Από τα χέλια της Αφρικής και τα κατεψυγμένα κρέατα μέχρι τις σπάνιες γαίες, μια μεγάλη γκάμα προϊόντων εισέρχεται πλέον στην Κίνα χωρίς δασμούς. Πρόκειται για μια στρατηγική κίνηση του Πεκίνου που στοχεύει στην αποκατάσταση της μεγάλης εμπορικής ανισορροπίας με την αφρικανική ήπειρο. Η πολιτική μηδενικών δασμών, η οποία ίσχυε ήδη για 33 φτωχότερες αφρικανικές χώρες από το 2024, επεκτάθηκε από την 1η Μαΐου σε άλλες 20 χώρες μέσου εισοδήματος.

Το πρόγραμμα θα παραμείνει σε ισχύ για δύο χρόνια και καλύπτει είδη όπως θαλασσινά, σιδηρομετάλλευμα, μαγγάνιο και κρίσιμα μέταλλα. Μεταξύ των κερδισμένων είναι το κακάο από την Ακτή Ελεφαντοστού και την Γκάνα, ο καφές από την Κένυα και το κρασί από τη Νότια Αφρική, προϊόντα που μέχρι πρότινος επιβαρύνονταν με δασμούς που έφταναν έως και το 30%. Το Υπουργείο Εμπορίου της Κίνας διευκρίνισε ότι, εφόσον πληρούνται οι προϋποθέσεις καταγωγής και ελέγχου, οι εξαγωγείς θα επωφεληθούν άμεσα. Μετά τη διετία, οι διευθετήσεις αυτές αναμένεται να μετατραπούν σε μόνιμες συμφωνίες οικονομικής εταιρικής σχέσης.

Ωστόσο, το κλίμα μεταξύ των ειδικών είναι συγκρατημένο. Παρά την αύξηση του εμπορίου στα 348 δισεκατομμύρια δολάρια πέρυσι, το έλλειμμα υπέρ της Κίνας άγγιξε τα 102 δισεκατομμύρια δολάρια. Η Mandira Bagwandeen από το Πανεπιστήμιο Stellenbosch επισημαίνει ότι η κατάργηση των δασμών από μόνη της δεν αρκεί για να κλείσει το χάσμα, καθώς η Αφρική εξακολουθεί να εξάγει κυρίως πρώτες ύλες και να εισάγει κινεζικά βιομηχανικά προϊόντα υψηλής τεχνολογίας.

Από την πλευρά του, ο καθηγητής Carlos Lopes από το Πανεπιστήμιο του Κέιπ Τάουν τονίζει ότι ο πραγματικός κίνδυνος είναι η ενίσχυση του υφιστάμενου μοντέλου εξαγωγής πρώτων υλών αντί για τον εκσυγχρονισμό της αφρικανικής βιομηχανίας. Σύμφωνα με τους αναλυτές, η Αφρική χρειάζεται επενδύσεις σε υποδομές και βοήθεια ώστε οι τοπικές επιχειρήσεις να ανταποκριθούν στα αυστηρά κινεζικά πρότυπα ποιότητας και υγειονομικών ελέγχων, τα οποία αποτελούν σημαντικά μη δασμολογικά εμπόδια.