Η Ημέρα του Nelson Mandela, η οποία τιμάται κάθε χρόνο στις 18 Ιουλίου, μετατρέπεται φέτος σε πεδίο σφοδρής πολιτικής αντιπαράθεσης στη Νότια Αφρική. Καθώς η χώρα έρχεται αντιμέτωπη με βαθιές κοινωνικές ανισότητες, υψηλή ανεργία και εντεινόμενες διχαστικές τάσεις, η κληρονομιά του πρώην προέδρου της χώρας γίνεται αντικείμενο διεκδίκησης από αντίπαλες πλευρές.
Η ένταση κορυφώθηκε με την απόφαση της οργάνωσης March and March, ενός συνασπισμού κατά της μετανάστευσης, να αξιοποιήσει την ημέρα για τον εντοπισμό και την απομάκρυνση αλλοδαπών χωρίς έγγραφα από επιχειρήσεις στην επαρχία Eastern Cape. Η πρωτοβουλία αυτή προκάλεσε την έντονη καταδίκη του Nelson Mandela Foundation, το οποίο υπογραμμίζει πως η στόχευση μεταναστών την ημέρα που είναι αφιερωμένη στην κοινωνική προσφορά, υπονομεύει τις αρχές της αξιοπρέπειας και του διαλόγου που πρέσβευε ο Nelson Mandela.
Ο Mbongiseni Buthelezi, διευθύνων σύμβουλος του ιδρύματος, δήλωσε στο Al Jazeera ότι τέτοιες ενέργειες μετατρέπουν μια ημέρα προσφοράς σε αφορμή για διχασμό. Παράλληλα, ο Snuki Zikalala, πρόεδρος του Veterans’ League του κόμματος African National Congress (ANC), τόνισε πως ο Nelson Mandela δεν θα ενέκρινε ποτέ τη στοχοποίηση ανθρώπων, υπενθυμίζοντας ότι πρόκειται για ανθρώπινα όντα και όχι για αντικείμενα προς εκδίωξη.
Το ζήτημα αναδεικνύει μια βαθύτερη απογοήτευση των πολιτών από τις κρατικές αστοχίες και την οικονομική πίεση. Ενώ η κυβέρνηση έχει προχωρήσει σε απελάσεις πάνω από 53.000 ξένων υπηκόων από χώρες όπως η Ζιμπάμπουε, το Μαλάουι και η Μοζαμβίκη, οι επικριτές επισημαίνουν ότι η εργαλειοποίηση του ονόματος του Nelson Mandela για πολιτικά παιχνίδια αλλοιώνει τη σημασία της προσφοράς του, μετατρέποντάς τον σε ένα σύμβολο που ο καθένας ερμηνεύει ανάλογα με τα συμφέροντά του.