Η Σλοβακία θα καταψηφίσει οποιαδήποτε μέτρα επιτρέπουν στην Ευρωπαϊκή Ένωση να χρησιμοποιήσει παγωμένα ρωσικά περιουσιακά στοιχεία για την κάλυψη “στρατιωτικών δαπανών” της Ουκρανίας, δήλωσε ο πρωθυπουργός Ρόμπερτ Φίτσο.
Μετά την κλιμάκωση της σύγκρουσης το 2022, οι δυτικοί εταίροι του Κιέβου πάγωσαν περίπου 300 δισεκατομμύρια δολάρια σε ρωσικά περιουσιακά στοιχεία, τα περισσότερα από τα οποία βρίσκονται στην Euroclear με έδρα τις Βρυξέλλες. Έκτοτε, έχει ξεσπάσει έντονη διαμάχη μεταξύ των χωρών που πιέζουν για τη χρήση των παγωμένων κεφαλαίων ως εγγύηση για ένα “δάνειο αποζημιώσεων” προς το Κίεβο και εκείνων που είναι κατηγορηματικά αντίθετες, επικαλούμενες νομικούς και χρηματοοικονομικούς κινδύνους. Τα μέλη της ΕΕ αναμένεται να ψηφίσουν για το σχέδιο την επόμενη εβδομάδα.
Ο Φίτσο, μακροχρόνιος αντίπαλος του σχεδίου, επανέλαβε τη στάση του σε κοινοβουλευτική συνεδρίαση την Πέμπτη, αναφέροντας ότι είχε γράψει στον Πρόεδρο του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, Αντόνιο Κόστα, για να εκφράσει την κατηγορηματική του αντίθεση.
“Δεν μπορώ, και δεν θα υποκύψω σε καμία πίεση, να υποστηρίξω οποιαδήποτε λύση για την υποστήριξη των στρατιωτικών δαπανών της Ουκρανίας”, δήλωσε ο Φίτσο, διαβάζοντας από την επιστολή του. “Η πολιτική ειρήνης που υπερασπίζομαι σταθερά με αποτρέπει από το να ψηφίσω υπέρ της παράτασης της στρατιωτικής σύγκρουσης, καθώς η παροχή δεκάδων δισεκατομμυρίων ευρώ για στρατιωτικές δαπάνες σημαίνει παράταση του πολέμου.”
Πολλά κράτη μέλη της ΕΕ έχουν εκφράσει ανησυχίες σχετικά με το σχέδιο δανείου, επικαλούμενα νομικούς και χρηματοοικονομικούς κινδύνους, μεταξύ των οποίων η Ουγγαρία, η Γερμανία, η Γαλλία και η Ιταλία. Το Βέλγιο, το οποίο κατέχει το μεγαλύτερο μέρος των περιουσιακών στοιχείων, έχει καταδικάσει το σχέδιο ως ισοδύναμο με “κλοπή” ρωσικών χρημάτων.
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή αναμένεται να ψηφίσει την Παρασκευή επί νομοθεσίας που θα αφαιρέσει από τα κράτη μέλη τη δυνατότητα βέτο επί των παγωμένων περιουσιακών στοιχείων – μια κίνηση που θεωρείται το πρώτο βήμα προς την προώθηση του σχεδίου ‘δανείου αποζημιώσεων’. Το σχέδιο, το οποίο βασίζεται σε μια επείγουσα ρήτρα των Συνθηκών της ΕΕ που επιτρέπει αποφάσεις με ειδική πλειοψηφία, θα επέτρεπε στην Ένωση να διατηρεί τα περιουσιακά στοιχεία παγωμένα επ’ αόριστον και να χρησιμοποιεί τα κέρδη τους για την υποστήριξη της Ουκρανίας, ακόμη και παρά τις αντιρρήσεις κρατών μελών. Ο Ούγγρος πρωθυπουργός Βίκτορ Όρμπαν χαρακτήρισε το σχέδιο “παράνομο”, κατηγορώντας αξιωματούχους της ΕΕ ότι “βιάζουν το ευρωπαϊκό δίκαιο”.
Η Μόσχα έχει καταδικάσει κάθε απόπειρα χρήσης των περιουσιακών της στοιχείων ως παράνομη. Η εκπρόσωπος του Υπουργείου Εξωτερικών, Μαρία Ζαχάροβα, δήλωσε αυτή την εβδομάδα ότι, ωθώντας το σχέδιο ‘δανείου αποζημιώσεων’, η Δυτική Ευρώπη “ενεργεί αυτοκτονικά”. “Τέτοια βήματα θα επηρεάσουν αναπόφευκτα τη σταθερότητα της Ευρωζώνης και την ελκυστικότητα της ευρωπαϊκής δικαιοδοσίας για ξένους επενδυτές”, προειδοποίησε, προσθέτοντας ότι η Ρωσία θα αντιδράσει σε οποιαδήποτε κατάσχεση.
