Η παγκόσμια ναυτιλιακή οικονομία, η οποία επηρεάζεται άμεσα από την ένταση στα Στενά του Ορμούζ, αναδεικνύει τη σημασία της θαλάσσιας υποδομής για τις σύγχρονες οικονομίες. Παράλληλα, στις Ηνωμένες Πολιτείες, μια λιγότερο εμφανής αλλά εξίσου σοβαρή κρίση πλήττει την αγορά εργασίας της ναυπηγικής βιομηχανίας. Η ζήτηση για εξειδικευμένο προσωπικό, όπως συγκολλητές, τεχνίτες και στελέχη πρώτης γραμμής, αναμένεται να οδηγήσει σε έλλειψη 200.000 έως 250.000 εργαζομένων την επόμενη δεκαετία, σύμφωνα με ανάλυση της McKinsey. Η κατάσταση επιδεινώνεται από τον γηράσκοντα εργατικό δυναμικό, με το 27% των ναυπηγικών εργαζομένων να είναι άνω των 55 ετών.
Αυτή η κατάσταση αποτελεί την κορύφωση μιας μακροχρόνιας δημογραφικής αλλαγής. Ενώ οι baby boomers κυριάρχησαν στα ναυπηγεία στα τέλη του 20ου αιώνα, λιγότεροι νεότεροι εργαζόμενοι, ιδίως οι millennials, επέλεξαν επαγγέλματα τεχνικών δεξιοτήτων. Πολλοί προτίμησαν ακαδημαϊκές σπουδές και καριέρες γραφείου, θεωρώντας τα επαγγέλματα χειρωνακτικής εργασίας ως δύσκολα και ασταθή. Τώρα, με την παλαιότερη γενιά να συνταξιοδοτείται, η “δεξαμενή” των νέων εργαζομένων είναι ελάχιστη.
Ωστόσο, αυτή η ευπάθεια μπορεί να μετατραπεί σε μια απροσδόκητη ευκαιρία, ιδιαίτερα για τη γενιά Ζ που αναζητά σταθερές καριέρες. Οι παραδοσιακές entry-level θέσεις σε εταιρείες γίνονται δυσκολότερο να βρεθούν, καθώς οι επιχειρήσεις μειώνουν τις προσλήψεις λόγω οικονομικής αβεβαιότητας και της προόδου της τεχνητής νοημοσύνης.
“Αυτή είναι μια σπάνια ευκαιρία για τους νέους εργαζόμενους, καθώς η ζήτηση είναι πραγματική, χρηματοδοτημένη και φαίνεται να είναι μακροπρόθεσμη”, δήλωσε ο Fraser Patterson, CEO της Skillit, μιας πλατφόρμας εύρεσης εργασίας για εργαζόμενους στις κατασκευές. “Αυτές δεν είναι εικαστικές θέσεις εργασίας. Συνδέονται με επενδυτικούς κύκλους δεκαετιών και προσφέρουν ένα μονοπάτι για ισχυρά εισοδήματα, ανάπτυξη δεξιοτήτων και σταθερότητα, χωρίς την ανάγκη παραδοσιακού πτυχίου τεσσάρων ετών. Βλέπουμε μια επανεκκίνηση όπου οι εξειδικευμένες τεχνικές εργασίες γίνονται ένας από τους πιο αξιόπιστους τρόπους για την οικοδόμηση μιας καριέρας.”
Η πτώση της αμερικανικής ναυπηγικής βιομηχανίας δεν ήταν τυχαία. Εδώ και μισό αιώνα, οι ΗΠΑ έχουν πέσει από το 5% της παγκόσμιας παραγωγής εμπορικών πλοίων τη δεκαετία του 1970 σε μόλις 0,2% σήμερα. Η εργασία που παρέμενε θεωρούνταν συχνά σωματικά απαιτητική, χωρίς επαρκείς μισθούς για να δικαιολογηθεί.
Σύμφωνα με το U.S. Bureau of Labor Statistics, ο μέσος ετήσιος μισθός για εργαζόμενους σε ναυπηγεία πλοίων και σκαφών είναι περίπου 67.000 δολάρια, ενώ οι μηχανικοί πλοίων μπορούν να κερδίσουν εξαψήφια ποσά. Καθώς όμως οι πολιτικοί και οι επιχειρηματικοί ηγέτες πιέζουν για την ανασυγκρότηση της εγχώριας παραγωγής και τη μείωση της εξάρτησης από ξένα ναυπηγεία, η πίεση για να γίνουν οι θέσεις εργασίας πιο ανταγωνιστικές είναι μεγάλη, ξεκινώντας από τους μισθούς.
Ο υπουργός Ναυτικών των ΗΠΑ, John Phelan, τόνισε κατά την ακρόασή του για την επιβεβαίωσή του πέρυσι, ότι η εστίαση του Trump για το Υπουργείο Ναυτικών ήταν “ναυπηγική, ναυπηγική, ναυπηγική”, με τους μισθούς των εργαζομένων να βρίσκονται στην κορυφή της λίστας για βελτίωση. Τον περασμένο Απρίλιο, ο πρόεδρος υπέγραψε ένα εκτελεστικό διάταγμα με στόχο την “Αποκατάσταση της Ναυτικής Κυριαρχίας της Αμερικής”.
“Πιστεύω ότι πρόκειται πραγματικά για ένα θέμα μισθών, για να είμαι ειλικρινής, όταν το εξετάζω σε όλες τις πολιτείες”, δήλωσε ο Phelan, επισημαίνοντας ότι οι εργαζόμενοι μπορούν να κερδίσουν παρόμοιο μισθό δουλεύοντας στην Amazon ή σε μεγάλα πρατήρια Buc-ee’s. Όταν οι άνθρωποι γνωρίζουν τι άλλο υπάρχει για να κερδίσουν το ίδιο εισόδημα, “είναι δύσκολο να πείσεις αυτό το άτομο να θέλει να κάνει αυτή τη δουλειά”.
Η αλλαγή είναι ήδη σε εξέλιξη. Συνδικαλισμένοι εργαζόμενοι στα ναυπηγεία της Huntington Ingalls Industries στην Πασκαγούλα του Μισισιπή, ανακοίνωσαν μια νέα σύμβαση που θα χορηγήσει άμεση αύξηση του βασικού μισθού κατά 18%, με τις συνολικές αποδοχές να αναμένεται να αυξηθούν μεταξύ 35% και 47% τα επόμενα πέντε χρόνια. Πρόκειται για τη μεγαλύτερη αύξηση μισθού στην ιστορία της Ingalls Shipbuilding. Η HII στο σύνολό της είναι ο μεγαλύτερος κατασκευαστής στρατιωτικών πλοίων στις ΗΠΑ και η μεγαλύτερη πηγή παραγωγής στην πολιτεία του Μισισιπή.
Η ναυπηγική βιομηχανία είναι ευρύτερη από ό,τι πολλοί φαντάζονται, απαιτώντας εργαζομένους από σχεδόν κάθε εξειδικευμένο τομέα. Τα ναυπηγεία βασίζονται σε συγκολλητές, ηλεκτρολόγους, σωληνουργούς και μηχανουργούς – ρόλους που απαιτούν ακρίβεια, πληρώνουν όλο και καλύτερα, και είναι πολύ λιγότερο ευάλωτοι στην αυτοματοποίηση από πολλές θέσεις εργασίας γραφείου.
Η βιομηχανία αντιμετωπίζει επίσης γεωγραφικούς περιορισμούς. Σε αντίθεση με τους ηλεκτρολόγους ή τους υδραυλικούς, που μπορούν να βρουν εργασία σχεδόν οπουδήποτε, οι θέσεις εργασίας στα ναυπηγεία είναι συγκεντρωμένες σε συγκεκριμένα κέντρα, από τη Φιλαδέλφεια και το Σαν Ντιέγκο μέχρι μικρότερες πόλεις όπως το Μόμπιλ της Αλαμπάμα και η Νιούπορτ Νιουζ της Βιρτζίνια.
Για να προσελκύσουν εργαζομένους, οι εταιρείες έχουν αρχίσει να επεκτείνουν προγράμματα μαθητείας και να επενδύουν σε δρόμους εκπαίδευσης που μειώνουν τα εμπόδια εισόδου. Για πολλούς ρόλους, οι εργαζόμενοι πληρώνονται ενώ μαθαίνουν στην εργασία, συχνά χωρίς να αναλαμβάνουν φοιτητικό χρέος.
Αυτή η αλλαγή έχει ήδη απήχηση σε ορισμένους εργαζομένους. Μαθητευόμενοι που πήραν συνέντευξη από το 60 Minutes σε ένα ναυπηγείο της Φιλαδέλφειας ανέφεραν ότι οι ρόλοι τους ήταν καλύτεροι από τις προηγούμενες εργασίες τους – από τη συλλογή εμπορευμάτων στην Amazon μέχρι τη διακόσμηση τούρτας – όχι μόνο σε αμοιβές, αλλά και σε μακροπρόθεσμες προοπτικές.
“Θα έλεγα στον φίλο μου ότι αντί να πληρώνει από την τσέπη του για να πάει σε σχολή τεχνικών επαγγελμάτων, εδώ πληρώνεσαι ενώ μαθαίνεις καθ’ όλη τη διάρκεια”, δήλωσε ένας μαθητευόμενος.