντας την ασαφή κατεύθυνση της χώρας στην έλλειψη σαφούς πολιτικής ατζέντας του προέδρου. Η Kurdli επισημαίνει ότι η νίκη του βασίστηκε σε τακτικές “φυλετισμού”, αναγνωρισιμότητας του ονόματος και δημιουργίας συμμαχιών.
Παράλληλα, οι ξένες επενδύσεις έχουν μειωθεί στο μισό, ενώ η ανεργία έχει αυξηθεί. Η έλλειψη οικονομικών ευκαιριών και η ανεργία αναδεικνύονται ως οι κορυφαίοι κίνδυνοι για τις Φιλιππίνες τα επόμενα δύο χρόνια, σύμφωνα με την έκθεση του Παγκόσμιου Οικονομικού Φόρουμ. Οι κατηγορίες για διαφθορά, ωστόσο, έχουν προκαλέσει οργή στους πολίτες. Η κατάταξη των Φιλιππίνων στον δείκτη αντίληψης της διαφθοράς της Transparency International έχει υποχωρήσει σημαντικά.
Οι κατηγορίες περί κατάχρησης εξουσίας από τον Marcos Jr, που αφορούν την έγκριση αμφιλεγόμενων έργων υποδομής δισεκατομμυρίων δολαρίων, έχουν φέρει στο προσκήνιο τον πρόεδρο του Βουλής, Ferdinand Martin Romualdez, πρώτο ξάδελφο του προέδρου, καθώς και την αδελφή του, γερουσιαστή Maria Imelda Marcos, και τον γιο του, βουλευτή Ferdinand Alexander Marcos. Και οι τρεις αρνούνται τις κατηγορίες, παρά τις μαζικές διαμαρτυρίες. Η κλίμακα των καταγγελιών έχει φέρει στη μνήμη των Φιλιππινέζων την εποχή της “συζυγικής δικτατορίας” των Marcos Sr και Imelda.
Ωστόσο, ορισμένοι, όπως ο Jan Credo, καθηγητής πολιτικών επιστημών, πιστεύουν ότι ο Marcos Jr πρέπει να αναγνωριστεί για τον ρόλο του στην ανάδειξη του σκανδάλου, ενώ ορισμένοι αναλυτές εκτιμούν ότι έχει ακόμα τη δυνατότητα να αλλάξει την αφήγηση της διακυβέρνησής του. Η ψήφιση νόμου κατά των πολιτικών δυναστειών, που κυριαρχούν στο 80% των εδρών, παραμένει μια πρόκληση, αλλά θα μπορούσε να αποτελέσει μια μεγάλη επιτυχία για την κληρονομιά του.
