Ο πρωθυπουργός της Κίνας, Λι Τσιάνγκ, πραγματοποιεί ιστορική επίσκεψη στην πρωτεύουσα της Ζάμπια, Λουσάκα, σηματοδοτώντας την πρώτη παρουσία Κινέζου πρωθυπουργού στη χώρα εδώ και σχεδόν τρεις δεκαετίες. Η επίσκεψη αυτή, που χαρακτηρίζεται ως ιδιαίτερα σημαντική, αποκτά πολλαπλές πολιτικές και οικονομικές διαστάσεις, ξεπερνώντας το τυπικό πρωτόκολλο.
Η Ζάμπια, μια χώρα πλούσια σε χαλκό, αντιμετωπίζει σοβαρές οικονομικές δυσκολίες, γεγονός που καθιστά τη συγκεκριμένη επίσκεψη στρατηγικής σημασίας. Παράλληλα, η Κίνα επιδιώκει να ενισχύσει περαιτέρω την παρουσία της στην αφρικανική ήπειρο, μέσω της πρωτοβουλίας “Ζώνη και Δρόμος”. Η Κίνα αποτελεί τον μεγαλύτερο επίσημο πιστωτή της Ζάμπιας, με χρέος που ανέρχεται περίπου στα 5,7 δισεκατομμύρια δολάρια. Η κινεζική ηγεσία επιθυμεί να προβάλλει τη Ζάμπια ως παράδειγμα επιτυχούς υπέρβασης οικονομικών κρίσεων με κινεζική υποστήριξη, ενώ παράλληλα επιδιώκει τη διεύρυνση των εξαγωγικών της αγορών για ηλεκτρολογικό εξοπλισμό, τρακτέρ και κατασκευαστικές μηχανές.
Έντονος ανταγωνισμός με τη Δύση
Η επίσκεψη του Λι Τσιάνγκ πραγματοποιείται σε μια περίοδο έντονου ανταγωνισμού μεταξύ των παγκόσμιων δυνάμεων για την εδραίωση της επιρροής τους στη Ζάμπια, ειδικά μετά την επιτυχή αναδιάρθρωση του δημόσιου χρέους της χώρας, ύψους 13,4 δισεκατομμυρίων δολαρίων. Η χώρα θεωρείται πλέον πεδίο γεωοικονομικού ανταγωνισμού, με τη Δύση να προωθεί τον “διάδρομο Lobito” μέσω της Ανγκόλας και της Λαϊκής Δημοκρατίας του Κονγκό, απέναντι στις ανανεωμένες κινεζικές επενδύσεις στην ιστορική σιδηροδρομική γραμμή “Tazara” που συνδέει τη Ζάμπια με τις ακτές της Τανζανίας.
Η Παγκόσμια Τράπεζα προβλέπει ότι η οικονομία της Ζάμπιας θα καταγράψει ανάπτυξη 6,5% το επόμενο έτος, ξεπερνώντας τον μέσο όρο των τελευταίων δύο δεκαετιών. Ωστόσο, αυτή η αισιοδοξία αντιμετωπίζει εσωτερικές προκλήσεις, όπως το περιστατικό διαρροής οξέων από ένα χαλκορυχείο που διαχειρίζεται κινεζική εταιρεία τον περασμένο Φεβρουάριο, το οποίο μόλυνε τον ζωτικής σημασίας ποταμό Kafue και προκάλεσε ευρεία πολιτική συζήτηση.
Ο αγώνας για επιρροή στην καρδιά της Αφρικής
Τα τελευταία είκοσι χρόνια, κινεζικές εταιρείες έχουν επενδύσει περίπου 6 δισεκατομμύρια δολάρια στη Ζάμπια, κυρίως στον μεταλλευτικό τομέα. Ωστόσο, οι επενδύσεις αυτές αντιμετωπίζουν αυξανόμενο ανταγωνισμό από Ευρωπαίους και Αμερικανούς, οι οποίοι επιδιώκουν να ενισχύσουν την παρουσία τους μέσω στρατηγικών έργων. Αναλυτές εκτιμούν ότι η επίσκεψη του Λι Τσιάνγκ αποτελεί προσπάθεια εδραίωσης της κινεζικής επιρροής σε μια χώρα που θεωρείται ζωτικής σημασίας πύλη προς τους αφρικανικούς πόρους και τις αγορές της, σε ένα διεθνές περιβάλλον χαρακτηριζόμενο από αυξανόμενο ανταγωνισμό για την καρδιά της ηπείρου.