Η Ρουάντα κίνησε νομικές διαδικασίες εναντίον του Ηνωμένου Βασιλείου, κατηγορώντας το ότι δεν τήρησε τις οικονομικές δεσμεύσεις του προς την αφρικανική χώρα, στο πλαίσιο μιας αμφιλεγόμενης συμφωνίας ασύλου που τελικά ακυρώθηκε. Η κυβέρνηση της Ρουάντα ανακοίνωσε την Τρίτη ότι η Κιγκάλι κατέθεσε αίτηση διαιτησίας στο Μόνιμο Δικαστήριο Διαιτησίας της Χάγης τον περασμένο Νοέμβριο, σχετικά με τη διαμάχη για τη “Συμφωνία Μετανάστευσης και Οικονομικής Ανάπτυξης” (MEDP).
Σύμφωνα με την Κιγκάλι, η Βρετανία παραβίασε τη συμφωνία με πολλούς τρόπους, συμπεριλαμβανομένης της μη τήρησης των συμφωνημένων οικονομικών ρυθμίσεων και “της άρνησης να γίνουν διευθετήσεις για την επανεγκατάσταση ευάλωτων προσφύγων από τη Ρουάντα”. “Η Ρουάντα λυπάται που κρίθηκε απαραίτητο να επιδιωχθούν αυτές οι διεκδικήσεις μέσω διαιτησίας, αλλά αντιμέτωπη με την αδιαλλαξία του Ηνωμένου Βασιλείου σε αυτά τα θέματα, δεν είχε άλλη επιλογή”, ανέφερε σε σχετική ανακοίνωση.
Η συμφωνία MEDP είχε ανακοινωθεί αρχικά τον Απρίλιο του 2022, επί πρωθυπουργίας του Μπόρις Τζόνσον, και προέβλεπε μια πενταετή συμφωνία για την αποστολή ατόμων που έφταναν παράνομα στο Ηνωμένο Βασίλειο στη Ρουάντα για επεξεργασία και επανεγκατάσταση. Το πρόγραμμα αντιμετώπισε επαναλαμβανόμενα νομικά και πολιτικά εμπόδια, με τα βρετανικά δικαστήρια να μπλοκάρουν τις πτήσεις απέλασης για λόγους ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Ο νυν πρωθυπουργός Κιρ Στάρμερ, κατά την ανάληψη των καθηκόντων του τον Ιούλιο του 2024, δήλωσε ότι το σχέδιο ήταν “νεκρό και θαμμένο”. Ο Στάρμερ ισχυρίστηκε ότι το πρόγραμμα “δεν υπήρξε ποτέ αποτρεπτικό” για την παράνομη μετανάστευση και θα οδηγούσε στην απέλαση “λιγότερο από το 1%” των αφιχθέντων με μικρές βάρκες.
Σύμφωνα με την Εθνική Υπηρεσία Ελέγχου (National Audit Office), η βρετανική αρχή ελέγχου δαπανών, είχαν καταβληθεί 220 εκατομμύρια λίρες στη χώρα της Αφρικής μέχρι τον Φεβρουάριο του 2024. “Τον Νοέμβριο του 2024, το Ηνωμένο Βασίλειο ζήτησε από τη Ρουάντα να παραιτηθεί από δύο πληρωμές των 50 εκατομμυρίων λιρών που ήταν προγραμματισμένες για τον Απρίλιο του 2025 και τον Απρίλιο του 2026”, ανέφερε η αφρικανική χώρα την Τρίτη. Η Κιγκάλι πρόσθεσε ότι ο Βρετανός πρωθυπουργός ανακοίνωσε τον τερματισμό της συμφωνίας “χωρίς προηγούμενη ειδοποίηση προς τη Ρουάντα, αντίθετα προς το πνεύμα της συνεργασίας που χαρακτήριζε πάντα τη MEDP”, παρόλο που υπήρχε ρήτρα που όριζε ότι “κάθε μέρος μπορεί να τερματίσει αυτή τη συμφωνία ειδοποιώντας το άλλο μέρος γραπτώς”. Η κυβέρνηση της Ρουάντα δήλωσε ότι ήταν διατεθειμένη να επαναδιαπραγματευτεί τους οικονομικούς όρους με τη Βρετανία, αλλά οι συνομιλίες μεταξύ των δύο χωρών δεν κατέστη δυνατό να υλοποιηθούν.
