Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή δείχνει πλέον έτοιμη να κηρύξει εμπορικό πόλεμο στην Κίνα. Η αντίδραση απέναντι στο «σοκ της Κίνας 2.0» –το κύμα επιδοτούμενων εξαγωγών όπως ηλεκτρικά οχήματα, ηλιακά πάνελ και μπαταρίες– δεν είναι πια απλώς ρητορική, αλλά μια απόφαση που φαίνεται να πλησιάζει.
Αν συγκρίνουμε τις τρέχουσες εντάσεις μεταξύ Ευρωπαϊκής Ένωσης και Κίνας με τη σύγκρουση Ευρώπης και Ιαπωνίας τη δεκαετία του 1970 και 1980, βλέπουμε ομοιότητες αλλά και κρίσιμες διαφορές. Τότε, η Ευρώπη φοβόταν την αποβιομηχάνιση στους τομείς του αυτοκινήτου και των ηλεκτρονικών. Σήμερα, η ανησυχία αφορά την απώλεια τεχνολογικής πρωτοκαθεδρίας. Ωστόσο, η διαφορά είναι χαοτική: η Ιαπωνία ήταν πολιτικός σύμμαχος της Δύσης, ενώ η Κίνα αντιμετωπίζεται πλέον ως «συστημικός αντίπαλος».
Οι Ευρωπαίοι ηγέτες υπέπεσαν σε στρατηγικά σφάλματα, υποτιμώντας τη στάση του Donald Trump και την ευθυγράμμιση της στρατηγικής του Xi Jinping με την αναγέννηση της Κίνας. Επιπλέον, η Ευρωπαϊκή Ένωση πέταξε την ευκαιρία να επικυρώσει τη Συνολική Συμφωνία για τις Επενδύσεις, η οποία θα προστάτευε τα ευρωπαϊκά συμφέροντα στην Κίνα, αλλά “ναυάγησε” λόγω ανθρωπίνων δικαιωμάτων.
Η αλήθεια είναι ότι η Ευρώπη δεν έχει αποτύχει συνολικά, καθώς παραμένει κυρίαρχη στα είδη πολυτελείας, την αεροδιαστημική και τη φαρμακοβιομηχανία. Το πρόβλημα είναι η δυσκολία της να ακολουθήσει την κλίμακα και την ταχύτητα παραγωγής της Κίνας. Καθώς οι ΗΠΑ αποσύρονται από τις παγκόσμιες υποχρεώσεις τους, το Πεκίνο χρειάζεται την Ευρωπαϊκή Ένωση ως αγορά περισσότερο από ποτέ. Ίσως ήρθε η ώρα για κίνητρα και όχι για τακτικές ισχύος, ώστε να χτιστεί μια σχέση ευημερίας αντί για μια αντιπαράθεση που θα βλάψει και τις δύο πλευρές.