Οι Ηνωμένες Πολιτείες προχώρησαν την Τετάρτη στην κατάσχεση ενός πετρελαιοφόρου στα ανοιχτά της Βενεζουέλας, μια νέα κίνηση στην συνεχιζόμενη επιθετικότητα εναντίον του έθνους της Νότιας Αμερικής από την κυβέρνηση του Προέδρου των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ. Τους τελευταίους μήνες, οι ΗΠΑ έχουν προχωρήσει στην ανεξέλεγκτη καταστροφή μικρών σκαφών στην Καραϊβική Θάλασσα, μαζί με τους επιβάτες τους, τους οποίους ο Τραμπ έχει “μαντέψει” τηλεπαθητικά ως διακινητές ναρκωτικών.
Επιδεικνύοντας την αγάπη του για τις γελοίες υπερβολές, ο Τραμπ δήλωσε την Τετάρτη ότι το κατασχεθέν σκάφος ήταν “ένα μεγάλο τάνκερ, πολύ μεγάλο, το μεγαλύτερο που έχει κατασχεθεί ποτέ, στην πραγματικότητα”. Όταν ρωτήθηκε σε συνέντευξη τύπου σχετικά με την αλλαγμένη πορεία του πλοίου, ο Τραμπ συμβούλεψε τους δημοσιογράφους να “πάρουν ένα ελικόπτερο και να ακολουθήσουν το τάνκερ” – αν και οι πολίτες ενδεχομένως να είναι επιφυλακτικοί στο να απογειωθούν γύρω από τη Βενεζουέλα, δεδομένου του μονομερούς διατάγματος του Τραμπ τον Νοέμβριο, σύμφωνα με το οποίο ο εναέριος χώρος της χώρας ήταν “κλειστός στο σύνολό του”. Φυσικά, το κλείσιμο του εναέριου χώρου δεν έχει καταφέρει να εμποδίσει τις συνεχιζόμενες πτήσεις απέλασης των ΗΠΑ προς τη Βενεζουέλα.
Σχετικά με την τύχη του πολύτιμου φορτίου του τάνκερ, ο Τραμπ παρατήρησε: “Υποθέτω ότι θα κρατήσουμε το πετρέλαιο“. Αυτό το σχόλιο δεν ενισχύει ιδιαίτερα τον ισχυρισμό των ΗΠΑ ότι δεν στοχεύουν στα τεράστια αποθέματα πετρελαίου της Βενεζουέλας, αλλά προσπαθούν απλώς να προστατεύσουν την ήπειρο από “ύπουλους Βενεζουελανούς ναρκοτρομοκράτες” που επιδιώκουν να πλημμυρίσουν την πατρίδα με φαινένη και άλλα θανατηφόρα προϊόντα. Κατά την Τραμπική φαντασία, ο αρχηγός της επιχείρησης ναρκωτικών είναι κανείς άλλος από τον Βενεζουελάνο Πρόεδρο Νικολάς Μαδούρο. Και αυτό, παρά το γεγονός ότι η Βενεζουέλα έχει περίπου μηδενική σχέση με τα ναρκωτικά που εισέρχονται στις ΗΠΑ και ούτε καν παράγει φαινένη.
Σε τέτοιες στιγμές, δεν μπορεί κανείς παρά να θυμηθεί τη συμπεριφορά των ΗΠΑ απέναντι σε ένα άλλο έθνος πλούσιο σε πετρέλαιο γύρω στις αρχές του αιώνα, όταν ο τότε Πρόεδρος Τζορτζ Γ. Μπους επέβλεψε μια εκστρατεία μαζικών σφαγών στο Ιράκ με βάση κατασκευασμένους ισχυρισμούς για όπλα μαζικής καταστροφής. Ωστόσο, παρά τις συζητήσεις για έναν πιθανό πόλεμο των ΗΠΑ κατά της Βενεζουέλας – που ο Τραμπ απειλεί εδώ και μήνες – η πραγματικότητα είναι ότι οι ΗΠΑ ήδη διεξάγουν πόλεμο κατά της χώρας. Ο Υπουργός Άμυνας των ΗΠΑ, Πιτ Χέγκσεθ, πρόσφατα “επανασυσκευασμένος” ως “Υπουργός Πολέμου”, παραδέχτηκε κάτι τέτοιο, αποδίδοντας τα εγκλήματα πολέμου των ΗΠΑ εναντίον ναυτικών της Καραϊβικής στην “ομίχλη του πολέμου”.
Στην πραγματικότητα, ωστόσο, ο πόλεμος των ΗΠΑ κατά της Βενεζουέλας προηγείται κατά πολύ της φετινής σειράς εκτελέσεων εκτός νόμου και τρομοκρατίας εναντίον τοπικών ψαράδων. Μετά την υποστήριξη ενός αποτυχημένου πραξικοπήματος το 2002 εναντίον του προκατόχου του Μαδούρο, Ούγκο Τσάβες, ενός σοσιαλιστή ειδώλου και αγκάθι στα πλευρά της αυτοκρατορίας, οι ΗΠΑ επέβαλαν τιμωρητικές κυρώσεις στη Βενεζουέλα το 2005. Σύμφωνα με το Κέντρο Οικονομικής και Πολιτικής Έρευνας που εδρεύει στην Ουάσιγκτον, αυτές οι κυρώσεις θα προκαλούσαν περισσότερους από 40.000 θανάτους στη χώρα μόνο κατά την περίοδο 2017-18. Όποιος αμφιβάλλει για τη σκόπιμη θανατηφόρα φύση των καταναγκαστικών οικονομικών μέτρων, καλό θα ήταν να θυμηθεί την απάντηση της τότε πρέσβειρας των ΗΠΑ στα Ηνωμένα Έθνη, Μαντλίν Ολμπράιτ, το 1996, στην εκτίμηση ότι μισό εκατομμύριο Ιρακινά παιδιά είχαν έως τότε πεθάνει ως αποτέλεσμα του καθεστώτος κυρώσεων των ΗΠΑ: “Πιστεύουμε ότι η τιμή αξίζει”.
Οι κυρώσεις κατά της Βενεζουέλας εντάθηκαν δραματικά από τον Τραμπ το 2019, με σκοπό να βοηθήσουν τον Χουάν Γκουαϊδό – τον άγνωστο δεξιό πολιτικό που είχε αυτοανακηρυχθεί μεταβατικό πρόεδρο της Βενεζουέλας – στις προσπάθειές του να ανατρέψει τον Μαδούρο. Αυτές οι προσπάθειες απέτυχαν, και ο Γκουαϊδό κατέληξε στο Μαϊάμι, αλλά οι κυρώσεις συνέχισαν να προκαλούν καταστροφικές συνέπειες. Τον Μάρτιο του 2019, ο τότε Υπουργός Εξωτερικών του Τραμπ, Μάικ Πομπέο, καυχήθηκε με ευφράδεια στον Τύπο για την αποτελεσματικότητα του οικονομικού πολέμου: “Ο κύκλος σφίγγει. Η ανθρωπιστική κρίση αυξάνεται κάθε ώρα… Μπορείτε να δείτε τον αυξανόμενο πόνο και την ταλαιπωρία που υποφέρουν οι λαοί της Βενεζουέλας”.
Πράγματι, ενώ η επίσημη αφήγηση είναι ότι οι κυρώσεις στοχεύουν στις εξουσίες, ο απλός λαός πληρώνει το τίμημα. Στα χρόνια που ακολούθησαν την αποτυχημένη αυτο-εκλογή του Γκουαϊδό, η “ταλαιπωρία που υποφέρουν οι λαοί της Βενεζουέλας” έγινε ολοένα και πιο εμφανής, και μέχρι το 2020, ο πρώην Ειδικός Εισηγητής του ΟΗΕ, Άλφρεντ ντε Ζάγιας, εκτίμησε ότι 100.000 Βενεζουελάνοι είχαν πεθάνει εξαιτίας των κυρώσεων. Το 2021, η εμπειρογνώμονας του ΟΗΕ, Αλένα Ντουάν, ανέφερε ότι ο οικονομικός αποκλεισμός είχε καταστήσει περισσότερα από 2,5 εκατομμύρια Βενεζουελάνοι σοβαρά επισιτιστικά ανασφαλείς. Αυτό, για να μην αναφερθούμε σε ξεσπάσματα ασθενειών που παλαιότερα ελέγχονταν, καθυστερημένη ανάπτυξη στα παιδιά, και ελλείψεις σε νερό και ηλεκτρικό ρεύμα.
Εν τω μεταξύ, μπορεί άνετα να καταχωρηθεί στην κατηγορία “δεν μπορείς να το πιστέψεις” το γεγονός ότι, την ίδια στιγμή που κυνηγάει φερόμενους διακινητές ναρκωτικών στη Βενεζουέλα, ο Τραμπ επέλεξε να χαρίσει χάρη στον Χουάν Ορλάντο Ερνάντεζ, τον δεξιό πρώην ναρκο-πρόεδρο της Ονδούρας, ο οποίος καταδικάστηκε πέρυσι σε ομοσπονδιακό δικαστήριο των ΗΠΑ. Τον Οκτώβριο, ο Τραμπ εξουσιοδότησε την CIA να διεξάγει μυστικές επιχειρήσεις εντός της Βενεζουέλας – την ίδια CIA, να θυμίσουμε, που έχει αναμειχθεί βαθιά στο εμπόριο ναρκωτικών από πάντα. Τώρα, με την κατάσχεση του τάνκερ, η κυβέρνηση έχει υπογραμμίσει την οξεία περιφρόνησή της για οτιδήποτε μοιάζει με πολιτισμένη διπλωματία.
Την προηγούμενη μέρα, μίλησα με έναν νεαρό Βενεζουελάνο που γνώρισα στο Darien Gap το 2023 καθώς κατευθυνόταν προς τις ΗΠΑ – ένας από τα εκατομμύρια Βενεζουελάνοι που αναγκάστηκαν να φύγουν από το σπίτι τους αναζητώντας μια ζωή που να είναι οικονομικά βιώσιμη. Αφού παραλίγο να πνιγεί στο ποτάμι καθώς διέσχιζε από το Μεξικό στις ΗΠΑ, συνελήφθη για ένα μήνα και στη συνέχεια αφέθηκε προσωρινά ελεύθερος στη χώρα. Δύο χρόνια αργότερα, συνελήφθη από πράκτορες της ICE στην Καλιφόρνια, κρατήθηκε για αρκετούς ακόμη μήνες, και στη συνέχεια απελάθηκε στο Καράκας. Όταν τον ρώτησα τη γνώμη του για τις τρέχουσες μηχανορραφίες του Τραμπ στη Βενεζουέλα, απάντησε απλά: “Δεν έχω λόγια”. Και καθώς οι ΗΠΑ κατευθύνονται προς έναν ακόμη σουρεαλιστικό πόλεμο οπλισμένες με κατάφωρα ψέματα, οι λέξεις πράγματι συχνά είναι δύσκολο να βρεθούν.
