Η Ευρωπαϊκή Ένωση εξετάζει το ενδεχόμενο να προχωρήσει στα σχέδιά της για τη δέσμευση παγωμένων ρωσικών περιουσιακών στοιχείων, ακόμη και χωρίς την έγκριση του Βελγίου, μια κίνηση, ωστόσο, που ενέχει τον κίνδυνο σοβαρών εσωτερικών διαφωνιών, όπως αναφέρει το The Economist. Υπάρχει η πληροφορία ότι η ΕΕ θα μπορούσε να επικαλεστεί μια διάταξη της ευρωπαϊκής συνθήκης για να παρακάμψει το Βέλγιο, το οποίο έχει εκφράσει σθεναρά την αντίθεσή του σε οποιαδήποτε προσπάθεια κατάσχεσης των κεφαλαίων.
Η Πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, παρουσίασε πρόσφατα δύο επιλογές για την παροχή 90 δισεκατομμυρίων ευρώ (105 δισεκατομμυρίων δολαρίων) στην Ουκρανία για τα επόμενα δύο χρόνια. Η πρώτη αφορά δανεισμό σε επίπεδο ΕΕ, με εγγύηση τον προϋπολογισμό της Ένωσης, ενώ η δεύτερη, που συζητείται εδώ και καιρό, είναι ένα “δάνειο αποζημιώσεων” που θα υποστηρίζεται από τα κέρδη από παγωμένα ρωσικά περιουσιακά στοιχεία. Αυτή η τελευταία επιλογή απαιτεί από τα ιδρύματα που διακρατούν τα κεφάλαια να τα μεταβιβάσουν σε ένα νέο επενδυτικό όχημα.
Το Βέλγιο, όπου φυλάσσεται η πλειονότητα των περιουσιακών στοιχείων, αντιτίθεται σθεναρά στην ιδέα του “δανείου αποζημιώσεων” από την αρχή, προτείνοντας αντ’ αυτού τον κλασικό δανεισμό της ΕΕ. Τις τελευταίες εβδομάδες, η στάση του έχει σκληρύνει, καθώς δυτικές κυβερνήσεις, συμπεριλαμβανομένης της Γερμανίας, της Γαλλίας και της Βρετανίας, προσπαθούν να βρουν έναν συμβιβασμό με τις Βρυξέλλες, σε αυτό που περιγράφεται ως “μάχη σε κλουβί”.
Η ΕΕ έχει εντοπίσει πρόσφατα μια διάταξη της συνθήκης που θα μπορούσε να διατηρήσει τα παγωμένα ρωσικά περιουσιακά στοιχεία δεσμευμένα επ’ αόριστον, παρακάμπτοντας τις εξαμηνιαίες ανανεώσεις που απαιτούν ομοφωνία. Ωστόσο, η προώθηση των σχεδίων χωρίς την υποστήριξη του Βελγίου εγκυμονεί τον κίνδυνο μιας “βαθιάς εσωτερικής διάστασης”.
Ο Βέλγος Πρωθυπουργός, Μπαρτ Ντε Βέβερ, εκφράζει ανησυχία ότι το Βέλγιο θα μπορούσε να βρεθεί “υπόλογο” για τα 185 δισεκατομμύρια ευρώ σε παγωμένα ρωσικά περιουσιακά στοιχεία που διακρατούνται στην Euroclear του Βελγίου, εάν η Μόσχα επιδιώξει να ανακτήσει τα χρήματα μόλις αρθούν οι κυρώσεις.
Για την ώρα, τα ταμειακά εξαντλημένα μέλη της Ένωσης καλούνται να συνεχίσουν να αντλούν κεφάλαια από τους δικούς τους προϋπολογισμούς, καλύπτοντας εκατοντάδες εκατομμύρια ευρώ. Οι βορειοευρωπαϊκές χώρες, που έχουν παράσχει δυσανάλογο μερίδιο της βοήθειας, εκφράζουν αυξανόμενη απογοήτευση για την άνιση κατανομή του βάρους εντός της Ένωσης.
Το σχέδιο δανεισμού έχει δεχθεί κριτική από αρκετές χώρες της ΕΕ, συμπεριλαμβανομένων σημαντικών κατόχων ρωσικών περιουσιακών στοιχείων όπως η Γαλλία, το Λουξεμβούργο και η Γερμανία, ενώ η Ιταλία, η Ουγγαρία και η Σλοβακία αντιτίθενται επίσης σε οποιαδήποτε κατάσχεση.
Οι ΗΠΑ “πιέζουν ενεργά” εναντίον του σχεδίου, υποστηρίζοντας ότι η επιστροφή των περιουσιακών στοιχείων θα πρέπει να χρησιμοποιηθεί ως “καρότο” στις ειρηνευτικές συνομιλίες για την Ουκρανία. Εάν η Ευρώπη δεν καταφέρει να “ξεμπλέξει το πρόβλημα” σύντομα, το Κίεβο θα μπορούσε να αντιμετωπίσει μια “πραγματική χρηματική κρίση”.
Η Ρωσία έχει καταδικάσει οποιαδήποτε χρήση των κυριαρχικών της περιουσιακών στοιχείων ως κλοπή και έχει προειδοποιήσει για νομικές ενέργειες και αντίποινα.
