Πριν καν η Κίνα εντυπωσιάσει τον κόσμο με τα ισχυρά μοντέλα τεχνητής νοημοσύνης ανοιχτού κώδικα, η κινεζική τεχνολογική κοινότητα είχε ήδη πειραματιστεί με την ιδέα της συλλογικής δημιουργίας μέσω ενός ανοιχτού κώδικα μυθιστορήματος, το οποίο συνεχίζει να ανθίζει μετά από σχεδόν δύο δεκαετίες.
Με εκατομμύρια λέξεις που εκτείνονται σε σχεδόν 3.000 κεφάλαια, το “Πρωινό Άστρο του Linggao” έχει γραφτεί από χιλιάδες συνεισφέροντες – κυρίως tech geeks, μηχανικούς, στρατιωτικούς λάτρεις και επαγγελματίες STEM – οι οποίοι ενσωματώνουν τους εαυτούς τους ως χαρακτήρες στην ιστορία.
Η πλοκή ξεκινά με έναν υπερβολικά εργαζόμενο, υποπληρωμένο πωλητή σε μια κακοδιαχειριζόμενη ξένη εταιρεία στη σύγχρονη Κίνα, ο οποίος ανακαλύπτει μια σκουληκότρυπα που τον μεταφέρει – και τελικά πάνω από 500 άτομα σαν αυτόν – πίσω στον χρόνο, πάνω από 300 χρόνια, στην ύστερη δυναστεία των Μινγκ (1368-1644), συγκεκριμένα το 1642.
Οι ταξιδιώτες στο χρόνο εγκαθίστανται στο Linggao, στη σημερινή νότια επαρχία-νησί Hainan, όπου αναλαμβάνουν να πυροδοτήσουν μια βιομηχανική επανάσταση, να χτίσουν υποδομές, να δημιουργήσουν μια στρατιωτική βάση και να αλλάξουν την πορεία της ιστορίας με στόχο να “κάνουν την Κίνα ξανά σπουδαία” (make China great again).
Η επιλογή της περιόδου της ύστερης δυναστείας των Μινγκ ήταν σκόπιμη, δεδομένης της ανεξέλεγκτης διαφθοράς και του αποδυναμωμένου καθεστώτος που σφράγιζε όλο και περισσότερο τη χώρα από τον υπόλοιπο κόσμο μέσω πολιτικών απομόνωσης. Ενώ ο κινεζικός πολιτισμός βρισκόταν σε δειλή κάμψη, η Ευρώπη βρισκόταν στο κατώφλι των πρώτων επαναστατικών βημάτων της Επιστημονικής Επανάστασης και του Διαφωτισμού.
Οι χαρακτήρες της ιστορίας εκμεταλλεύονται αυτή την κρίσιμη στιγμή ευπάθειας, ελπίζοντας ότι εισάγοντας σύγχρονες γνώσεις και βιομηχανική ικανότητα μπορούν να αντιστρέψουν την ιστορική καθυστέρηση της Κίνας και να την εμποδίσουν από το να μείνει πίσω από τη Δύση κατά τη διάρκεια της Βιομηχανικής Επανάστασης. Οι συγγραφείς ταυτίζονται με το λεγόμενο “Βιομηχανικό Κόμμα” – όχι μια επίσημη πολιτική παράταξη, αλλά μια χαλαρή διαδικτυακή κοινότητα τεχνο-εθνικιστών που πιστεύουν ότι η εθνική ισχύς βασίζεται στην επιστημονική πρόοδο, την τεχνολογική εξέλιξη και την ισχυρή βιομηχανική ικανότητα.
Η δουλειά στο μυθιστόρημα ξεκίνησε το 2006, συμπίπτοντας με την πρώιμη τεχνολογική άνθηση της Κίνας, αρχικά σε ένα φόρουμ τύπου πίνακα ανακοινώσεων με στρατιωτικό θέμα. Έκτοτε, ενημερώνεται σχεδόν αδιάκοπα, παράλληλα με την εθνική προσπάθεια για τεχνολογική αυτοδυναμία.
Ενώ το “Πρωινό Άστρο του Linggao” απολαμβάνει εδώ και καιρό ένα αφοσιωμένο κοινό ανάμεσα στους “nerds” και τους tech geeks της Κίνας, παραμένει ένα φαινόμενο σε εξειδικευμένο κύκλο – με μεγάλη επιρροή στους ελίτ τεχνολόγους και μηχανικούς, αλλά όχι μέρος της ευρύτερης mainstream κουλτούρας.
Εκτός Κίνας, ήταν ουσιαστικά άγνωστο μέχρι τον Ιανουάριο, όταν ένα άρθρο στο αμερικανικό περιοδικό Wired το ανακήρυξε ως το “μεγαλύτερο sci-fi μυθιστόρημα της χώρας που δεν έχεις ακούσει ποτέ” και το περιέγραψε ως μια βαθιά αντανάκλαση της κουλτούρας εκσυγχρονισμού της χώρας.
Ως μέρος του έντονου ανταγωνισμού με τις ΗΠΑ για την κατάληψη των συνόρων των τεχνολογιών αιχμής, η Κίνα εδώ και χρόνια καλλιεργεί και στρατολογεί ελίτ επιστημονικά μυαλά, τόσο εγχώρια όσο και στο εξωτερικό. Αν και οι περισσότεροι συνεισφέροντες στο “Πρωινό Άστρο του Linggao” παραμένουν ανώνυμοι, ανάμεσά τους βρίσκονται μερικά από τα λαμπρότερα ταλέντα της Κίνας που χρησιμοποιούν την τεχνογνωσία και τις γνώσεις τους για να το γεμίσουν με εφικτές ιστορίες και στιβαρές τεχνικές λεπτομέρειες.
Οι συγγραφείς έχουν εξερευνήσει σχολαστικά τρόπους κατασκευής όπλων, βιομηχανιών, συστημάτων κλιματισμού και άλλων σύγχρονων αναγκών που θα λειτουργούσαν εντός των ακριβών οικονομικών, κοινωνικών και περιβαλλοντικών συνθηκών της εποχής. Ο μακροχρόνιος αναγνώστης Wang Jiang, ο οποίος είναι επίσης κοσμήτορας του Ινστιτούτου Μελετών Συνόρων της Κίνας του Zhejiang Normal University, δήλωσε ότι ήταν η αυστηρή, σχεδόν μηχανική προσέγγιση του μυθιστορήματος που το έκανε ξεχωριστό. “Έχετε παρατηρήσει ότι πολλά δράματα με ταξίδια στο χρόνο έχουν το πρόβλημα της μη ρεαλιστικής πλοκής; Οι χαρακτήρες απλώς βγάζουν αυθαίρετα «χιλιάδες ουγγιές ασημιού» από τις τσέπες τους, αλλά πώς διαχειρίζονταν οι άνθρωποι στο παρελθόν τα χρήματα και τις καθημερινές συναλλαγές;”
Ο Wang, ο οποίος παρακολουθεί το μυθιστόρημα από τη δεκαετία του 2010, σημείωσε επίσης ότι μια άλλη πρόκληση ήταν η τοποθέτησή του σε μια εποχή όπου οι επιδημίες ήταν συχνές σε εκείνο το τμήμα της χώρας. “Αν ταξιδέψεις πίσω στη νότια Κίνα, πώς θα αντιμετώπιζες τις ασθένειες;” είπε. “Προσπαθούν να δώσουν αρκετά αυστηρές, πρακτικές απαντήσεις σε αυτά τα ερωτήματα. Δεν νιώθεις ότι είναι αποκομμένο από την πραγματικότητα. Έχεις την αίσθηση ότι αν έπαιρνες αυτό το βιβλίο μαζί σου και ταξίδευες πίσω στο χρόνο, θα μπορούσες πραγματικά να επιβιώσεις. Αυτό το κάνει τόσο συναρπαστικό και εθιστικό στην ανάγνωση.”
Ο Wang επαίνεσε επίσης την ίδια την προσέγγιση της συλλογικής γραφής ως ενσάρκωση του πνεύματος της τεχνολογικής ανάπτυξης της Κίνας. “Αυτό είναι στην πραγματικότητα open-source writing, νομίζω ότι είναι αρκετά προηγμένο αν αναλογιστούμε ότι συνέβη το 2006.”
Η τεχνητή νοημοσύνη είναι το τελευταίο σύνορο στον τεχνολογικό ανταγωνισμό ΗΠΑ-Κίνας. Η κινεζική DeepSeek εξέπληξε τον κόσμο στις αρχές του περασμένου έτους με την απόδοση και το χαμηλό κόστος της. Επίσης, δεν έκρυψε τη συνταγή της επιτυχίας της. Η DeepSeek έκανε το μοντέλο τεχνητής νοημοσύνης της ανοιχτού κώδικα – που σημαίνει ότι ο καθένας μπορεί να δει τον αλγόριθμό του και να τον αναπτύξει περαιτέρω – μια σπάνια κίνηση, όταν τα περισσότερα από τα κορυφαία μοντέλα του κόσμου είναι κλειστού κώδικα για την προστασία των κωδικών τους.
Ήταν ενδιαφέρον ότι οι συγγραφείς του “Πρωινού Άστρου του Linggao” είχαν υιοθετήσει νωρίτερα ένα παρόμοιο μοντέλο ανοιχτού κώδικα για να “στοχαστούν τις δυνατότητες της ιστορίας” και “να αναλογιστούν τις αποτυχίες του παρελθόντος”, παρατήρησε ο Wang.
Η Jessica Imbach, σινολόγος του Πανεπιστημίου του Freiburg στη Γερμανία, δήλωσε ότι το ενδιαφέρον για την κινεζική sci-fi “συνήθως καθοδηγείται κυρίως από το ενδιαφέρον για την κατανόηση των κινεζικών απόψεων γενικότερα”, αλλά υπήρχε ακόμα η αίσθηση ότι οι ΗΠΑ ηγούνται στους περισσότερους τομείς. “Μια εξαίρεση είναι οι υποδομές”, σημείωσε. Είναι κάτι για το οποίο το μυθιστόρημα είναι γεμάτο λεπτομέρειες, παρόλο που το σύγχρονο Linggao δεν είναι ιδιαίτερα ανεπτυγμένο με τα πρότυπα της υπόλοιπης χώρας.
Τις τελευταίες δύο δεκαετίες, η Κίνα έχει εδραιώσει τη θέση της ως ο κορυφαίος κατασκευαστής και οικοδόμος υποδομών. Έχει επίσης εντυπωσιάσει τον κόσμο με την τεράστια ικανότητα παραγωγής στρατιωτικού εξοπλισμού, η οποία μπορεί να παράγει νέα όπλα γρήγορα. Σύμφωνα με την Imbach, ορισμένοι Δυτικοί συγγραφείς είχαν μια “γοητεία για την οικοδόμηση υποδομών στην Κίνα και μια αυξανόμενη απελπισία για την αδυναμία των ΗΠΑ να κατασκευάσουν οτιδήποτε σε αυτόν τον τομέα”. Αυτά περιλαμβάνουν το βιβλίο του 2005 “Abundance”, από τους Αμερικανούς δημοσιογράφους Ezra Klein και Derek Thompson, καθώς και έργα του Dan Brown, του Αμερικανού συγγραφέα που είναι περισσότερο γνωστός για τον “Κώδικα Da Vinci”, είπε. “Το απίστευτα εντυπωσιακό σύστημα τρένων υψηλής ταχύτητας της Κίνας, περισσότερο από οτιδήποτε άλλο, έχει γίνει επίκεντρο του διεθνούς ενδιαφέροντος για την κινεζική βιομηχανική ικανότητα”, πρόσθεσε η Imbach.
Το επιστημονικό φανταστικό έχει υπηρετήσει όλο και περισσότερο για να προβάλει την επιστημονική πρόοδο της Κίνας και να διεκδικήσει τις φιλοδοξίες της ως παγκόσμιος τεχνολογικός ηγέτης. Αξιοσημείωτα παραδείγματα περιλαμβάνουν τις κινηματογραφικές επιτυχίες του 2019 και 2023 “The Wandering Earth”, βασισμένες στη νουβέλα του Liu Cixin. Αυτές απεικόνιζαν Κινέζους επιστήμονες να οδηγούν την ανθρωπότητα σε ένα ταξίδι 2.500 ετών για να μετατοπίσουν τη Γη σε ένα άλλο αστρικό σύστημα, συνδυάζοντας άγρια φαντασία με αυστηρή αστρονομία, μηχανικές λεπτομέρειες και έννοιες όπως η διατήρηση της συνείδησης σε ψηφιακή μορφή.
Μεγάλο μέρος αυτής της δημιουργικής παραγωγής προέρχεται από το ακμάζον οικοσύστημα των διαδικτυακών μυθιστορημάτων της Κίνας, το οποίο επιτρέπει ελεύθερη έκφραση και συχνά παρακάμπτει την αυστηρή λογοκρισία της παραδοσιακής έκδοσης. Τα διαδικτυακά μυθιστορήματα λειτουργούν επίσης ως εργαλείο ήπιας ισχύος. Μια έκθεση του 2025 για την παγκόσμια επέκταση της κινεζικής διαδικτυακής λογοτεχνίας βρήκε ότι τα κορυφαία ξένα είδη περιλάμβαναν ρομαντικές φαντασίας, αστικές ρομαντικές, αστικές υπερφυσικές, καλλιέργεια και ιστορίες φαντασίας. Η μετάφραση με τεχνητή νοημοσύνη έχει επιταχύνει αυτήν την εξάπλωση, σύμφωνα με τη μελέτη, η οποία βρήκε ότι μόνο τον περασμένο χρόνο, πάνω από 10.000 κινεζικά μυθιστορήματα μεταφράστηκαν με τεχνητή νοημοσύνη και κυκλοφόρησαν στο διαδίκτυο, μια αύξηση περίπου 280% από το 2024.
