Η Adele Bertei μπορεί να μην είναι ένα όνομα οικείο σε όλους, αλλά η συμβολή της στον πειραματικό τζαζ-πανκ ήχο και η συμμετοχή της στο ποπ-χάουζ σινγκλ “Build Me a Bridge” την καθιστούν σημαντική. Το νέο της βιβλίο, μια συλλογή απομνημονευμάτων, αποτελεί μια ουσιαστική ματιά στην μποέμ Νέα Υόρκη, προσφέροντας μια φρέσκια οπτική λόγω της σχετικής αφάνειας της συγγραφέως, η οποία δεν επιβαρύνεται από δικά της πολιτισμικά “αποσκευές”.
Μετά από μια ταραγμένη και νομαδική παιδική ηλικία, η Bertei φτάνει στο Μανχάταν το 1977, βρίσκοντας μια πόλη σε κατάσταση παρακμής. Η “Μεγάλη Μήλο” βρισκόταν σε δεινή οικονομική θέση, αντιμετωπίζοντας συχνές πυρκαγιές και μια κρίση δημοτικού χρέους. Ωστόσο, σε μια περίοδο προ-AIDS και μετά την επιρροή του avant-garde Warhol, η πόλη ήταν επίσης ένας τόπος δημιουργικής ελευθερίας.
Αναζητώντας την καλλιτεχνική της ταυτότητα, η Bertei βυθίζεται στην εναλλακτική σκηνή. Καθώς διασταυρώνεται με μελλοντικά είδωλα της αντικουλτούρας, η γραφή της θυμίζει την ατμόσφαιρα της εποχής του NME: ο Joey Ramone περιγράφεται ως “ανορεξικός ερμαφρόδιτος, πλήρης σεξ απίλ”, ενώ ο Alan Vega των Suicide είναι “ο Al Pacino ντυμένος σαν γκέι χασικλής στα 53rd and Third”. Αρχίζει να συναναστρέφεται τον θρυλικό μουσικοκριτικό Lester Bangs και τον Peter Laughner των Pere Ubu, με τη γραφή της να αποτυπώνει την οδυνηρή διχοτομία του πόνου τους, του συνεχούς ποτού και της χρήσης ουσιών. “Ήταν εξαιρετικά ευαίσθητοι στην ομορφιά και τον τρόμο της ζωής και του χρόνου,” γράφει, “πάντα αναζητώντας ένα πέπλο απάθειας για να αμβλύνουν το τσίμπημα της νύχτας.”
Η προσωπική καλλιτεχνική αφύπνιση της Bertei έρχεται μέσα από τη μουσική σκηνή “no wave”, από την οποία αργότερα γεννήθηκαν οι Sonic Youth. Η ίδια περιγράφει τη σκηνή ως “Dada brutalism” και “άρνηση κάθε προηγούμενου τρόπου”. Ελκυόμενη (και απωθούμενη) από τους ήχους που ακούει, εντάσσεται στους Contortions στα πλήκτρα. Ο ηγέτης του συγκροτήματος, James Chance, ήταν ένας προκλητικός καλλιτέχνης που μερικές φορές έπιανε και χτυπούσε μέλη του κοινού. Ο σεβαστός A&R man Clive Davis (που ανακάλυψε τη Janis Joplin και την Aretha Franklin) τους παρακολούθησε, αλλά αποχώρησε μετά από ένα αποσυντονισμένο τραγούδι.
Ωστόσο, η προκλητική φύση της μουσικής ήταν η έκφραση μιας σκοτεινότερης συλλογικής πραγματικότητας. “Κοίταξα γύρω μου στο κλαμπ τα παιδιά σαν εμένα,” γράφει η Bertei, “όλοι φαινόμασταν τόσο νέοι, ζωηροί, περίεργοι και αλαζονικοί… η ζωή μας είχε ήδη χτυπήσει βάναυσα και τώρα, εμείς χτυπούσαμε πίσω.” Η παιδική ηλικία της Bertei σημαδεύτηκε από τη σωματική κακοποίηση του πατριού της και τη σχιζοφρένεια της μητέρας της. “Όλοι τείναμε να λειτουργούμε αυτόματα όταν επρόκειτο να αντιμετωπίσουμε… παλιούς τραυματισμούς, σπρώχνοντας κάθε πόνο βαθιά μέσα μας,” γράφει.
Η Bertei αναδεικνύει πώς το θηλυκό και η queer ταυτότητα εξακολουθούσαν να αποτελούν εμπόδια. Παρόλο που τα πράγματα άλλαζαν αργά (η σκηνή “no wave” περιλάμβανε πολλά γυναικεία συγκροτήματα), ο σεξισμός και η ομοφοβία της μουσικής βιομηχανίας ήταν αναμφισβήτητοι (“Η ομοφυλοφιλία και η εμφάνιση ομοφυλοφιλίας ήταν απαγορευτικές”). Αρνείται τη θηλυκότητα, αναπτύσσοντας μια περσόνα – μια “σκληρή αγορίσια με στάση” – η οποία αμφισβητείται συνεχώς. “Οι κοπέλες που έκαναν μουσική δεν έπρεπε να είναι αυθάδες ή άγριες όπως οι αδελφοί μας του ροκ εν ρολ,” γράφει. Μέσω σχέσεων με τη φωτογράφο Nan Goldin και τη σχεδιάστρια Anya Phillips, προσπαθεί να διευρύνει τις προσωπικές της παραμέτρους, μόνο για να δει τις αποκαλύψεις να καταπνίγονται από το ποτό και τα ναρκωτικά. “Η συναισθηματική οικειότητα με τρόμαζε,” γράφει, “φοβόμουν ότι θα αποκαλυπτόμουν ως το πληγωμένο, ανερμήνευτο κορίτσι που κρυβόταν μέσα στο δέρμα μου.”
Τελικά, η εξάπλωση της ηρωίνης, η εμφάνιση του AIDS και η ανασυγκρότηση της πόλης συνωμότησαν για να σκοτώσουν το “no wave” (“καλλιτέχνες που δεν ήταν αρκετά έξυπνοι ή εύποροι για να αγοράσουν ακίνητα, αναγκάστηκαν να φύγουν”). Και αν η ενέργεια μιας ανεξέλεγκτης πυρκαγιάς διατρέχει την αρχή του βιβλίου, χάνει τη σπίθα της καθώς η εστίαση μετατοπίζεται. Μετά το “no wave”, η Bertei δεν βρίσκεται πλέον στην καρδιά της δράσης, αλλά απλώς μάρτυρας μεταγενέστερων πολιτισμικών στιγμών. Μια σειρά από σχεδόν επιτυχίες και “σχεδόν-έγιναν” (έχει μια δοκιμή για την καλτ ταινία Times Square αλλά δεν επιλέγεται, ανταγωνίζεται σύντομα τη Madonna με το πρώτο της σόλο σινγκλ, εργάζεται ως προσωπική βοηθός του Brian Eno αλλά δεν δημιουργεί μουσική μαζί του) σημαίνει ότι τα απομνημονεύματα ξεθωριάζουν αργά – όπως και οι σκηνές που έζησε. Παρόλα αυτά, η ζωντανή, σπλαχνική της αφήγηση είναι απαραίτητη ανάγνωση για όποιον έχει έστω και μια περαστική αναζήτηση για εναλλακτική μουσική.
