Η χρήση της τεχνητής νοημοσύνης στην επιστημονική έρευνα στην Κίνα αντιμετωπίζει ένα αναπάντεχο πρόβλημα: την έλλειψη εγχώριου εξοπλισμού αιχμής. Όπως επεσήμανε ο Weinan E, καθηγητής στη σχολή μαθηματικών επιστημών του Peking University, κατά τη διάρκεια του συνεδρίου «AI for Science» στη Σαγκάη, χωρίς όργανα ακριβείας είναι αδύνατο να συλλεχθούν τα πρωτογενή δεδομένα υψηλής ποιότητας που απαιτούνται για την εκπαίδευση εξελιγμένων μοντέλων. Χαρακτηριστικά, ο καθηγητής παρομοίασε την κατάσταση αυτή με το να προσπαθεί κάποιος να μαγειρέψει χωρίς υλικά.
Παρά την κυβερνητική στήριξη για τεχνολογική αυτονομία, η Κίνα παραμένει σε μεγάλο βαθμό εξαρτημένη από τις εισαγωγές, ειδικά από τις Ηνωμένες Πολιτείες. Στοιχεία της εταιρείας Puhua Policy δείχνουν ότι το 2024 η Κίνα εισήγαγε επιστημονικό εξοπλισμό αξίας σχεδόν 17 δισεκατομμυρίων δολαρίων, με το 75% των μεγάλων ερευνητικών οργάνων να προέρχεται από το εξωτερικό. Ειδικότερα, η εξάρτηση για συσκευές όπως φασματοφωτόμετρα μάζας και χρωματογράφοι φτάνει το 83%, προκαλώντας υψηλά κόστη και προβλήματα στην υποστήριξη.
Η κατάσταση περιπλέκεται περαιτέρω από τους περιορισμούς που επιβάλλουν οι ΗΠΑ. Ήδη από το 2020, κατά την πρώτη θητεία του Donald Trump, πάνω από το 42% των κινεζικών οντοτήτων στη λίστα ελέγχου εξαγωγών των ΗΠΑ αφορούσε επιστημονικά όργανα. Πρόσφατα, τον Ιανουάριο, το Υπουργείο Εμπορίου των ΗΠΑ επέβαλε νέους ελέγχους σε εξοπλισμό που θα μπορούσε να διευκολύνει την ανάπτυξη εργαλείων τεχνητής νοημοσύνης και βιολογικού σχεδιασμού.
Ο Weinan E προειδοποιεί ότι η Κίνα πρέπει να αναδιαρθρώσει το ερευνητικό της σύστημα, σπάζοντας τα στεγανά μεταξύ θεωρίας και πειράματος, αλλά και μεταξύ ακαδημαϊκής κοινότητας και βιομηχανίας. Σύμφωνα με τον ίδιο, η προσέγγιση της Κίνας, που εστιάζει κυρίως στην εφαρμογή, υστερεί έναντι της αμερικανικής στρατηγικής που δίνει βάση στα γενικής χρήσης θεμελιώδη μοντέλα, δημιουργώντας ένα κενό που η Κίνα πρέπει οπωσδήποτε να καλύψει.
