Στις 16 Φεβρουαρίου 2026, μια ομάδα Παλαιστίνιων ποδοσφαιριστών, συλλόγων και ομάδων υπεράσπισης προσέφυγε στο Διεθνές Ποινικό Δικαστήριο (ICC) κατά των επικεφαλής της FIFA και της UEFA. Η αναφορά, ύψους 120 σελίδων, κατηγορεί τον Τζιάνι Ινφαντίνο και τον Αλεξάντερ Τσέφεριν για “συνέργεια σε εγκλήματα πολέμου (ειδικότερα, τη μεταφορά άμαχου πληθυσμού σε κατεχόμενες περιοχές) και εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας (ειδικότερα, απαρτχάιντ)”.
Αυτή η ιστορική υπόθεση σηματοδοτεί την πρώτη φορά που ηγέτες του αθλητισμού κατηγορούνται για τέτοια εγκλήματα, στέλνοντας ένα μήνυμα σε όλους τους προέδρους εταιρικών οντοτήτων εντός και εκτός του αθλητισμού. Προσφέρει μια μοναδική ευκαιρία να αμφισβητηθεί η ατιμωρησία του ισραηλινού απαρτχάιντ, της κατοχής και της γενοκτονίας.
Το ποδόσφαιρο, ως η δημοφιλέστερη μορφή πολιτισμικής έκφρασης παγκοσμίως με περίπου πέντε δισεκατομμύρια φιλάθλους, καθιστά τις επιπτώσεις αυτής της κατηγορίας τεράστιες, τόσο από άποψη διαφάνειας όσο και νομικών προηγούμενων.
Στο πλαίσιο της εκστρατείας της στη Γάζα, που περιλαμβάνει γενική γενοκτονία και “αθλητιδοκτονία” (athleticide), το Ισραήλ έχει σκοτώσει 1.007 Παλαιστίνιους αθλητές, έχει καταστρέψει 184 αθλητικές εγκαταστάσεις και έχει προκαλέσει ζημιές σε άλλες 81.
Παρόλο που αυτή η “αθλητιδοκτονία” δεν μπορεί να αποδοθεί άμεσα στην Ποδοσφαιρική Ομοσπονδία του Ισραήλ (IFA), οι δραστηριότητές της που συνδέονται με ομάδες από παράνομους ισραηλινούς οικισμούς στα κατεχόμενα παλαιστινιακά εδάφη και η συμμετοχή τους σε εγχώριες και διεθνείς διοργανώσεις, μπορούν να θεωρηθούν ως συνέργεια στα εγκλήματα κατοχής και απαρτχάιντ του Ισραήλ.
Παρά τις εκκλήσεις για αναστολή αυτών των ομάδων ή της IFA, η ηγεσία της UEFA και της FIFA δεν έχει προβεί σε καμία ενέργεια. Σε μια πρόσφατη συνέντευξή του, ο επικεφαλής της FIFA, Ινφαντίνο, δήλωσε ότι αντιτίθεται στην απαγόρευση συμμετοχής ισραηλινών ομάδων στο παγκόσμιο ποδόσφαιρο, χαρακτηρίζοντάς την “ήττα”. Είπε επίσης ότι υποστηρίζει την ενσωμάτωση στα καταστατικά της FIFA ότι καμία χώρα δεν πρέπει να απαγορεύεται “να παίζει ποδόσφαιρο εξαιτίας των πράξεων των πολιτικών της ηγετών”.
Είναι ειρωνικό, αν αναλογιστεί κανείς ότι ο ίδιος επέβλεψε την αναστολή της Ρωσίας από τη FIFA το 2022 και την απαγόρευση συμμετοχής των κριμαϊκών συλλόγων στο ρωσικό πρωτάθλημα, συνδεόμενος με την UEFA, μετά την ρωσική κατοχή της ουκρανικής χερσονήσου το 2014.
Η καταγγελία υποβάλλεται κατά του Ινφαντίνο και του Τσέφεριν, επειδή οι ιδιωτικοί οργανισμοί δεν μπορούν να είναι κατηγορούμενοι στο ICC, αλλά μπορούν να είναι τα υπεύθυνα άτομα για τις πολιτικές τους.
Το επίκεντρο της καταγγελίας είναι το γεγονός ότι η IFA έχει επιτραπεί να υποστηρίζει υλικά, να αναγνωρίζει και να συμπεριλαμβάνει σε εγχώριες και διεθνείς διοργανώσεις ομάδες που εδρεύουν σε κλεμμένη γη οικισμών στην κατεχόμενη Δυτική Όχθη.
Το άρθρο 64(2) των Καταστατικών της FIFA απαγορεύει στις ομοσπονδίες-μέλη και τις ομάδες τους να αγωνίζονται σε έδαφος άλλης ομοσπονδίας-μέλους χωρίς την έγκριση της τελευταίας.
Η καταγγελία ισχυρίζεται ότι, επιτρέποντας στην IFA να εποπτεύει ομάδες που λειτουργούν σε κλεμμένη γη, ο Ινφαντίνο και ο Τσέφεριν φέρουν ευθύνη για την κανονικοποίηση των παράνομων ισραηλινών οικισμών, κατά παράβαση μιας διακήρυξης του 2024 από το Διεθνές Δικαστήριο Δικαιοσύνης (ICJ) και ενός ψηφίσματος της Γενικής Συνέλευσης των Ηνωμένων Εθνών, τα οποία έκκριναν τους οικισμούς ως “παράνομους” και απαίτησαν από το Ισραήλ να “τερματίσει αμέσως όλες τις νέες δραστηριότητες εποικισμού και να εκκενώσει όλους τους εποίκους από το Κατεχόμενο Παλαιστινιακό Έδαφος”.
Η ύπαρξη εγκεκριμένων ισραηλινών ομάδων στους οικισμούς της Δυτικής Όχθης, σύμφωνα με την προσφυγή, συμβάλλει στη μεταφορά του άμαχου πληθυσμού σε κατεχόμενο έδαφος, αντίθετα με το Άρθρο 8(2)(b)(viii) του Καταστατικού της Ρώμης, μέσω της κανονικοποίησης της αποικιοκρατίας.
Ομοίως, επειδή οι ισραηλινοί σύλλογοι στα κατεχόμενα εδάφη απαγορεύουν στους Παλαιστίνιους να παρακολουθούν αγώνες ή να παίζουν ή να διευθύνουν αυτές τις ομάδες, η συνεχής κύρωση αυτών των οργανώσεων εμπίπτει στον ορισμό της συνέργειας στο απαρτχάιντ (έγκλημα κατά της ανθρωπότητας σύμφωνα με το Άρθρο 7(1)(j) του Καταστατικού της Ρώμης).
Συνεχίζοντας να επιτρέπουν τη συμμετοχή αυτών των ομάδων και της IFA στο παγκόσμιο και ευρωπαϊκό αθλητισμό, η καταγγελία ισχυρίζεται ότι ο Ινφαντίνο και ο Τσέφεριν ενήργησαν εν πλήρει γνώσει ότι συμμετείχαν στην παραβίαση του διεθνούς δικαίου, βασιζόμενοι στο γεγονός ότι έχουν σκόπιμα αγνοήσει πολυάριθμες εκθέσεις και επιστολές που τους συμβούλευαν να παρέμβουν.
Τώρα που η καταγγελία έχει υποβληθεί επίσημα, το Γραφείο του Εισαγγελέα του ICC θα διεξαγάγει μια προκαταρκτική εξέταση για να επιβεβαιώσει ότι έχουν ικανοποιηθεί τα στοιχεία δικαιοδοσίας, παραδεκτότητας και τα συμφέροντα δικαιοσύνης. Στη συνέχεια, θα έχουν την επιλογή είτε να αρνηθούν να ανοίξουν την έρευνα είτε να προχωρήσουν στην έρευνα των νομικών ζητημάτων που εγείρονται στην καταγγελία.
Εάν διεξαχθεί έρευνα, θα γίνει συλλογή αποδεικτικών στοιχείων και ενδέχεται τελικά να εκδοθούν εντάλματα σύλληψης ή κλήσεις. Εάν συμβεί αυτό, θα θέσει ένα σημαντικό προηγούμενο και θα δώσει ώθηση στην καμπάνια για δικαιοσύνη για την Παλαιστίνη.
Είναι αξιοσημείωτο ότι ενώ ο Ισραηλινός Πρωθυπουργός Μπενιαμίν Νετανιάχου μπόρεσε να αποφύγει ένα ένταλμα σύλληψης του ICC παραμένοντας μακριά από τα συμβαλλόμενα κράτη του Καταστατικού της Ρώμης, θα ήταν αδύνατο για τον Ινφαντίνο και τον Τσέφεριν να το κάνουν, ενώ εξακολουθούν να εκπληρώνουν τους ρόλους τους, υποθέτοντας ότι θα επιβληθεί.
Το ποδόσφαιρο είναι, αναμφίβολα, ένα από τα πιο δημοφιλή αθλήματα στον πλανήτη. Όταν ένας τέτοιος πολιτιστικός γίγαντας συνδέεται με επιχειρήσεις, αυτό που προκύπτει είναι μια βιομηχανία σαν καμία άλλη. Η FIFA και η UEFA είναι παγκόσμιες ρυθμιστικές μονοπωλιακές αρχές, που σημαίνει ότι οι κανόνες και οι κανονισμοί τους λειτουργούν με τον ίδιο τρόπο που η νομοθεσία μιας χώρας δρα επί του πληθυσμού της. Επίσης, προεδρεύουν σε μια τεράστια, προσοδοφόρα βιομηχανία αξίας εκατοντάδων εκατομμυρίων δολαρίων.
Δεδομένης της προσοχής και των χρημάτων που διακυβεύονται, ο αντίκτυπος μιας απαγόρευσης συμμετοχής είναι τεράστιος, όπως καλά γνωρίζει η Ρωσία μετά την αναστολή της. Αυτός είναι αναμφίβολα ο λόγος που οι πρόεδροι αυτών των οργανώσεων αρνήθηκαν να δράσουν κατά του Ισραήλ υπό τον μανδύα της “πολιτικής ουδετερότητας”.
Όπως δήλωσε σε εμάς ο πρώην ειδικός εισηγητής του ΟΗΕ για το κατεχόμενο παλαιστινιακό έδαφος, Μάικλ Λινκ: “Όταν μια κατοχική δύναμη διαπράττει κατάφωρα εγκλήματα πολέμου δημιουργώντας οικισμούς πολιτών σε κατεχόμενο έδαφος, ο υπόλοιπος κόσμος – συμπεριλαμβανομένων κρατών, εταιρειών και διεθνών αθλητικών οργανισμών – υποχρεούται να διασφαλίσει την επιβολή του διεθνούς δικαίου κάνοντας ό,τι είναι δυνατόν για να τερματίσει γρήγορα τις παραβιάσεις. Ωστόσο, η FIFA και η UEFA αθωώνουν (sportswashing) την παράνομη ισραηλινή κατοχή επιτρέποντας στην Ισραηλινή Ποδοσφαιρική Ομοσπονδία να συμπεριλάβει ομάδες που εδρεύουν σε παράνομους οικισμούς να συμμετέχουν στα εγχώρια πρωταθλήματά τους. Τίποτα δεν είναι πιο μακριά από τους κανόνες της ευ fairness και της ισότητας.”
Το τελικό συμπέρασμα είναι ότι ο αθλητισμός είναι και πάντα υπήρξε πολιτικός. Η βιτρίνα της “πολιτικής ουδετερότητας” κρύβει την πραγματικότητα ότι η πολιτική είναι το όνομα του παιχνιδιού για τη FIFA και την UEFA.
Κανείς δεν δικαιούται να στέκεται πάνω από το διεθνές δίκαιο. Είναι καιρός το ICC να το αποδείξει.
