Το Εθνικό Κόμμα Μπαγκλαντές (BNP) διεκδικεί τη νίκη στις πρώτες εκλογές της χώρας μετά την φοιτητική εξέγερση που ανέτρεψε την επί μακρόν ηγέτιδα Σεΐχ Χασίνα το 2024. Τα ανεπίσαμα αποτελέσματα, που επιβεβαιώθηκαν από αξιωματούχους της εκλογικής επιτροπής, δείχνουν το BNP να κερδίζει 209 έδρες, υπερβαίνοντας κατά πολύ τις 151 που απαιτούνται για την πλειοψηφία στο κοινοβούλιο. Ο ηγέτης του κόμματος, Ταρίκ Ραχμάν, γιος της πρώην πρωθυπουργού Χαλέντα Ζία, αναμένεται να γίνει ο επόμενος πρωθυπουργός της χώρας. Στελέχη του BNP δήλωσαν ότι το κόμμα αναμένεται να σχηματίσει κυβέρνηση έως την Κυριακή.
Ακολουθεί το Jamaat-e-Islami, το οποίο εξασφάλισε 68 έδρες στις χθεσινές εκλογές, την υψηλότερη επίδοσή του μέχρι σήμερα. Το κόμμα, υπό την ηγεσία του Σαφικούρ Ραχμάν, το οποίο συμμετείχε για πρώτη φορά μετά από απαγόρευση το 2013 που άρθηκε μετά την ανατροπή της Χασίνα, δήλωσε ότι δεν είναι “ικανοποιημένο” με την καταμέτρηση των ψήφων και εξέφρασε “σοβαρές αμφιβολίες για την ακεραιότητα της διαδικασίας των αποτελεσμάτων”.
Το Εθνικό Κόμμα Πολιτών (NCP), με επικεφαλής ακτιβιστές της νεολαίας που έπαιξαν καθοριστικό ρόλο στην ανατροπή της Χασίνα και μέλος μιας συμμαχίας υπό την ηγεσία του Jamaat, κέρδισε μόλις έξι από τις 30 έδρες που διεκδίκησε. Η Εκλογική Επιτροπή αναμένεται να ανακοινώσει επίσημα την τελική καταμέτρηση είτε αργότερα σήμερα είτε αύριο.
Η συμμετοχή άγγιξε σχεδόν το 60% των εγγεγραμμένων ψηφοφόρων, σύμφωνα με την Εκλογική Επιτροπή, πολύ πάνω από το σχεδόν 42% της τελευταίας εκλογικής αναμέτρησης το 2024. Η εκλογική αναμέτρηση περιλάμβανε αριθμό ρεκόρ κομμάτων, άνω των 50, και τουλάχιστον 2.000 υποψηφίων, πολλοί από τους οποίους ήταν ανεξάρτητοι. Το κοινοβούλιο αποτελείται από 350 βουλευτές, με 50 έδρες να είναι αφιερωμένες σε γυναίκες.
Περισσότεροι από 127 εκατομμύρια άνθρωποι είχαν δικαίωμα ψήφου, με πολλούς να εκφράζουν ενθουσιασμό για αυτό που ευρέως θεωρήθηκε ως η πρώτη ανταγωνιστική ψηφοφορία στο Μπαγκλαντές εδώ και χρόνια. Μια μεταβατική κυβέρνηση υπό τον κάτοχο του βραβείου Νόμπελ Ειρήνης Μουχάμαντ Γιουνούς, 85 ετών, βρίσκεται στην εξουσία από τότε που η Χασίνα κατέφυγε στην Ινδία το 2024, μετά από εκτεταμένες διαδηλώσεις που προκλήθηκαν κυρίως από νέους, οι οποίοι δολοφονήθηκαν εκατοντάδες από τις δυνάμεις ασφαλείας.
Ο Ταρίκ Ραχμάν, ο οποίος δεν έχει διατελέσει ποτέ σε κυβερνητική θέση, επέστρεψε στο Μπαγκλαντές τον Δεκέμβριο μετά από 17 χρόνια αυτοεξορίας στο Ηνωμένο Βασίλειο. Ο 60χρονος δεν έχει σχολιάσει ακόμα τα ανεπίσημα αποτελέσματα, αλλά χθες, έκανε νεύματα από το αυτοκίνητό του καθώς έφευγε από το σπίτι του στην πρωτεύουσα, Ντάκα, για ένα τζαμί. Σε δήλωσή του, το BNP ζήτησε από τους πολίτες να αποφύγουν μεγάλους εορτασμούς και αντ’ αυτού να προσφέρουν ειδικές προσευχές. “Παρά τη νίκη… με μεγάλο περιθώριο ψήφων, δεν θα οργανωθεί καμία πανηγυρική πορεία ή συγκέντρωση”, ανέφερε το κόμμα σε ανακοίνωσή του.
Η 78χρονη πρώην ηγέτιδα, Χασίνα, καταδικάστηκε ερήμην σε θάνατο για εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας, για την αιματηρή καταστολή των διαδηλωτών κατά τους τελευταίους μήνες της διακυβέρνησής της, και παραμένει κρυμμένη στην Ινδία. Το κόμμα της, Awami League, αποκλείστηκε από τις εκλογές. Μέλη του BNP έχουν δηλώσει ότι το κόμμα θα ζητήσει επίσημα την έκδοση της Χασίνα από την Ινδία. Στο μανιφέστο του, το BNP υποσχέθηκε να δώσει προτεραιότητα στη δημιουργία θέσεων εργασίας, την προστασία νοικοκυριών χαμηλού εισοδήματος και περιθωριακών, και τη διασφάλιση δίκαιων τιμών για τους αγρότες. Ο Ταρίκ Ραχμάν έχει επίσης υποσχεθεί να αναζωογονήσει μια στάσιμη οικονομία, να επαναφέρει τις σχέσεις με τις χώρες της περιοχής και να αντιμετωπίσει τη διαφθορά.
Ο Άμπας Φαΐζ, ανεξάρτητος ερευνητής της Νότιας Ασίας, δήλωσε ότι οι εκλογές ήταν ένα τεστ για το πόσο “έτοιμο είναι το Μπαγκλαντές για δημοκρατία”. “Επίσης, ένα τεστ για τα πολιτικά κόμματα που μπόρεσαν να συμμετάσχουν στις εκλογές. Έχουν όντως κατανοήσει τις φιλοδοξίες και τις επιθυμίες του λαού της χώρας τους για την απομάκρυνση των διεφθαρμένων πρακτικών στη διοίκηση και το κοινοβούλιο”, δήλωσε ο Φαΐζ στο Al Jazeera. Πρόσθεσε ότι οι εκλογές είναι το “τεστ κοσμής” που βάζει την ευθύνη στους “ώμους της νέας κυβέρνησης”.
Ωστόσο, ο Φαΐζ εξήγησε ότι οι εκλογές θα ήταν “πιο δίκαιες” εάν όλα τα κόμματα, συμπεριλαμβανομένου του Awami League, είχαν επιτραπεί να συμμετάσχουν. “Αλλά κατά κάποιον τρόπο, το πρόβλημα βρίσκεται στο ίδιο το Awami League, επειδή δεν αναδιαμόρφωσε τον εαυτό του ως ένα κόμμα που θα μπορούσε να εμπιστευτεί ο γενικός πληθυσμός στο Μπαγκλαντές”, είπε.
Ο Ινδός πρωθυπουργός Ναρέντρα Μόντι, ο Πακιστανός πρωθυπουργός Σεχμπάζ Σαρίφ και ο πρέσβης των ΗΠΑ στο Μπαγκλαντές, Μπρεντ Τ. Κρίστενσεν, ήταν μεταξύ των πρώτων που συνεχάρησαν τον Ραχμάν για τη νίκη του κόμματός του. Η πρεσβεία της Κίνας στην Ντάκα συνεχάρη επίσης το BNP για την εκλογική του επίδοση.
Η εκλογική επιτροπή δήλωσε επίσης ότι περίπου 48 εκατομμύρια ψηφοφόροι επέλεξαν “Ναι” ενώ περίπου 23 εκατομμύρια είπαν “Όχι” σε ένα δημοψήφισμα για συνταγματικές μεταρρυθμίσεις που διεξήχθη παράλληλα με τις εκλογές, αν και δεν υπήρξε επίσημη ανακοίνωση για το αποτέλεσμα. Οι αλλαγές περιλαμβάνουν όρια δύο θητειών για τους πρωθυπουργούς, ενισχυμένη δικαστική ανεξαρτησία και εκπροσώπηση γυναικών, ενώ προβλέπουν ουδέτερες μεταβατικές κυβερνήσεις κατά τις εκλογικές περιόδους και τη σύσταση ενός δεύτερου σώματος του κοινοβουλίου 300 εδρών.
Η Φαχνίντα Χατούν, οικονομολόγος και εκτελεστική διευθύντρια του Κέντρου Πολιτικών Διαλόγου με έδρα την Ντάκα, δήλωσε στο Al Jazeera ότι τα πρώτα σήματα υποστηρίζουν την αντίληψη μιας αξιόπιστης εκλογικής διαδικασίας. Παρόλο που αναφέρθηκε βαριά ασφάλεια σε εκλογικά τμήματα, “γενικά, η ψηφοφορία ήταν ειρηνική”, είπε η Χατούν, επισημαίνοντας τον αριθμό συμμετοχής των ψηφοφόρων ως δείκτη υγιούς συμμετοχής. “Αυτό υποδηλώνει ότι οι πολίτες ήθελαν να ασκήσουν το δικαίωμα ψήφου τους και ήθελαν να επιλέξουν τους δικούς τους ανθρώπους”, πρόσθεσε.
Αρκετές εκατοντάδες διεθνείς παρατηρητές παρακολούθησαν τη χθεσινή ψηφοφορία, με την Αποστολή Παρατηρητών Εκλογών της Ευρωπαϊκής Ένωσης να αναμένεται να εκδώσει προκαταρκτική έκθεση για τα ευρήματά της την Κυριακή.
