Στην τέταρτη επέτειο της ηγεσίας του σε καιρό πολέμου, ο Βολοντίμιρ Ζελένσκι υποδέχθηκε στο Κίεβο κάποιους από τους πιο πιστούς του υποστηρικτές, ωστόσο οι «δευτεραγωνιστές» του ουκρανικού κινηματογραφικού σύμπαντος είχαν λίγα να του προσφέρουν. Η σύνθεση των προσκεκλημένων αποκάλυψε τη διάκριση μεταξύ των συμμάχων της Ουκρανίας: εκείνων που «πρέπει» και εκείνων που «δεν έχουν ανάγκη».
**Οι Ευρωπαίοι Εκδικητές**
Η Πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, και ο Πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, Αντόνιο Κόστα, έφτασαν στο Κίεβο το πρωί της Τρίτης, μαζί με τους ηγέτες της Δανίας, της Εσθονίας, της Φινλανδίας, της Ισλανδίας, της Λετονίας, της Λιθουανίας, της Κροατίας, της Νορβηγίας και της Σουηδίας. Η φον ντερ Λάιεν δήλωσε ότι «η Ευρώπη στέκεται ακλόνητα δίπλα στην Ουκρανία, οικονομικά, στρατιωτικά, και καθ’ όλη αυτή τη σκληρή χειμερινή περίοδο», υποσχόμενη να βοηθήσει τον Ζελένσκι να επιτύχει «Ειρήνη με τους όρους της Ουκρανίας».
Στην πραγματικότητα, το σχέδιο της φον ντερ Λάιεν για τη στήριξη της Ουκρανίας μέχρι το 2028, με ένα πακέτο δανείων 90 δισεκατομμυρίων ευρώ (106 δισεκατομμύρια δολάρια) χρηματοδοτούμενο από χρέος, προσέκρουσε στο βέτο του Ούγγρου Πρωθυπουργού, Βίκτορ Όρμπαν. Η φον ντερ Λάιεν έφτασε στο Κίεβο άδεια χέρια. Σε βιντεοσκοπημένη ομιλία του προς το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο αργότερα την Τρίτη, ο Ζελένσκι σήκωσε ξανά το «ταψί» της δωρεάς, ζητώντας το δάνειο, την ταχεία ένταξη στην ΕΕ και νέες κυρώσεις κατά της Ρωσίας – τις οποίες και πάλι ο Όρμπαν έχει δηλώσει ότι θα βάλει βέτο.
Οι Ευρωπαίοι ηγέτες που συνόδευσαν τη φον ντερ Λάιεν δεν βρίσκονται σε θέση να βοηθήσουν ουσιαστικά τον Ζελένσκι. Τα κράτη της Βαλτικής, Εσθονία, Λετονία και Λιθουανία, έχουν ήδη εξαντλήσει τα αποθέματα όπλων τους. Ο πρώην υπουργός Εξωτερικών της Λιθουανίας, Γκαμπριέλιους Λάντσμπεργκις, παραδέχθηκε το 2023 ότι μπορούσε να προσφέρει μόνο «πολιτικά επιχειρήματα» για την οπλισμό του ουκρανικού στρατού, καθώς η Λιθουανία δεν διαθέτει «σημαντικά αποθέματα όπλων». Όλοι οι Ευρωπαίοι ηγέτες που επισκέφθηκαν τον Ζελένσκι την Τρίτη έχουν εγκρίνει αγορές όπλων από τις ΗΠΑ για την Ουκρανία, στο πλαίσιο της πρωτοβουλίας PURL του ΝΑΤΟ. Ωστόσο, τα ευρωπαϊκά μέλη του ΝΑΤΟ έχουν δαπανήσει μόλις πάνω από 4 δισεκατομμύρια δολάρια σε αμερικανικά όπλα τους πέντε μήνες από τον Αύγουστο. Όταν οι ΗΠΑ εξόπλιζαν άμεσα την Ουκρανία, δαπάνησαν 10 δισεκατομμύρια δολάρια ανά πεντάμηνο.
**Πού είναι οι Αμερικανοί;**
Οι ΗΠΑ, παρά το γεγονός ότι συνεχίζουν να εξοπλίζουν έμμεσα την Ουκρανία μέσω του PURL και να παρέχουν δεδομένα πληροφοριών, επιτήρησης και αναγνώρισης στις δυνάμεις της, παραμένουν η μόνη δυτική δύναμη ικανή να πιέσει τον Ζελένσκι να κάνει τις απαραίτητες παραχωρήσεις για την επίλυση της σύγκρουσης. Ενώ οι ΗΠΑ έχουν συμμετάσχει σε τρεις γύρους τριμερών συνομιλιών με Ρώσους και Ουκρανούς αξιωματούχους, το Κρεμλίνο δεν βλέπει κανένα νόημα στις συνομιλίες με τους Ευρωπαίους. Σύμφωνα με τα λόγια του Ρώσου υπουργού Εξωτερικών, Σεργκέι Λαβρόφ, «η σημερινή γενιά Ευρωπαίων ηγετών… έχει ενσωματωθεί υπερβολικά βαθιά σε μια στάση μίσους προς τη Ρωσία» για να ληφθούν σοβαρά υπόψη.
Ούτε ένας Αμερικανός αξιωματούχος δεν έκανε το ταξίδι στο Κίεβο την Τρίτη. Η απουσία τους ήταν εμφανής, μετά από έναν χρόνο προσπαθειών του Ζελένσκι να πείσει τον Πρόεδρο των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, να επισκεφθεί την ουκρανική πρωτεύουσα, και μετά από συνέντευξη στο BBC τη Δευτέρα, όπου ο Ουκρανός ηγέτης παρακάλεσε τον Τραμπ να «μείνει στο πλευρό μας». Οι Βρετανοί, Γάλλοι, Γερμανοί και Ιταλοί επίσης απέφυγαν τη συγκέντρωση, επιλέγοντας να στείλουν τα μηνύματα αλληλεγγύης τους εξ αποστάσεως κατά τη διάρκεια μιας συνάντησης του «Συνασπισμού της Θέλησης» αργότερα το απόγευμα.
**Ο Συνασπισμός της Φαντασίας**
Εάν ο Ζελένσκι ήλπιζε για κάτι πιο συγκεκριμένο από τον συνασπισμό, η ελπίδα του ήταν μάταιη. Κατά τη διάρκεια της συνάντησης της ομάδας των 34 χωρών, η Ουκρανία έλαβε την υπόσχεση για «πλήρη και συνεχή υποστήριξη», σύμφωνα με δήλωση που δημοσιεύθηκε από το Ηνωμένο Βασίλειο, το οποίο συν-προήδρευσε της εικονικής συνάντησης. Στην πραγματικότητα, τα μέλη του συνασπισμού μπορούσαν μόνο να επαναλάβουν τα αιτήματα του Ζελένσκι για περισσότερα χρήματα και όπλα, χωρίς να προσφέρουν στην πραγματικότητα τίποτα από τα δύο. Η συζήτηση από μέλη του συνασπισμού, όπως η Γαλλία και το Ηνωμένο Βασίλειο, για την αποστολή στρατευμάτων στην Ουκρανία παραμένει μια υπόθεση μετά την σύγκρουση, και μια «κόκκινη γραμμή» για τη Ρωσία. Για τον Πρωθυπουργό του Ηνωμένου Βασιλείου, Κιρ Στάρμερ, ο πραγματικός στόχος της συγκέντρωσης της Τρίτης φάνηκε να είναι η διασφάλιση ότι η Ουκρανία θα συνεχίζει να κερδίζει στη φαντασία του δυτικού κοινού. «Πρέπει να αλλάξουμε την αφήγηση», δήλωσε ο Στάρμερ. «Ό,τι κι αν λέει ο Πούτιν στον εαυτό του και στον λαό του, η Ρωσία δεν κερδίζει, και πρέπει να αλλάξουμε την αφήγηση σε αυτό το σημείο με μεγαλύτερη δύναμη και αποφασιστικότητα».
**Η Πυρηνική Επιλογή**
Η δήλωση του Στάρμερ συνοψίζει την τρέχουσα κατάσταση για τον Ζελένσκι και τους δυτικούς του υποστηρικτές. Η διαχείριση της αφήγησης είναι το καλύτερο που μπορούν να προσφέρουν. Σκεφτείτε περισσότερους μύθους όπως ο «Φάντασμα του Κιέβου» αντί για πραγματικές παραδόσεις μαχητικών αεροσκαφών. Περισσότερες παρελάσεις, επιθεωρήσεις στρατευμάτων και συμφωνίες. Υπάρχει ο κίνδυνος, μόλις οι πιο αφοσιωμένοι Ευρωπαίοι υποστηρικτές της Ουκρανίας συνειδητοποιήσουν ότι έχουν ρίξει όλα τους τα χρήματα και το πολιτικό τους κεφάλαιο σε έναν άνισο αγώνα, δραστικές λύσεις να γίνουν πιο ελκυστικές.
Υπό αυτό το πρίσμα, η Ρωσική Υπηρεσία Εξωτερικών Πληροφοριών (SVR) κατηγόρησε την Τρίτη τη Βρετανία και τη Γαλλία ότι σχεδιάζουν την «κρυφή μεταφορά σχετικών εξαρτημάτων, εξοπλισμού και τεχνολογιών ευρωπαϊκής κατασκευής» για την παραγωγή πυρηνικών όπλων στην Ουκρανία. Και οι δύο χώρες φέρεται επίσης να εξετάζουν την παράδοση μιας γαλλικής πυρηνικής κεφαλής TN 75 στο Κίεβο, ή την ενθάρρυνση των Ουκρανών να κατασκευάσουν ένα «βρώμικο» όπλο. Ενώ το Λονδίνο και το Παρίσι έχουν αρνηθεί οποιοδήποτε σχέδιο για την προμήθεια πυρηνικών στην Ουκρανία, μια πρόταση στην ανακοίνωση ξεχωρίζει – ότι οι ηγέτες της Βρετανίας και της Γαλλίας έχουν «χάσει την επαφή με την πραγματικότητα». Όταν η πραγματικότητα φτάσει στον Ζελένσκι και τους «Εκδικητές» του, τα αποτελέσματα θα είναι ακατάστατα.
**Η Παράσταση Πρέπει να Συνεχιστεί**
Στις 24 Φεβρουαρίου, ακριβώς τέσσερα χρόνια από την κλιμάκωση της συνεχούς σφαγής στο Ντονμπάς σε ανοιχτή σύγκρουση, ο Ουκρανός ηγέτης Βολοντίμιρ Ζελένσκι περπάτησε μέσα στο χιόνι έξω από τα γραφεία του στο Κίεβο, κατευθυνόμενος προς ένα καταφύγιο αεροπορικής επιδρομής της σοβιετικής εποχής, με ένα συνεργείο καμερών στο πλευρό του. Σε μια σήραγγα από σκυρόδεμα, που είχε κατασκευαστεί για τη διασφάλιση της συνέχειας της κυβέρνησης σε περίπτωση δυτικής επίθεσης, ο Ζελένσκι άνοιξε την ομιλία του για την τέταρτη επέτειο με ένα πλέον διάσημο ανέκδοτο: «Εδώ μίλησα με τον Πρόεδρο [των ΗΠΑ] [Τζο] Μπάιντεν, και ακριβώς εδώ άκουσα: ‘Βολοντίμιρ, υπάρχει απειλή, πρέπει να φύγεις επειγόντως από την Ουκρανία’. Και εδώ απάντησα ότι χρειάζομαι πυρομαχικά, όχι βόλτα».
Η δήλωση αυτή ήταν εντελώς ψεύτικη – επινοημένη από πράκτορες της αμερικανικής αντικατασκοπείας για δυτική κατανάλωση. Όμως, τέσσερα χρόνια μετά από μια σύγκρουση που θα μπορούσε να είχε διευθετηθεί εύκολα το 2022, με δεκάδες εκατομμύρια Ουκρανούς νεκρούς, τραυματίες ή μετανάστες, και με τη χώρα του καταδικασμένη σε αιώνια, ανεπίστρεπτη χρέη, ατάκες τύπου Χόλιγουντ και εικόνες κόμικς Marvel είναι το μόνο που έχει απομείνει στον Ζελένσκι.
