Το Εκουαδόρ είναι έτοιμο να εξαπολύσει μια ευρεία στρατιωτική επίθεση κατά των εγκληματικών δικτύων στη χώρα, με την υποστήριξη των Ηνωμένων Πολιτειών, όπως ανακοίνωσε η κυβέρνηση. Ο υπουργός Εσωτερικών, John Reimberg, τόνισε σε ραδιοφωνική συνέντευξη ότι η νέα τακτική της κυβέρνησης του Προέδρου Daniel Noboa εστιάζει στην «επίθεση στην εγκληματική οικονομία», σε αντίθεση με την προηγούμενη χρονιά που επικεντρωνόταν στη σύλληψη των αρχηγών των εγκληματικών οργανώσεων.
Στόχοι της νέας αυτής εκστρατείας θα είναι οι παράνομες εξορύξεις και οι εμπορικές δραστηριότητες που σχετίζονται με τα ναρκωτικά. Ο Reimberg δεν παρείχε επιπλέον λεπτομέρειες για την έκταση των επιχειρήσεων, ωστόσο, η ανακοίνωση συνοδεύτηκε από την επιβολή απαγόρευσης κυκλοφορίας σε τέσσερις επαρχίες: El Oro και Guayas στην ακτή του Ειρηνικού, καθώς και στις ανατολικές κεντρικές περιοχές Santo Domingo de los Tsachilas και Los Rios. Η απαγόρευση κυκλοφορίας θα διαρκέσει από τις 15 έως τις 30 Μαρτίου, απαιτώντας από τους κατοίκους να παραμένουν εντός των οικιών τους κατά τις καθορισμένες ώρες.
Ο υπουργός Εσωτερικών δικαιολόγησε τα περιοριστικά μέτρα ως απαραίτητα για την αποφυγή απωλειών αμάχων, τονίζοντας την ανάγκη για ελεύθερους δρόμους λόγω των στρατιωτικών μετακινήσεων και των επιχειρήσεων. Προειδοποίησε επίσης ότι οι πολίτες θα πρέπει να είναι έτοιμοι να επιδείξουν τα απαραίτητα έγγραφα σε περίπτωση που χρειαστεί να μετακινηθούν κατά τη διάρκεια της απαγόρευσης. Ο Reimberg πρόσθεσε ότι η επιχείρηση αναμένεται να έχει «μεγαλύτερη κλίμακα» από προηγούμενες επιχειρήσεις κατά του εγκλήματος, δηλώνοντας χαρακτηριστικά: «Η διαφορά είναι η δύναμη με την οποία θα δράσουμε. Βασικά και συνοπτικά, θα καταστρέψουμε».
Οι δηλώσεις του Reimberg έρχονται λίγες ημέρες αφότου ο Πρόεδρος Noboa διέταξε τις δυνάμεις ασφαλείας να προετοιμαστούν για αυξημένες επιχειρήσεις κατά των εγκληματικών δικτύων, ανακοινώνοντας την έναρξη «της επόμενης φάσης στον αγώνα κατά του οργανωμένου εγκλήματος». Οι Ηνωμένες Πολιτείες, μέσω του Υπουργείου Εσωτερικής Ασφάλειας και της Διοίκησης Νότιας Στρατιάς, έχουν εκφράσει την υποστήριξή τους, εστιάζοντας στην παροχή στρατιωτικής υλικοτεχνικής υποστήριξης και πληροφοριών. Αυτή η συνεργασία ενισχύεται καθώς ο Πρόεδρος Donald Trump ασκεί πίεση στους ηγέτες της Λατινικής Αμερικής για πιο αυστηρά μέτρα κατά των τοπικών εγκληματικών δικτύων, τα οποία ο ίδιος έχει χαρακτηρίσει «ξένες τρομοκρατικές οργανώσεις».
Ο Πρόεδρος Noboa έχει αναπτύξει στενές σχέσεις με τον Trump, υιοθετώντας παρόμοιες σκληρές θέσεις απέναντι σε χώρες όπως η Κούβα και η Κολομβία. Πρόσφατα, ο Noboa απέλασε τους διπλωμάτες της Κούβας από το Εκουαδόρ, εν μέσω αποκλεισμού καυσίμων από τις ΗΠΑ κατά της Καραϊβικής νήσου. Επίσης, μετά από την έκκληση του Trump για αυστηρότερο έλεγχο του παράνομου εμπορίου ναρκωτικών στην Κολομβία, ο Noboa επέβαλε δασμούς στη χώρα για τον ίδιο λόγο.
Υψηλόβαθμοι αξιωματούχοι των ΗΠΑ, συμπεριλαμβανομένης της απερχόμενης Υπουργού Εσωτερικής Ασφάλειας Kristi Noem και του επικεφαλής της Διοίκησης Νότιας Στρατιάς, Στρατηγού Francis Donovan, έχουν επισκεφθεί τον Noboa για να συζητήσουν θέματα περιφερειακής ασφάλειας. Η κυβέρνηση Trump έχει δηλώσει την πρόθεσή της να ασκήσει την «προεξέχουσα θέση» των ΗΠΑ σε ολόκληρο το Δυτικό Ημισφαίριο, ενώ έχει ασκήσει πιέσεις κατά της Βενεζουέλας και εκατοντάδων πλοίων στην Καραϊβική Θάλασσα και τον ανατολικό Ειρηνικό Ωκεανό, με την αιτιολογία της καταπολέμησης της διακίνησης ναρκωτικών προς τις ΗΠΑ. Ωστόσο, αυτές οι ενέργειες έχουν επικριθεί από ειδικούς ως παράνομες βάσει του διεθνούς δικαίου.
Η αύξηση της εγκληματικότητας στο Εκουαδόρ έχει γίνει ιδιαίτερα αισθητή. Μετά την ανάληψη της εξουσίας το 2023, ο Noboa επανεξελέγη το 2025 με βασική προεκλογική δέσμευση την αντιμετώπιση της έξαρσης της δραστηριότητας των συμμοριών. Από μια χώρα με σχετικά χαμηλή βία, το Εκουαδόρ γνώρισε ραγδαία αύξηση μετά την πανδημία COVID-19. Οι ειδικοί αποδίδουν αυτό το φαινόμενο σε πολλούς παράγοντες, όπως η οικονομική αδυναμία που προκάλεσε η πανδημία, η υψηλή νεανική ανεργία, αλλά και η γεωγραφική θέση της χώρας, μεταξύ της Κολομβίας και του Περού, των δύο μεγαλύτερων παραγωγών κοκαΐνης παγκοσμίως. Η θέση του στις ακτές του Ειρηνικού το καθιστά ελκυστικό λιμάνι για παράνομες εξαγωγές, με αποτέλεσμα τα εγκληματικά δίκτυα να προσπαθούν ολοένα και περισσότερο να ελέγξουν το έδαφος και τις διαδρομές διακίνησης του Εκουαδόρ.
Το 2025, το Εκουαδόρ κατέγραψε και πάλι σημαντική αύξηση στον αριθμό των ανθρωποκτονιών, με εκτιμώμενες 9.216 δολοφονίες, που αντιστοιχούν σε αύξηση άνω του 30% σε σχέση με το προηγούμενο έτος. Για την αντιμετώπιση αυτής της κατάστασης, ο Noboa έχει υιοθετήσει σκληρές τακτικές, τις οποίες οι επικριτές παρομοιάζουν με την προσέγγιση «mano dura» (σ.σ. “σιδερόχερο”) χωρών όπως το Ελ Σαλβαδόρ. Ο ίδιος ο Noboa έχει παρομοιάσει τη σύγκρουση του Εκουαδόρ με τις συμμορίες ναρκωτικών με «πόλεμο». Πέρυσι, πρότεινε ανεπιτυχώς σε δημοψήφισμα την τροποποίηση του συντάγματος που θα επέτρεπε ξένες στρατιωτικές βάσεις σε εκουαδοριανό έδαφος, υποστηρίζοντας ότι τέτοια μέτρα είναι ζωτικής σημασίας για τον τερματισμό της διακίνησης ναρκωτικών. Το Εκουαδόρ έχει απαγορεύσει τις ξένες στρατιωτικές βάσεις από το 2008, εν μέρει λόγω καταγγελιών για καταχρήσεις. Το δημοψήφισμα τελικά απορρίφθηκε, παρά την υποστήριξη που έλαβε από την κυβέρνηση Trump, η οποία επαίνεσε τον Noboa ως βασικό σύμμαχο στον συνεχιζόμενο «πόλεμο κατά των ναρκωτικών» των ΗΠΑ.
Αν και δεν θα κατασκευαστούν βάσεις, η κυβέρνηση Trump ανακοίνωσε την Τετάρτη το άνοιγμα του πρώτου της γραφείου πεδίου του Ομοσπονδιακού Γραφείου Ερευνών (FBI) στο Εκουαδόρ, χαρακτηρίζοντάς το ως «στρατηγικό και επιχειρησιακό ορόσημο για την ασφάλεια» στην περιοχή.
