Η διμερής ένταση μεταξύ Κολομβίας και Ισημερινού κλιμακώνεται, καθώς ο πρόεδρος της Κολομβίας, Gustavo Petro, ανακοίνωσε την ανακάλυψη 27 απανθρακωμένων σορών κοντά στα κοινά σύνορα των δύο χωρών. Η εξέλιξη αυτή έρχεται μόλις μία ημέρα αφότου ο κ. Petro υπέδειξε ότι ο στρατός του Ισημερινού μπορεί να βομβάρδισε κολομβιανό έδαφος.
«Οι βομβαρδισμοί κατά μήκος των συνόρων Κολομβίας-Ισημερινού δεν φαίνεται να είναι έργο ένοπλων ομάδων – δεν διαθέτουν αεροσκάφη – ούτε των κολομβιανών δυνάμεων ασφαλείας. Δεν έδωσα εγώ αυτή την εντολή», έγραψε ο κ. Petro σε ανάρτησή του στο X.
Οι κατηγορίες διατυπώνονται εν μέσω μιας εκστρατείας που υποστηρίζεται από τις ΗΠΑ και εξαπολύεται από τον Ισημερινό κατά ένοπλων ομάδων στην περιοχή, η οποία ξεκίνησε νωρίτερα αυτόν τον μήνα. Ωστόσο, ο πρόεδρος του Ισημερινού, Daniel Noboa, υποστηρίζει ότι όλα τα πλήγματα έλαβαν χώρα εντός των συνόρων της χώρας του.
Η διαμάχη ξεκίνησε κατά τη διάρκεια συνεδρίασης του υπουργικού συμβουλίου τη Δευτέρα το βράδυ, όπου ο κ. Petro εικάζει την προέλευση μιας βόμβας που, όπως είπε, «έπεσε από αεροπλάνο» κοντά στα νότια σύνορα της Κολομβίας με τον Ισημερινό. «Θα διερευνήσουμε διεξοδικά τις συνθήκες – συνέβη πολύ κοντά στα σύνορα με τον Ισημερινό – κάτι που επιβεβαιώνει κάπως την υποψία μου, αλλά πρέπει να διερευνήσουμε διεξοδικά: μας βομβαρδίζουν από τον Ισημερινό, και δεν είναι οι ένοπλες ομάδες», δήλωσε ο πρόεδρος.
Αργότερα την Τρίτη, το Υπουργείο Εθνικής Άμυνας της Κολομβίας εξέδωσε ανακοίνωση, λέγοντας ότι δυνάμεις ασφαλείας και ειδικοί είχαν αναπτυχθεί στην περιοχή «για να αξιολογήσουν την κατάσταση αυτής της εκρηκτικής συσκευής προκειμένου να προσδιοριστεί η προέλευσή της και να προχωρήσουν στην καταστροφή της».
Ο κ. Noboa απέρριψε τις κατηγορίες του κ. Petro το πρωί της Τρίτης, γράφοντας στο X: «Πρόεδρε Petro, οι δηλώσεις σας είναι ψευδείς, δραστηριοποιούμαστε στην επικράτειά μας, όχι στη δική σας».
Οι ακριβείς λεπτομέρειες του περιστατικού παραμένουν ασαφείς, σύμφωνα με την Elizabeth Dickinson, αναπληρώτρια διευθύντρια Λατινικής Αμερικής στο International Crisis Group. «Είναι πολύ ασαφές αν προήλθε από τον Ισημερινό, τι συνέβη, ποιος ακριβώς επλήγη».
Ωστόσο, ο φερόμενος βομβαρδισμός έρχεται μόλις λίγες εβδομάδες αφότου η Διοίκηση Νότιας Αμερικής των ΗΠΑ (SOUTHCOM) ανακοίνωσε ότι είχε ξεκινήσει κοινές επιχειρήσεις με τον στρατό του Ισημερινού για την καταπολέμηση της διακίνησης ναρκωτικών στη χώρα της Νότιας Αμερικής.
Στις αρχές Μαρτίου, οι ένοπλες δυνάμεις του Ισημερινού βομβάρδισαν μια κατασκήνωση που ανήκε στους Comandos de la Frontera (Συνοριακοί Κομάντος), μια κολομβιανή ένοπλη ομάδα που δραστηριοποιείται και στις δύο πλευρές των κοινών συνόρων των χωρών. Η επιχείρηση πραγματοποιήθηκε στον Ισημερινό με τη βοήθεια αμερικανικών πληροφοριών, σύμφωνα με το Κίτο.
Τον Φεβρουάριο, ο κ. Noboa επέβαλε δασμό 30% στην Κολομβία, τον οποίο χαρακτήρισε «τέλος ασφαλείας». Η Μπογκοτά απάντησε με αμοιβαίους δασμούς, και η διαμάχη έχει έκτοτε κλιμακωθεί σε αμοιβαία επιβάρυνση εισαγωγών 50%.
Ο κ. Noboa αντιμετωπίζει αυξανόμενες πιέσεις για την αντιμετώπιση του οργανωμένου εγκλήματος, με τον Ισημερινό να καταγράφει το υψηλότερο ποσοστό δολοφονιών στη Λατινική Αμερική πέρυσι. Έχει προσπαθήσει να μεταφέρει την ευθύνη στην Μπογκοτά, την οποία κατηγορεί ότι αποτυγχάνει να αντιμετωπίσει την ανασφάλεια στα κοινά σύνορα των δύο χωρών, ένα βασικό κέντρο παράνομων εξορύξεων χρυσού και διάδρομο διακίνησης κοκαΐνης.
Η κ. Dickinson εξήγησε ότι ο κ. Noboa ελπίζει να πιέσει τον κ. Petro να υιοθετήσει μια πιο μιλιταριστική στάση κατά των ένοπλων ομάδων κατά μήκος των κοινών συνόρων τους. Ωστόσο, σημείωσε, «Αυτή η διμερής κρίση μεταξύ των δύο πλευρών κάνει πολύ περισσότερο κακό παρά καλό στην επίλυση αυτού του προβλήματος, διότι αυτό που πραγματικά χρειάζεται για την αντιμετώπιση μιας διακρατικής απειλής είναι μια διακρατική απάντηση».
