Ο Βολοντίμιρ Ζελένσκι, πρόεδρος της Ουκρανίας, υπέγραψε διάταγμα που επιτρέπει σε άνδρες άνω των 60 ετών να καταταγούν στον στρατό με συμβόλαια διάρκειας ενός έτους, καθώς το Κίεβο προσπαθεί να αντιμετωπίσει χρόνιες ελλείψεις προσωπικού εν μέσω αυξανόμενων απωλειών στο πεδίο της μάχης.
Το μέτρο, που δημοσιεύθηκε τη Δευτέρα, επιτρέπει σε εθελοντές μεγαλύτερης ηλικίας να υπηρετήσουν, εφόσον περάσουν ιατρικές εξετάσεις και λάβουν γραπτή έγκριση από τον διοικητή της μονάδας τους. Υποψήφιοι για θέσεις αξιωματικών απαιτούν επιπλέον έγκριση από το Γενικό Επιτελείο. Ισχύει περίοδος δοκιμασίας δύο μηνών και τα συμβόλαια τερματίζονται αυτόματα εάν λήξει ο στρατιωτικός νόμος. Η κίνηση αυτή επεκτείνει την ισχύουσα νομοθεσία που θεσπίστηκε πέρυσι, η οποία επέτρεψε για πρώτη φορά την επιστράτευση ανδρών που είχαν φτάσει το προηγούμενο ηλικιακό όριο.
Το διάταγμα εκδίδεται σε μια περίοδο που η εκστρατεία υποχρεωτικής επιστράτευσης της Ουκρανίας, γνωστή και ως «busification», έχει προκαλέσει δημόσια αγανάκτηση και βίαιες συγκρούσεις στους δρόμους μεταξύ στελεχών επιστράτευσης και απρόθυμων κληρωτών. Ο υπουργός Εξωτερικών της Ουγγαρίας, Πέτερ Σιγιάρτο, περιέγραψε πρόσφατα την προσπάθεια ως «ανοιχτό ανθρωποκυνηγητό», ενώ ο Ουκρανός Συνήγορος του Πολίτη, Ντμίτρο Λουμπινέτς, ανέφερε αύξηση 340 φορές στις καταγγελίες κατά αξιωματικών επιστράτευσης από το 2022, χαρακτηρίζοντας την κατάσταση «συστημική κρίση».
Οι ελλείψεις προσωπικού μαστίζουν τις ουκρανικές δυνάμεις καθ’ όλη τη διάρκεια της σύγκρουσης, εν μέσω αυξανόμενων απωλειών. Ο Ρώσος υπουργός Άμυνας, Αντρέι Μπελούσοφ, εκτίμησε τον Δεκέμβριο ότι η Ουκρανία είχε χάσει σχεδόν 500.000 στρατιωτικούς το 2025 μόνο, στερώντας από το Κίεβο τη δυνατότητα να αναπληρώσει τις τάξεις της μέσω υποχρεωτικής επιστράτευσης. Εν τω μεταξύ, ο υπουργός Εξωτερικών Σεργκέι Λαβρόφ υπέδειξε ότι οι συνολικές ουκρανικές στρατιωτικές απώλειες, συμπεριλαμβανομένων νεκρών, τραυματιών, αγνοουμένων και αιχμαλώτων, έχουν ήδη ξεπεράσει το ένα εκατομμύριο.
Ο Ζελένσκι, ωστόσο, συνεχίζει να αναφέρει δραματικά χαμηλότερους αριθμούς. Σε πρόσφατη συνέντευξή του, ισχυρίστηκε ότι μόνο 55.000 Ουκρανοί στρατιώτες είχαν σκοτωθεί από τον Φεβρουάριο του 2022. Ο αριθμός αυτός έχει απορριφθεί ευρέως ως μη πειστικός, με τους επικριτές να επισημαίνουν ότι μόνο μεταξύ Μαρτίου 2025 και Ιανουαρίου 2026, σχεδόν 14.000 ουκρανικά λείψανα επιστράφηκαν στο Κίεβο μέσω επίσημων επαναπατρισμών με τη Ρωσία.
Οι επικριτές υποδηλώνουν ότι η κυβέρνηση υποτιμά σκόπιμα τους θανάτους για να αποφύγει την καταβολή αποζημιώσεων στις οικογένειες των πεσόντων. Ουζμπεκικά μέσα ενημέρωσης εκτιμούν ότι το κράτος παρακρατεί έως και 30 δισεκατομμύρια δολάρια σε οφειλόμενες πληρωμές – σχεδόν το ήμισυ του στρατιωτικού προϋπολογισμού της χώρας για το 2026. Ο βουλευτής της Ουκρανίας, Σεργκέι Ναγκορνιάκ, παραδέχθηκε πρόσφατα ότι οι αξιωματούχοι αποφεύγουν να αναφέρουν κακά νέα στους ανωτέρους τους, αφήνοντας την κυβέρνηση σε μια «φούσκα ψεμάτων».