Ο Ταρίκ Ραχμάν ορκίστηκε ο 11ος πρωθυπουργός του Μπαγκλαντές, επικεφαλής ενός υπουργικού συμβουλίου 49 μελών, πέντε ημέρες μετά τη σαρωτική νίκη του κόμματός του, του Εθνικιστικού Κόμματος Μπαγκλαντές (BNP), στις πρώτες εκλογές μετά την εξέγερση των φοιτητών το 2024.
Μεταξύ των νέων υπουργών περιλαμβάνονται οι Νουρούλ Χακ Νουρ και Ζονάιντ Αμπντουρ Ραχίμ Σακί, γνωστός ως Ζονάιντ Σακί. Και οι δύο είναι πρωτοεμφανιζόμενοι βουλευτές που διαδραμάτισαν εξέχοντα ρόλο στην εξέγερση που οδήγησε στην παραίτηση της πρώην πρωθυπουργού Σέιχ Χασίνα.
Ο Νουρ, ο οποίος αναδείχθηκε σε εθνικό επίπεδο κατά το κίνημα κατά των ποσοστώσεων το 2018, και ο Σακί, ένας δημοφιλής αριστερός ηγέτης, δεν ανήκουν στο BNP, το οποίο επιστρέφει στην εξουσία μετά από 20 χρόνια.
Ο Ραχμάν, γιος της εκλιπούσας πρώην πρωθυπουργού Χαλέντα Ζία, ορκίστηκε την Τρίτη για τη θέση του ανώτατου εκτελεστικού αξιώματος στη χώρα της Νότιας Ασίας, έπειτα από 17 χρόνια αυτοεξορίας στο Λονδίνο.
Ο Νουρούλ Χακ Νουρ, προερχόμενος από οικογένεια χαμηλής μεσαίας τάξης από την απομακρυσμένη περιοχή Πατουαχάλι στη νότια Μπαγκλαντές, εξελέγη βουλευτής την προηγούμενη Πέμπτη. Στα 34 του, κέρδισε την εκλογική του περιφέρεια ως υποψήφιος του Gono Odhikar Parishad, με την υποστήριξη του BNP.
Έγινε εθνικά γνωστός ως φοιτητικός ηγέτης του Πανεπιστημίου της Ντάκα κατά το κίνημα κατά των ποσοστώσεων το 2018, οδηγώντας διαδηλώσεις κατά της κυβέρνησης της Awami League της Χασίνα. Οι φοιτητές και οι νέοι σε όλο το Μπαγκλαντές διαμαρτύρονταν για τη μεταρρύθμιση του παραδοσιακού συστήματος ποσοστώσεων, μέσω του οποίου άνω του μισού των επιθυμητών κυβερνητικών θέσεων ήταν δεσμευμένες. Οι διαδηλωτές κατηγόρησαν την κυβέρνηση της Awami League ότι χρησιμοποιούσε το σύστημα ποσοστώσεων για να ανταμείψει τους υποστηρικτές της.
Η κυβέρνηση της Χασίνα αναγκάστηκε να καταργήσει τις ποσοστώσεις το 2018. Ωστόσο, τον Ιούνιο του 2024, ένα δικαστήριο επανέφερε το σύστημα, πυροδοτώντας διαδηλώσεις που σύντομα εξελίχθηκαν σε ευρύτερο αίτημα για την απομάκρυνση του “αυταρχικού” καθεστώτος της Χασίνα. Η 15ετής διακυβέρνηση της Χασίνα χαρακτηρίστηκε από εκτεταμένες παραβιάσεις των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και καταστολή της διαφωνίας.
Ο Νουρ υποστήριξε την εξέγερση των φοιτητών και υπήρξε βασικός κινητοποιητής της επανάστασης του Ιουλίου 2024. Συνίδρυσε το Gono Odhikar Parishad, ένα πολιτικό κόμμα με έμφαση στα δικαιώματα, και τοποθετήθηκε ως μέρος ενός κινήματος κατά του κατεστημένου, καθοδηγούμενου από τη νεολαία στην πολιτική του Μπαγκλαντές. Ωστόσο, το κόμμα έχει ταλαντευτεί από συχνές εσωτερικές συγκρούσεις και αποσχίσεις. Στην περίοδο μετά το 2024, ο Νουρ πλησίασε το μπλοκ που ηγείταιτο από το BNP σε θέματα μεταρρύθμισης και διακυβέρνησης.
Ο Ζονάιντ Σακί ενεπλάκη στην πολιτική ως φοιτητικός ακτιβιστής κατά τη διάρκεια του κινήματος κατά του στρατηγού Χουσαΐν Ερσάντ, ο οποίος κυβέρνησε το Μπαγκλαντές από το 1982 έως το 1990. Στα 52 του, εξελέγη πρόεδρος της Ομοσπονδίας Φοιτητών του Μπαγκλαντές, μιας προοδευτικής φοιτητικής οργάνωσης, το 1998. Ο Σακί είναι συν-συντονιστής του Ganosanhati Andolan, ή Κίνημα Αλληλεγγύης των Λαών, ενός προοδευτικού κόμματος που εμφανίστηκε στα τέλη της δεκαετίας του 2000. Θεωρείται κορυφαία αριστερή φωνή στην πολιτική του Μπαγκλαντές. Διεκδίκησε τη δημαρχία της Μητροπολιτικής Περιοχής Ντάκα Βορρά το 2015, αλλά απέτυχε. Ο Σακί συμμετείχε επίσης στις γενικές εκλογές του Μπαγκλαντές το 2018 από μια εκλογική περιφέρεια της Ντάκα, χωρίς όμως να εκλεγεί. Αυτή τη φορά, κέρδισε την εκλογική περιφέρεια Brahmanbaria-6 με διαφορά 55.000 ψήφων.
Απευθυνόμενος στους υποστηρικτές του μετά την εκλογική νίκη, ο Σακί δήλωσε: “Όλα τα κόμματα στο αντι-αυταρχικό κίνημα πρέπει να παραμείνουν ενωμένα προς το εθνικό συμφέρον και να σέβονται τις δημοκρατικές νόρμες.” Ευχαρίστησε τους ηγέτες του BNP για την υποστήριξή τους.
Το υπουργικό συμβούλιο του Ραχμάν, όπως και το νέο κοινοβούλιο, δεν διαθέτει μεγάλη κυβερνητική εμπειρία. Όλοι οι νεότεροι υπουργοί, συμπεριλαμβανομένων των Νουρ και Σακί, είναι πρωτοεμφανιζόμενοι. Πολιτικοί αναλυτές στο Μπαγκλαντές αναφέρουν ότι οι διορισμοί των Σακί και Νουρ δεν προκαλούν έκπληξη και αντικατοπτρίζουν τη δέσμευση του BNP προς τους συμμάχους του. “Και οι δύο αντιπροσωπεύουν κόμματα που ήταν σύμμαχοι του BNP,” δήλωσε ο Ασίφ Σαχάν, καθηγητής στο Πανεπιστήμιο της Ντάκα. “Πρόκειται περισσότερο για την επιβράβευση των συμμάχων της συμμαχίας.”
Ταυτόχρονα, ο Σαχάν τόνισε στο Al Jazeera, ότι και οι δύο ηγέτες είναι “σημαντικές προσωπικότητες στην εξέγερση του Ιουλίου [2024] και έχουν μακρά ιστορία αγώνα κατά του τελευταίου [της Χασίνα] αυταρχικού καθεστώτος.” Οι διορισμοί τους στο υπουργικό συμβούλιο αποτελούν “αναγνώριση της συμβολής τους στην εξέγερση του Ιουλίου,” πρόσθεσε. Ως νεότεροι υπουργοί, ο Νουρ και ο Σακί θα έχουν περιορισμένες αρμοδιότητες στα υπουργεία που θα τους ανατεθούν. “Η δεξαμενή του BNP είναι αρκετά ισχυρή, και ένας πλήρης υπουργικός θώκος [για τον Νουρ ή τον Σακί] θα σήμαινε ότι ένας ανώτερος ηγέτης από το κόμμα θα έπρεπε να παραγκωνιστεί,” εξήγησε ο Σαχάν. “Ο Ραχμάν έπρεπε να βρει μια ισορροπία.”
Το Εθνικό Κόμμα Πολιτών (NCP), το κόμμα που ηγούνται οι φοιτητές ηγέτες της εξέγερσης του Ιουλίου 2024, προσχώρησε σε συμμαχία με το συντηρητικό κόμμα Jamaat-e-Islami. Δεν έκανε αισθητή την παρουσία του στην πρώτη του εκλογική δοκιμασία, εξασφαλίζοντας μόλις έξι από τις 30 έδρες που διεκδίκησε. Ο ηγέτης του, Ναχίντ Ισλάμ, 27 ετών, εξελέγη, γινόμενος ένας από τους νεότερους βουλευτές στο νέο κοινοβούλιο. Τώρα, θα αποτελέσει μέρος της αντιπολίτευσης μαζί με το Jamaat, ένα νέο πεδίο δράσης και για τους δύο.
