Το Ισραήλ αντιμετωπίζει αυξανόμενη διεθνή κατακραυγή, καθώς τέθηκε σε ισχύ η απαγόρευση λειτουργίας δεκάδων διεθνών οργανώσεων αρωγής που παρείχαν σωτήρια βοήθεια στους Παλαιστίνιους της κατεστραμμένης από τον πόλεμο Λωρίδας της Γάζας. Η απόφαση αυτή, που τέθηκε σε ισχύ την Πέμπτη, έχει προκαλέσει έντονες αντιδράσεις από οργανώσεις ανθρωπρω δικαίου, οι οποίες κατήγγειλαν ότι η απαγόρευση υπονομεύει την ανθρωπιστική δράση, θέτει σε κίνδυνο το προσωπικό και τις κοινότητες, ενώ παράλληλα εμποδίζει την αποτελεσματική παράδοση βοήθειας.
Σύμφωνα με τις οργανώσεις, το Ισραήλ, ως κατοχική δύναμη, έχει την υποχρέωση να διασφαλίζει επαρκή προμήθεια αγαθών για τους Παλαιστίνιους πολίτες. Η κυβέρνηση όχι μόνο αποτυγχάνει σε αυτή την υποχρέωση, αλλά εμποδίζει και άλλους από το να καλύψουν το κενό. Το Ισραήλ έχει ανακαλέσει τις άδειες λειτουργίας 37 οργανώσεων αρωγής, συμπεριλαμβανομένων των Γιατρών Χωρίς Σύνορα (MSF) και του Νορβηγικού Συμβουλίου για τους Πρόσφυγες (NRC), επικαλούμενο τη μη συμμόρφωσή τους με νέους κυβερνητικούς κανονισμούς.
Οι νέοι κανόνες απαιτούν από τις διεθνείς ΜΚΟ που δραστηριοποιούνται στη Γάζα και την κατεχόμενη Δυτική Όχθη να παρέχουν λεπτομερείς πληροφορίες για το προσωπικό, τη χρηματοδότηση και τις δραστηριότητές τους. Το Ισραήλ υπερασπίζεται την κίνησή του κατηγορώντας τις διεθνείς οργανώσεις στη Γάζα για διασυνδέσεις με τη Χαμάς και την Παλαιστινιακή Ισλαμική Τζιχάντ, χωρίς όμως να προσκομίζει αποδείξεις.
Ειδικοί, ωστόσο, επισημαίνουν ότι οι απαιτήσεις αυτές αντιβαίνουν στις ανθρωπιστικές αρχές και αποτελούν μέρος μιας μακροχρόνιας εκστρατείας του Ισραήλ για δυσφήμιση και παρεμπόδιση του έργου των οργανώσεων αρωγής που παρέχουν βοήθεια στους Παλαιστίνιους. Οι οργανώσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων στο Ισραήλ, όπως η B’Tselem και οι Ιατροί για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα-Ισραήλ, τόνισαν σε κοινή δήλωση ότι το νέο πλαίσιο εγγραφής παραβιάζει θεμελιώδεις ανθρωπιστικές αρχές ανεξαρτησίας και ουδετερότητας. Τέτοιες ενέργειες, όπως η χορήγηση βοήθειας βάσει πολιτικής ευθυγράμμισης, η ποινικοποίηση της υποστήριξης για νομική λογοδοσία και η αποκάλυψη ευαίσθητων προσωπικών δεδομένων του παλαιστινιακού προσωπικού και των οικογενειών τους, αποτελούν παραβίαση του καθήκοντος προστασίας και εκθέτουν τους εργαζόμενους σε παρακολούθηση και κίνδυνο.
Η απαγόρευση αυτή έρχεται σε μια περίοδο που το Ισραήλ διεξάγει πόλεμο κατά των Παλαιστινίων στη Λωρίδα της Γάζας, επιβάλλοντας περιορισμούς στην παράδοση τροφίμων, φαρμάκων και άλλης ανθρωπιστικής βοήθειας. Παράλληλα, η βία των Ισραηλινών έχει αυξηθεί στη Δυτική Όχθη, με τον στρατό να εκτοπίζει δεκάδες χιλιάδες Παλαιστινίους από τα σπίτια τους, ενέργειες που η Human Rights Watch έχει χαρακτηρίσει εγκλήματα πολέμου και εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας.
Σε αυτό το πλαίσιο, ο επικεφαλής ανθρωπίνων δικαιωμάτων του ΟΗΕ, Volker Turk, δήλωσε την προηγούμενη εβδομάδα ότι η απαγόρευση των ΜΚΟ από το Ισραήλ αποτελεί “τη τελευταία σε μια σειρά παράνομων περιορισμών στην ανθρωπιστική πρόσβαση” στην κατεχόμενη παλαιστινιακή επικράτεια. Οι Γιατροί Χωρίς Σύνορα ανέφεραν ότι αναμένουν την ανανέωση της άδειάς τους για να συνεχίσουν τη λειτουργία τους στη Γάζα και τη Δυτική Όχθη, τονίζοντας ότι το παλαιστινιακό σύστημα υγείας είναι κατεστραμμένο και οι άνθρωποι αγωνίζονται να καλύψουν τις βασικές τους ανάγκες. “Αν οι MSF και άλλες διεθνείς ΜΚΟ χάσουν την πρόσβαση, εκατοντάδες χιλιάδες Παλαιστίνιοι θα αποκοπούν από την απαραίτητη περίθαλψη”, προειδοποίησαν.
Ο πρώην επικεφαλής ανθρωπιστικών υποθέσεων του ΟΗΕ, Martin Griffiths, ο οποίος συμμετέχει στο διοικητικό συμβούλιο του Νορβηγικού Συμβουλίου για τους Πρόσφυγες, εξέφρασε την αισιοδοξία του για τις μελλοντικές εξελίξεις. “Η πραγματικότητα είναι ότι αυτές οι υπηρεσίες είναι ζωτικής σημασίας για την παράδοση βοήθειας, ιδίως στη Λωρίδα της Γάζας”, δήλωσε. “Αυτοί είναι αυτοί που φτάνουν στο τελευταίο μίλι, όπως λέμε στις ανθρωπιστικές επιχειρήσεις, για να παραδώσουν την βοήθεια στους ανθρώπους.”