Η στρατιωτική άσκηση Balikatan, που διοργανώνεται από τις ΗΠΑ και τις Φιλιππίνες, εξελίχθηκε φέτος στη μεγαλύτερη που έχει πραγματοποιηθεί ποτέ, προκαλώντας έντονο προβληματισμό στο Πεκίνο. Σύμφωνα με έκθεση του South China Sea Strategic Situation Probing Initiative (SCSPI), η άσκηση, η οποία διήρκεσε από τις 20 Απριλίου έως τις 8 Μαΐου, συγκέντρωσε 17.000 στρατιωτικούς από επτά χώρες: τις Φιλιππίνες, τις ΗΠΑ, τον Καναδά, τη Γαλλία, την Ιαπωνία, την Αυστραλία και τη Νέα Ζηλανδία.
Οι ασκήσεις διεξήχθησαν σε μια ευρεία περιοχή, από τη Νότια Σινική Θάλασσα μέχρι το νησί Itbayat, το οποίο βρίσκεται μόλις 155 χιλιόμετρα μακριά από την Ταϊβάν. Η φετινή συμμετοχή της Ιαπωνίας είναι ιδιαίτερα αξιοσημείωτη, καθώς αποτελεί την πρώτη φορά που αποστέλλονται μάχιμες δυνάμεις στο έδαφος των Φιλιππινών μετά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο. Επιπλέον, για πρώτη φορά, η Ιαπωνία ανέπτυξε το σύστημα πυραύλων εδάφους-πλοίου Type 88, ενώ οι ΗΠΑ δοκίμασαν το σύστημα μέσου βεληνεκούς Typhon.
Ο Ding Duo, ερευνητής στο National Institute for South China Sea Studies, υποστηρίζει ότι ο στόχος των ασκήσεων είναι ξεκάθαρος: πρόκειται για μια πρόβα για ενδεχόμενη σύγκρουση στα Στενά της Ταϊβάν. Ενώ οι Φιλιππίνες επικαλούνται την ανάγκη διαφύλαξης των συμφερόντων τους στη Δυτική Θάλασσα των Φιλιππινών, η πολυπλοκότητα των σεναρίων και τα οπλικά συστήματα που χρησιμοποιήθηκαν, όπως οι πύραυλοι Tomahawk, δείχνουν ότι το επίκεντρο παραμένει η ευρύτερη γεωπολιτική σκακιέρα.
Την ίδια στιγμή, οι χώρες της ένωσης Asean τηρούν στάση αναμονής και σιωπής, φοβούμενες την κλιμάκωση της αντιπαράθεσης. Ο Hu Bo από το SCSPI προειδοποιεί ότι η αυξανόμενη πολυπλοκότητα των ασκήσεων θα εντείνει την αστάθεια στην περιοχή, αναγκάζοντας το Λαϊκό Απελευθερωτικό Στρατό της Κίνας να δώσει δυναμικές απαντήσεις.
