Οι Αλγερινοί βουλευτές πρόκειται να ψηφίσουν την Τετάρτη επί ενός σχεδίου νόμου, το οποίο ο πρόεδρος της Βουλής χαρακτηρίζει “ορόσημο”, με σκοπό την ποινικοποίηση της γαλλικής αποικιοκρατίας στη χώρα. Η κίνηση αυτή έρχεται σε μια περίοδο ιδιαίτερα τεταμένων σχέσεων μεταξύ Αλγερίας και Γαλλίας.
Η γαλλική αποικιακή περίοδος στην Αλγερία, που διήρκεσε περισσότερο από 130 χρόνια (1830-1962), σημαδεύτηκε από φρικτά εγκλήματα, όπως βασανιστήρια, εξαναγκαστικές εξαφανίσεις, μαζικές σφαγές, οικονομική εκμετάλλευση και περιθωριοποίηση του αυτόχθοντος μουσουλμανικού πληθυσμού. Η Αλγερία κατάφερε να αποκτήσει την ανεξαρτησία της το 1962, με βαρύ ανθρώπινο κόστος, καθώς εκτιμάται ότι έως και 1,5 εκατομμύριο άνθρωποι σκοτώθηκαν, χιλιάδες αγνοούνται και εκατομμύρια εκτοπίστηκαν.
Το νέο νομοσχέδιο, το οποίο εισήχθη στη Βουλή των Αντιπροσώπων, αποτελείται από πέντε κεφάλαια και 27 άρθρα. Βασίζεται στις αρχές του διεθνούς δικαίου που κατοχυρώνουν το δικαίωμα των λαών σε νομική αποκατάσταση και την επίτευξη ιστορικής δικαιοσύνης. Στόχος του είναι η καθιέρωση ευθύνης, η αναγνώριση και η έκφραση συγγνώμης για τα εγκλήματα της αποικιοκρατίας, ως θεμέλιο για συμφιλίωση με το παρελθόν και προστασία της εθνικής μνήμης.
Ο πρόεδρος της Βουλής, Ibrahim Boughali, χαρακτήρισε το νομοσχέδιο ως “υπέρτατη πράξη κυριαρχίας, σαφή ηθική στάση και ξεκάθαρο πολιτικό μήνυμα”, τονίζοντας τη δέσμευση της Αλγερίας στα αναπαλλοτρίωτα δικαιώματά της και την πίστη της στις θυσίες του λαού της. Τόνισε δε ότι η γαλλική αποικιοκρατία δεν περιορίστηκε στην αρπαγή του πλούτου, αλλά περιλάμβανε πολιτικές συστηματικής φτώχειας, λιμού και αποκλεισμού, με σκοπό την κάμψη της βούλησης του αλγερινού λαού, την εξάλειψη της ταυτότητάς του και τον αποκοπή του από τις ρίζες του.
Η γαλλική κυβέρνηση δεν έχει ακόμη εκφράσει επίσημη αντίδραση. Ωστόσο, ο Γάλλος πρόεδρος Emmanuel Macron έχει δηλώσει στο παρελθόν ότι δεν θα ζητήσει συγγνώμη για την αποικιοκρατία στην Αλγερία, αλλά επιθυμεί την εργασία για συμφιλίωση με τον Αλγερινό πρόεδρο Abdelmadjid Tebboune.
Οι σχέσεις Γαλλίας-Αλγερίας, παρά τις διαχρονικές και ισχυρές συνδέσεις, βρίσκονται σε τεντωμένο σημείο. Οι εντάσεις κλιμακώθηκαν μετά την αναγνώριση από το Παρίσι του σχεδίου αυτονομίας του Μαρόκου για την επίλυση της σύγκρουσης στη Δυτική Σαχάρα τον Ιούλιο του 2024. Η Αλγερία υποστηρίζει το δικαίωμα του λαού της Δυτικής Σαχάρας στην αυτοδιάθεση και στηρίζει το Μέτωπο Polisario, το οποίο απορρίπτει την πρόταση του Μαρόκου.
