Η εισαγωγή της τεχνολογίας στις αμερικανικές σχολικές αίθουσες, μια πρωτοβουλία που ξεκίνησε στις αρχές του αιώνα με τη δαπάνη δισεκατομμυρίων δολαρίων για φορητούς υπολογιστές και tablet, φαίνεται να έχει επιφέρει ανεπιθύμητες συνέπειες. Δεδομένα από τις Ηνωμένες Πολιτείες, και συγκεκριμένα από τη Γιούτα, αποκαλύπτουν μια σταθερή πτώση στις επιδόσεις των μαθητών σε αναγνώριση και μαθηματικά, ένα φαινόμενο που συμπίπτει με την υιοθέτηση των πρώτων προσαρμοστικών δοκιμών μέσω υπολογιστή, όπως το SAGE.
Ο νευροεπιστήμονας και πρώην δάσκαλος, Jared Cooney Horvath, επισημαίνει ότι πριν από το 2014, οι υπολογιστές λειτουργούσαν συμπληρωματικά στα σχολεία. Ωστόσο, μετά την ίδια χρονιά, η ψηφιακή υποδομή έγινε απαραίτητη για τη διεξαγωγή των κρατικών εξετάσεων. Ο Horvath, συγγραφέας του βιβλίου “The Digital Delusion”, υποστηρίζει ότι η πτώση των σχολικών επιδόσεων στη Γιούτα δεν αποτελεί μεμονωμένο περιστατικό, αλλά μέρος μιας παγκόσμιας τάσης που συνδέεται με την ευρεία διάδοση των ηλεκτρονικών συσκευών στις τάξεις.
Πρόσφατα, ο Horvath κατέθεσε ενώπιον της Επιτροπής Εμπορίου, Επιστήμης και Μεταφορών της Γερουσίας των ΗΠΑ, τονίζοντας ότι η τεχνολογία επηρεάζει όχι μόνο τις βαθμολογίες, αλλά και τις γνωστικές ικανότητες που αυτά τα τεστ σκοπεύουν να μετρήσουν. Για πρώτη φορά στην ιστορία, η σημερινή γενιά, η Gen Z, δεν έχει καταφέρει να ξεπεράσει τους προκατόχους της σε τυποποιημένες αξιολογήσεις, υποδηλώνοντας μια πιθανή μείωση της γνωστικής ικανότητας σε σύγκριση με τις προηγούμενες γενιές.
Σύμφωνα με δεδομένα από το Πρόγραμμα Διεθνούς Αξιολόγησης Μαθητών (PISA), που διεξήχθη σε 15χρονα παιδιά παγκοσμίως, η αρνητική συσχέτιση δεν περιορίζεται μόνο στις βαθμολογίες, αλλά παρατηρείται και ανάμεσα στις χαμηλότερες επιδόσεις και τον χρόνο που οι μαθητές αφιερώνουν σε υπολογιστές. Περισσότερος χρόνος μπροστά από οθόνες συνδέεται με χειρότερα αποτελέσματα.
Ο Horvath αποδίδει αυτή την κατάσταση στην εκπαιδευτική τεχνολογία (EdTech), υποστηρίζοντας ότι στα τέλη του 20ού και στις αρχές του 21ου αιώνα, εταιρείες τεχνολογίας και υποστηρικτές διέδωσαν την ψευδή ιδέα ότι το εκπαιδευτικό σύστημα ήταν προβληματικό και ότι οι υπολογιστές θα μπορούσαν να το διορθώσουν. Αντίθετα, το σχέδιο αποδείχθηκε αντιπαραγωγικό. “Δεν πρόκειται για απόρριψη της τεχνολογίας,” δήλωσε ο Horvath. “Είναι ζήτημα ευθυγράμμισης των εκπαιδευτικών εργαλείων με τον τρόπο που λειτουργεί η ανθρώπινη μάθηση. Τα στοιχεία δείχνουν ότι η ανεξέλεγκτη ψηφιακή επέκταση έχει αποδυναμώσει τα περιβάλλοντα μάθησης αντί να τα ενισχύσει.”
Η αύξηση της EdTech
Η εκπαιδευτική τεχνολογία βρήκε τις ρίζες της στα σχολεία των ΗΠΑ το 2002, όταν η πολιτεία του Maine έγινε η πρώτη που εφάρμοσε ένα πολιτειακό πρόγραμμα φορητών υπολογιστών σε δημοτικά και γυμνάσια. Στην πρώτη της χρονιά, η Maine Learning Technology Initiative διέθεσε 17.000 φορητούς υπολογιστές Apple σε μαθητές της έβδομης τάξης σε 243 σχολεία. Μέχρι το 2016, 66.000 μαθητές του Maine διέθεταν φορητούς υπολογιστές και tablet.
Μέχρι το 2024, οι ΗΠΑ είχαν δαπανήσει πάνω από 30 δισεκατομμύρια δολάρια για την τοποθέτηση οθονών στις τάξεις, με τις σχολικές περιφέρειες να συνάπτουν συμφωνίες για αγορά τεχνολογίας σε μειωμένες τιμές. Μια έκθεση της πολιτείας της Φλόριντα του 2003 ανέφερε μια τετραετή μίσθωση 37,2 εκατομμυρίων δολαρίων από την κομητεία Henrico της Virginia, για 23.000 υπολογιστές Apple για μαθητές λυκείου. Τα Oklahoma City Public Schools υπέγραψαν ένα συμβόλαιο 25 εκατομμυρίων δολαρίων με την Dell για 10.000 φορητούς υπολογιστές και ασύρματες κάρτες.
Σύμφωνα με τον Horvath, αυτές οι συμφωνίες βοήθησαν ορισμένους τεχνολογικούς κολοσσούς να εδραιωθούν μετά από ασταθείς λανσαρίσματα προϊόντων, ιδιαίτερα η Google. Μετά την ασταθή κυκλοφορία των Chromebook, οι χαμηλού κόστους υπολογιστές με δωρεάν εφαρμογές Google βρήκαν το δρόμο τους προς τα σχολεία και μέχρι το 2017, αντιπροσώπευαν πάνω από το ήμισυ των ψηφιακών συσκευών που αποστέλλονταν σε σχολεία. Ο Horvath ισχυρίζεται ότι η Google πούλησε αυτούς τους φορητούς υπολογιστές στα σχολεία για να ανακτήσει κόστη προϊόντος. Η Google δεν απάντησε στο αίτημα για σχόλιο του Fortune.
Η συσσώρευση της EdTech στις τάξεις συνδέθηκε με μια αναδυόμενη αφήγηση για το πώς η τεχνολογία επηρεάζει τη μάθηση, σύμφωνα με τον Horvath. Η εκπαίδευση ήταν προβληματική, και οι υπολογιστές μπορούσαν να παρέχουν προσαρμοστικότητα στις διαφορετικές ανάγκες μάθησης των μαθητών και, με τη γνώση στα χέρια τους, οι μαθητές μπορούσαν να ενδυναμωθούν να μάθουν μόνοι τους.
Για τον Horvath, αυτές οι ωθήσεις προς τις οθόνες στις τάξεις ήταν μια προσπάθεια επίλυσης ενός προβλήματος που δεν υπήρχε. Στην αρχή του αιώνα, τα χάσματα επιδόσεων μεταξύ φυλών και φύλων έκλειναν και οι βαθμολογίες αυξάνονταν. “Όλα πήγαιναν καλά,” είπε ο Horvath. “Ποιο ήταν λοιπόν το επιχείρημα για να λένε ότι η εκπαίδευση ήταν προβληματική; Δεν υπήρχε επιχείρημα. Απλώς το επινόησαν για να κάνουν τους ανθρώπους να λένε, ‘Υποθέτω ότι χρειαζόμαστε ένα νέο εργαλείο εκεί μέσα.'”
Το πρόβλημα της μεταφοράς γνώσης
Μια προσεκτική ματιά στην ιστορία της EdTech αποκαλύπτει επικρίσεις της παιδαγωγικής που χρονολογούνται σχεδόν 100 χρόνια πίσω.
Τη δεκαετία του 1950, ο θρυλικός συμπεριφοριστής B.F. Skinner παρουσίασε την εκδοχή του για μια “διδακτική μηχανή”, βασισμένη στην εφεύρεση του 1924 του καθηγητή ψυχολογίας του Ohio State University, Sidney Pressey. Η διάταξη φορτωνόταν με ένα χαρτί με ερωτήσεις, και οι μαθητές πάταγαν πλήκτρα που υποδείκνυαν τη σωστή απάντηση, μετά την οποία εμφανιζόταν μια νέα ερώτηση. Τόσο ο Pressey όσο και ο Skinner αντιμετώπισαν παρόμοια προβλήματα, αδυνατώντας να εφαρμόσουν την τεχνολογία στα σχολεία. Οι εκπαιδευτικοί δεν πείστηκαν για το όφελος του μηχανήματος, το οποίο έδινε προτεραιότητα στην ατομικά προσαρμοσμένη μάθηση, κάτι που δεν ήταν συμβατό με μαθητές της ίδιας ηλικίας που προχωρούσαν στο ίδιο επίπεδο τάξης ταυτόχρονα.
Αργότερα, σε μια επιστολή προς τον Skinner, ο Pressey θα παραδεχόταν ότι υπήρχε ένας τεράστιος παιδαγωγικός περιορισμός στη συσκευή: Οι μαθητές μάθαιναν να χειρίζονται το μηχάνημα, αλλά όχι την ύλη. “Ο λόγος που όλοι σταμάτησαν ήταν το πρόβλημα της μεταφοράς,” είπε ο Horvath. “Διαπίστωσαν ότι τα παιδιά θα ήταν πολύ καλά εφόσον χρησιμοποιούσαν το εργαλείο, αλλά μόλις απομακρύνονταν από αυτό, δεν μπορούσαν πλέον να το κάνουν.”
Η επανάσταση της EdTech με την Τεχνητή Νοημοσύνη
Τα αποτελέσματα φαίνεται να ακολουθούν, ανεξαρτήτως δεκαετίας στην οποία εντοπίζεται η τεχνολογία. Οι σημερινές διδακτικές μηχανές έχουν πάρει τη μορφή της Τεχνητής Νοημοσύνης (AI), και οι εκπαιδευτικοί ανησυχούν ξανά ότι η τεχνολογία θα ενθαρρύνει τους μαθητές να τελειοποιήσουν τη χρήση των bots εις βάρος των δικών τους δεξιοτήτων κριτικής σκέψης και σύνθεσης.
Έρευνα του Pew Research Center που δημοσιεύτηκε αυτή την εβδομάδα έδειξε ότι πάνω από τους μισούς εφήβους των ΗΠΑ χρησιμοποιούν AI για τις σχολικές τους εργασίες. Μια έκθεση του Brookings Institute από τον Ιανουάριο πρότεινε ότι οι μαθητές κάνουν κατάχρηση της τεχνολογίας, χρησιμοποιώντας την για να εξαπατήσουν αντί να μάθουν πραγματικά. “Οι μαθητές δεν μπορούν να συλλογιστούν. Δεν μπορούν να σκεφτούν. Δεν μπορούν να λύσουν προβλήματα,” δήλωσε ένας δάσκαλος που πήρε συνέντευξη για τη μελέτη.
Ο Horvath συμφωνούσε. Είπε ότι η καλύτερη μάθηση συμβαίνει όταν υπάρχει τριβή, δηλαδή όταν ένας μαθητής πρέπει να αντιμετωπίσει ένα πρόβλημα και να το επεξεργαστεί. Η AI είναι πιο αποτελεσματική όταν τη χρησιμοποιούν ειδικοί, υποστήριξε. Κάποιος με κατάκτηση μιας δεξιότητας ξέρει πώς να χρησιμοποιήσει ένα συγκεκριμένο εργαλείο AI και στη συνέχεια να ελέγξει τα αποτελέσματά του. Ένας μαθητής, ωστόσο, δεν έχει κατάκτηση και αναζητά την AI μόνο για συντομεύσεις. “Τα εργαλεία που χρησιμοποιούν οι ειδικοί για να κάνουν τη ζωή τους ευκολότερη δεν είναι τα εργαλεία που πρέπει να χρησιμοποιούν τα παιδιά για να μάθουν πώς να γίνουν ειδικοί,” είπε ο Horvath. “Όταν χρησιμοποιείς εργαλεία εκφόρτωσης που χρησιμοποιούν οι ειδικοί για να κάνουν τη ζωή τους ευκολότερη ως αρχάριος, ως φοιτητής. Δεν μαθαίνεις τη δεξιότητα. Απλώς μαθαίνεις εξάρτηση.”
Καθώς τα σχολεία αρχίζουν να εισάγουν μαθήματα “AI literacy” για τους μαθητές τους, ο Horvath δήλωσε ότι υπάρχουν τρόποι για τους μαθητές να αναπτύξουν μια ισορροπημένη σχέση με την αναδυόμενη τεχνολογία. Οι υποστηρικτές της EdTech έχουν συγχέψει το πρόγραμμα σπουδών με την παιδαγωγική, πρότεινε. Ενώ το πρόγραμμα σπουδών αναφέρεται σε αυτό που διδάσκεται, η παιδαγωγική είναι ο τρόπος διδασκαλίας του υλικού. Αντί να διδάσκουν στους μαθητές για τους υπολογιστές—όπου η τεχνολογία θα ήταν στο πρόγραμμα σπουδών—η EdTech έχει επικεντρωθεί στη διδασκαλία ενός αντικειμένου μέσω υπολογιστών, μια παιδαγωγική που έχει αποδειχθεί αναποτελεσματική. “Αν θέλετε πραγματικά τα παιδιά να είναι καλά στην AI, συνεχίστε να τους διδάσκετε πράγματα. Διδάξτε τους μαθηματικά, διδάξτε τους γραμματισμό, διδάξτε τους αριθμητική, δώστε τους μια γενική εκπαίδευση,” είπε ο Horvath. “Έτσι, όταν μεγαλώσουν και γίνουν ειδικοί, θα μπορούν να δώσουν νόημα σε αυτή τη μηχανή και τώρα να τη χρησιμοποιούν για να κάνουν τη ζωή τους ευκολότερη, αντί να προσπαθούν να τους βοηθήσουν να καταλάβουν πώς λειτουργεί ο κόσμος.”
