Μια πρωτεΐνη που εκκρίνεται από θανατηφόρα καρκινικά κύτταρα μπορεί να αποδειχθεί ένα ισχυρό όπλο ενάντια στη νόσο του Αλτσχάιμερ, σύμφωνα με νέα έρευνα από την Κίνα. Ενώ η νόσος του Αλτσχάιμερ και ο καρκίνος είναι συχνές παθήσεις σε έναν γηράσκοντα πληθυσμό και αποτελούν από τις κύριες αιτίες θανάτου παγκοσμίως, σπάνια εμφανίζονται ταυτόχρονα στο ίδιο άτομο.
Μια ερευνητική ομάδα από την Κίνα ανακοίνωσε στα τέλη του περασμένου μήνα ότι ταυτοποίησε μια πρωτεΐνη προερχόμενη από όγκους, η οποία θα μπορούσε να εξηγήσει γιατί ασθενείς με ιστορικό καρκίνου είχαν μικρότερες πιθανότητες να αναπτύξουν νόσο του Αλτσχάιμερ. Αυτή η ανακάλυψη ανοίγει νέους δρόμους για τη θεραπεία του Αλτσχάιμερ, μιας μορφής άνοιας που επηρεάζει τη μνήμη, τη σκέψη και τη συμπεριφορά, και για την οποία δεν υπάρχει ακόμη θεραπεία.
«Δείχνουμε ότι η κυστατίνη C, η οποία εκκρίνεται από περιφερικά καρκινικά κύτταρα, μειώνει αποτελεσματικά το φορτίο των αμυλοειδών πλακών και αποκαθιστά τη γνωστική λειτουργία σε ποντίκια με μοντέλα νόσου του Αλτσχάιμερ», ανέφεραν επιστήμονες από το Πανεπιστήμιο Επιστήμης και Τεχνολογίας Huazhong, στην κεντρική κινεζική πόλη Wuhan, σε δημοσίευσή τους στο επιστημονικό περιοδικό Cell στις 22 Ιανουαρίου.
Οι ερευνητές υποστηρίζουν ότι τα ευρήματά τους προσφέρουν «σημαντικές εννοιολογικές προόδους» στην νευροεπιστήμη του καρκίνου και νέες θεραπευτικές προσεγγίσεις που στοχεύουν στην αποδόμηση των υπαρχόντων αμυλοειδών πλακών για «στοχευμένη θεραπεία ακριβείας της νόσου του Αλτσχάιμερ». Οι αμυλοειδείς πλάκες είναι συσσωματώματα ασυνήθιστων μορφών πρωτεΐνης που αναπτύσσονται στα νευρικά κύτταρα. Η πρωτεΐνη βήτα-αμυλοειδές συσσωρεύεται αφύσικα στον εγκέφαλο ασθενών με Αλτσχάιμερ, σχηματίζοντας πλάκες που διαταράσσουν τη λειτουργία των κυττάρων. Αυτές οι εναποθέσεις θεωρούνται παθολογικό χαρακτηριστικό γνώρισμα της νόσου.
Από τότε που η πρωτεΐνη βήτα-αμυλοειδές ταυτοποιήθηκε το 1984 ως ο κύριος συνιστών στοιχείο των εξωκυττάριων αμυλοειδών πλακών στο Αλτσχάιμερ, αποτελεί τον κύριο στόχο για τους επιστήμονες που αναπτύσσουν θεραπείες για τη νόσο. Ωστόσο, η αποτυχία κλινικών δοκιμών που επικεντρώνονταν στην πρωτεΐνη έχει κλονίσει την κεντρική υπόθεση που στηρίζει την ανάπτυξη φαρμάκων για το Αλτσχάιμερ. Ενώ ορισμένες νέες θεραπείες μπορούν να μειώσουν τον σχηματισμό πλακών, έχουν επιβραδύνει μόνο μέτρια την γνωστική έκπτωση. Το αποτέλεσμα αυτό έχει αμφισβητήσει την παραδοχή ότι το Αλτσχάιμερ ξεκινά με συσσώρευση βήτα-αμυλοειδούς στον εγκέφαλο, αναγκάζοντας τον τομέα να επανεξετάσει την θεραπευτική του κατεύθυνση.
Στη νέα μελέτη, οι ερευνητές ανέλυσαν πρωτεΐνες που κυκλοφορούν στο πλάσμα ασθενών με διάφορους τύπους καρκίνου και διαπίστωσαν ότι η κυστατίνη C, προερχόμενη από όγκους, αποδομεί τις ήδη υπάρχουσες αμυλοειδείς πλάκες. Το πανεπιστήμιο ανέφερε στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης ότι η ανακάλυψη καθιερώνει ένα «εντελώς νέο θεραπευτικό μοντέλο» για τη νόσο του Αλτσχάιμερ. «Οι παραδοσιακές στρατηγικές επικεντρώνονται στην αναστολή του σχηματισμού πλακών, παρόμοια με το κλείσιμο εργοστασίων απορριμμάτων, ενώ η νέα στρατηγική εστιάζει στην απομάκρυνση των πλακών, κάτι που μοιάζει περισσότερο με την αποκομιδή των σκουπιδιών», δήλωσε το πανεπιστήμιο. «Αυτό προσφέρει νέα ελπίδα σε ασθενείς που έχουν ήδη συσσωρεύσει μεγάλη ποσότητα πλακών.» «Αυτή η μελέτη εκσυγχρονίζει επίσης την παραδοσιακή έννοια του ‘πολέμα δηλητήριο με δηλητήριο’ σε μοριακό επίπεδο, χρησιμοποιώντας τον καρκίνο για την καταπολέμηση της νόσου του Αλτσχάιμερ.» «Αυτή η εργασία καλύπτει ένα κενό στην έρευνα για τον αντίκτυπο των περιφερικών όγκων στις νευρολογικές παθήσεις και εδραιώνει μια πρωτότυπη σύνδεση μεταξύ καρκίνου και νευροεκφυλιστικών ασθενειών.»
