Η κλιμακούμενη σύγκρουση μεταξύ ΗΠΑ, Ισραήλ και Ιράν έχει προκαλέσει σοβαρά προβλήματα στις αερομεταφορές, με τους μεγάλους κόμβους του Περσικού Κόλπου να είναι σχεδόν ανενεργοί λόγω κλεισίματος του εναέριου χώρου. Ως αποτέλεσμα, οι ταξιδιώτες στρέφονται μαζικά σε απευθείας διαδρομές Ασίας-Ευρώπης, οδηγώντας σε εκρηκτική αύξηση των αεροπορικών εισιτηρίων.
Αυτήν την εβδομάδα, η οικονομική θέση σε πολλές απευθείας πτήσεις Πεκίνου-Παρισιού μίας διαδρομής είναι πλήρως δεσμευμένη. Ελάχιστες θέσεις οικονομικής, premium economy και business class παραμένουν διαθέσιμες.
Ενδεικτικά, εισιτήρια οικονομικής θέσης για πτήση της Air China την Κυριακή έχουν ήδη εξαντληθεί. Μια θέση business class σε πτήση Πεκίνου-Παρισιού κοστίζει περίπου 77.000 γουάν (11.127 δολάρια ΗΠΑ), σύμφωνα με στοιχεία της Trip.com Group, της μεγαλύτερης online ταξιδιωτικής εταιρείας της Κίνας.
Στο μεταξύ, ένα εισιτήριο οικονομικής θέσης της Air France για τη διαδρομή αυτή ανέρχεται πλέον σε 26.000 γουάν, υπερτριπλασιάζοντας την συνήθη τιμή των 5.000-8.000 γουάν. Για την Κυριακή δεν υπάρχουν διαθέσιμες θέσεις, ενώ για τη Δευτέρα διαθέσιμες είναι μόνο θέσεις business class, με κόστος 51.000 γουάν.
“Η Μέση Ανατολή έχει ένα σχετικά μικρό μερίδιο στο διεθνές δίκτυο αεροπορικών διαδρομών της Κίνας”, εξηγεί ο Guo Jia, ανώτερος ανεξάρτητος αναλυτής της πολιτικής αεροπορίας με έδρα την Guangzhou. “Οι κύριες πτήσεις Κίνας-Ευρώπης συνήθως πετούν μέσω Κεντρικής Ασίας και Τουρκίας, και όχι μέσω του εναέριου χώρου της Μέσης Ανατολής. Επομένως, ο άμεσος αντίκτυπος της σύγκρουσης στις διεθνείς διαδρομές των κινεζικών αεροπορικών εταιρειών είναι περιορισμένος.”
Ωστόσο, ο ίδιος εκτιμά ότι οι κινεζικές αεροπορικές θα μπορούσαν να δουν αύξηση της ζήτησης στις καθιερωμένες διαδρομές τους προς την Ευρώπη, τον Καναδά και την Αυστραλία, ως αποτέλεσμα της αναστάτωσης στον Κόλπο.
Μεταξύ όσων έχουν εγκλωβιστεί στο Dubai ήταν και η Κινέζα ηθοποιός Dilraba Dilmurat, η οποία δεν μπόρεσε να παρευρεθεί σε επίδειξη μόδας του Dior στο Παρίσι την Τρίτη, λόγω των κλειστών εναέριων χώρων. Το πρακτορείο της επιβεβαίωσε την Τρίτη ότι η ηθοποιός είχε κολλήσει στο Dubai κατά τη διάρκεια της μετάβασής της την Κυριακή.
Στις απευθείας διαδρομές Κίνας-Ευρώπης, οι κινεζικές αεροπορικές κατείχαν το 77% της συνολικής χωρητικότητας πέρυσι, από 55% το 2019, σύμφωνα με την IBA Group, εταιρεία αεροπορικής πληροφόρησης.
Οι παραδοσιακές ευρωπαϊκές αεροπορικές έχουν μειώσει δραστικά τις απευθείας πτήσεις προς την Ασία τα τελευταία χρόνια. Απαγορευμένης της πρόσβασης στον ρωσικό εναέριο χώρο, αντιμετωπίζουν μεγαλύτερους χρόνους πτήσης και υψηλότερο κόστος, δίνοντας στις κινεζικές αεροπορικές ένα πλεονέκτημα στην τιμολόγηση και την αξιοποίηση χωρητικότητας σε απευθείας διαδρομές.
Επιπλέον, οι ευρωπαϊκές αεροπορικές έχουν χάσει σημαντικό μερίδιο επιβατών που κάνουν στάση, δίνοντάς το σε αεροπορικές της Μέσης Ανατολής, που προσέφεραν πιο ανταγωνιστικές τιμές.
Οι εκτεταμένες κλείσεις εναέριου χώρου στη Μέση Ανατολή έχουν πλήξει σοβαρά τις τρεις μεγάλες αεροπορικές του Κόλπου: Emirates, Etihad Airways και Qatar Airways.
Οι πτήσεις της Qatar Airways προς και από τη Ντόχα παρέμειναν σε αναστολή το πρωί της Τετάρτης, μετά το κλείσιμο του εναέριου χώρου του Κατάρ. Η Emirates, με στόλο περίπου 260 αεροσκαφών, ανέστειλε όλες τις πτήσεις προς και από το Dubai το Σάββατο, αλλά ανακοίνωσε ότι επανέλαβε έναν περιορισμένο αριθμό πτήσεων τη Δευτέρα το βράδυ.
Σύμφωνα με αναλυτές του κλάδου, η Emirates, κάποτε μία από τις πιο κερδοφόρες αεροπορικές στον κόσμο, χάνει δεκάδες εκατομμύρια δολάρια ΗΠΑ ημερησίως.
Το 2010, κατά την κρίση της ισλανδικής ηφαιστειακής στάχτης που έκλεισε μεγάλο μέρος του ευρωπαϊκού εναέριου χώρου, η Emirates ακύρωσε περίπου 250 πτήσεις προς την Ευρώπη, ακινητοποιώντας περίπου 30 αεροσκάφη, δηλαδή περίπου το 20% του στόλου της τότε.
Ο τότε πρόεδρος της Emirates, Tim Clark, είχε δηλώσει ότι η αεροπορική έχανε περίπου 10 εκατομμύρια δολάρια ΗΠΑ σε έσοδα επιβατών την ημέρα, με επιπλέον 1 εκατομμύριο δολάρια ΗΠΑ να δαπανάται για τη φιλοξενία εγκλωβισμένων επιβατών. Λαμβάνοντας υπόψη την ανατίμηση του νομίσματος την τελευταία δεκαετία, ο αντίκτυπος της τρέχουσας κρίσης είναι πιθανότατα πολύ πιο σοβαρός.
Τον Φεβρουάριο, οι τρεις αεροπορικές εταιρείες της Μέσης Ανατολής αντιστοιχούσαν στο 88% όλων των πτήσεων που διέρχονταν πάνω από τον ιρανικό εναέριο χώρο, με την Emirates να συνεισφέρει 49%, την Etihad Airways 21% και την Qatar Airways 18%.
“Ως βασικοί φορείς εκμετάλλευσης κόμβων στις διαδρομές Ευρώπης-Ασίας, οι τρεις αεροπορικές εταιρείες του Κόλπου βασίζονταν εδώ και καιρό στον ιρανικό εναέριο χώρο για τη συντομότερη διαδρομή μεταξύ Ευρώπης και Ασίας για τις υπερπόντιες διηπειρωτικές πτήσεις τους”, δήλωσε ο Fan Zhi, επικεφαλής αναλυτής της VariFlight. “Οι εκτεταμένες κλείσεις εναέριου χώρου στην περιοχή έχουν προκαλέσει ένα στοχευμένο, ισχυρό πλήγμα σε αυτές τις αεροπορικές εταιρείες.”
Ακόμη και αν το αεροδρόμιο του Dubai επανεκκινούσε τις λειτουργίες του, η Emirates θα εξακολουθούσε να αντιμετωπίζει μεγαλύτερους χρόνους πτήσης και υψηλότερο λειτουργικό κόστος, εφόσον ο ιρανικός εναέριος χώρος παρέμενε κλειστός.
Χρησιμοποιώντας ως παράδειγμα τη διαδρομή Dubai-Λονδίνο, η VariFlight εκτιμά ότι η πτήση, η οποία συνήθως διαρκεί επτά ώρες κατά τη διέλευση από τα βορειοδυτικά του Ιράν, θα διαρκούσε πάνω από εννέα ώρες μετά την επαναδρομολόγηση μέσω του εναέριου χώρου της Σαουδικής Αραβίας και της Αιγύπτου, αυξάνοντας το κόστος καυσίμων κατά 25%.
