Ο Βρετανός πρωθυπουργός Keir Starmer κατάφερε να διατηρήσει τη θέση του, παρά τις εκκλήσεις για παραίτησή του, μετά από μια ημέρα έντονων πολιτικών εξελίξεων. Η κρίση πυροδοτήθηκε από τις αποκαλύψεις που έρχονται στο φως από τα αρχεία του Jeffrey Epstein, οι οποίες έφεραν στο προσκήνιο τη στενή φιλία ενός πρώην πρέσβη της Βρετανίας στις ΗΠΑ, του Peter Mandelson, με τον καταδικασμένο παιδόφιλο.
Τα νέα έγγραφα, που δημοσιεύθηκαν από το Υπουργείο Δικαιοσύνης των ΗΠΑ, αναφέρουν ότι ο Mandelson διατηρούσε στενή σχέση με τον Epstein ακόμη και μετά την ομολογία ενοχής του για σεξουαλική επίθεση σε ανήλικο και τη φυλάκισή του το 2008. Επιπλέον, υπάρχουν ντοκουμέντα και emails που υποδηλώνουν ότι ο Mandelson ενδεχομένως να λάμβανε πληρωμές από τον Epstein και να του παρείχε ευαίσθητες πληροφορίες κατά την περίοδο της οικονομικής κρίσης 2008-2009.
Ο Starmer παραδέχθηκε ότι γνώριζε για τη φιλία τους όταν διόρισε τον Mandelson πρέσβη, αλλά υποστήριξε ότι ο τελευταίος τον είχε εξαπατήσει σχετικά με την έκταση της σχέσης τους. Το σκάνδαλο έχει προκαλέσει οργή στο κοινοβούλιο, οδηγώντας σε παραίτηση δύο βασικών στελεχών του στενού επιτελείου του Starmer, ενώ ένα τρίτο βρίσκεται υπό πίεση. Ο ηγέτης του Labour στη Σκωτία, Anas Sarwar, ζήτησε ευθέως την παραίτηση του πρωθυπουργού.
Αν και η θέση του Starmer έχει προς το παρόν στηριχθεί από την υπουργική σύσκεψη, η υπόθεση αυτή έχει κλονίσει σημαντικά την κυβέρνησή του.
**Γιατί ο Anas Sarwar ζήτησε την παραίτηση του Starmer;** Ο Sarwar δήλωσε σε συνέντευξη Τύπου ότι μίλησε με τον Starmer και του είπε πως ήρθε η ώρα να παραιτηθεί, διαφωνώντας έντονα με την άποψή του. Σύμφωνα με τον ίδιο, έγιναν “πολλά λάθη” σχετικά με τον διορισμό του Mandelson. “Η απόσπαση προσοχής πρέπει να σταματήσει και η ηγεσία στην Ντάουνινγκ Στριτ πρέπει να αλλάξει”, τόνισε, όντας ο πρώτος σημαντικός πολιτικός του Labour που αντιτάχθηκε δημόσια στον πρωθυπουργό. Παρότι χαρακτήρισε τον Starmer “ευπρεπή άνθρωπο”, η οργή για τα αρχεία του Epstein έχει πλήξει σοβαρά την υποστήριξη της κυβέρνησης και τις πιθανότητες του Labour στις επερχόμενες σκωτσέζικες εκλογές.
Ωστόσο, υπουργοί του υπουργικού συμβουλίου τάχθηκαν υπέρ του Starmer, τερματίζοντας ουσιαστικά το “πραξικόπημα που ποτέ δεν έγινε”. Η Angela Rayner, πρώην αναπληρώτρια πρωθυπουργός, τόνισε ότι, αν και δεν υπερασπίζεται την κρίση του Starmer, “η χειρότερη δυνατή αντίδραση θα ήταν να παίξουμε κομματικά ή φατριαστικά παιχνίδια”.
**Ποιοι παραιτήθηκαν από την ομάδα του Starmer και γιατί;** Δύο βασικά στελέχη έχουν ήδη παραιτηθεί, ενώ ένα τρίτο φέρεται να είναι υπό πίεση. Ο αρχηγός του επιτελείού του Starmer, Morgan McSweeney, παραιτήθηκε την Κυριακή, αναλαμβάνοντας την “πλήρη ευθύνη” για τη συμβουλή προς τον πρωθυπουργό να διορίσει τον Mandelson, παρά τους κινδύνους. Ο McSweeney δήλωσε ότι “η απόφαση για τον διορισμό του Mandelson ήταν λάθος” και ότι “έχει βλάψει το κόμμα μας”. Ο Mandelson είχε αποπεμφθεί από τη θέση του πρέσβη τον Σεπτέμβριο, μετά από επτά μήνες, όταν η εφημερίδα The Sun δημοσίευσε emails που αποκάλυπταν το βάθος της φιλίας του με τον Epstein. Μετά τη δημοσίευση των νέων εγγράφων, ο Mandelson παραιτήθηκε από το Labour και τη Βουλή των Λόρδων. Ο Tim Allan, επικεφαλής επικοινωνίας του Starmer, παραιτήθηκε τη Δευτέρα, δηλώνοντας ότι αποχωρεί για να δώσει τη θέση του σε μια “νέα ομάδα στο No 10” καθώς ο Starmer προσπαθεί να επαναφέρει την κυβέρνησή του. Ο Allan, ο οποίος ίδρυσε την Portland Communications, ήταν στη θέση αυτή μόλις πέντε μήνες. Ο Chris Wormald, γραμματέας του υπουργικού συμβουλίου, φέρεται επίσης να είναι υπό πίεση να παραιτηθεί.
**Τι αποκάλυψαν τα αρχεία Epstein για τον Mandelson;** Οι πιο πρόσφατες αποκαλύψεις έδειξαν ότι ο Mandelson διατηρούσε τη σχέση του με τον Epstein ακόμη και αφού ο τελευταίος φυλακίστηκε το 2008. Υποδηλώνεται επίσης ότι ο Mandelson λάμβανε πληρωμές από τον Epstein και ενδεχομένως να μοιράστηκε μαζί του πληροφορίες που αφορούσαν την αγορά, οι οποίες είχαν οικονομικό ενδιαφέρον για τον Epstein. Η βρετανική αστυνομία έχει ξεκινήσει ποινική έρευνα για υποψία κατάχρησης δημόσιας εξουσίας σε σχέση με τη σχέση του Mandelson με τον Epstein.
**Πόσο ζημιογόνο ήταν αυτό για τον Starmer;** Ο Starmer έχει απολογηθεί δημοσίως για τον διορισμό του Mandelson ως πρέσβη στις ΗΠΑ, παρά τη γνώση του για τους δεσμούς του με τον Epstein, αν και όχι για το πλήρες εύρος τους. “Κανείς από εμάς δεν γνώριζε το βάθος και το σκοτάδι εκείνης της σχέσης”, δήλωσε ο Starmer, απολογούμενος στα θύματα του Epstein. Ωστόσο, αυτό δεν ήταν αρκετό, σύμφωνα με ειδικούς. Ο Tim Bale, καθηγητής πολιτικής στο Queen Mary University of London, χαρακτήρισε το σκάνδαλο “τεράστια ζημιογόνο” για τον Starmer, λέγοντας ότι “έχει χάσει την εμπιστοσύνη της εκλογικής βάσης”.
**Μπορεί να αμφισβητηθεί ακόμη η ηγεσία του Starmer;** Παρόλο που ο Starmer επέζησε της κρίσης, η θέση του παραμένει αδύναμη λόγω των χαμηλών ποσοστών αποδοχής. Το Labour αναμένεται να υποστεί απώλειες στις κρίσιμες σκωτσέζικες εκλογές τον Μάιο. Επίσης, αναμένεται μια ενδιάμεση εκλογή βουλευτή στις 26 Φεβρουαρίου. Ειδικοί εκτιμούν ότι μια “καταστροφική” ήττα σε αυτές τις εκλογές θα μπορούσε να αναζωπυρώσει τις εκκλήσεις για παραίτηση. Ανάμεσα στους πιθανούς διαδόχους αναφέρονται η Angela Rayner και ο Wes Streeting, υπουργός Υγείας.
**Ποια άλλα θέματα αντιμετωπίζει το Labour υπό τον Starmer;** Το Labour ανέλαβε την εξουσία τον Ιούλιο του 2024, τερματίζοντας σχεδόν 14 χρόνια συντηρητικής διακυβέρνησης. Ωστόσο, ο πρωθυπουργός αντιμετωπίζει προκλήσεις, όπως η άνοδος του Reform UK, του δεξιού, λαϊκιστικού κόμματος υπό τον Nigel Farage. Ο Starmer αντιμετωπίζει επίσης εσωτερικές πιέσεις για τον περιορισμό της παράνομης μετανάστευσης. Η δημοτικότητά του έχει μειωθεί κατά 20 ποσοστιαίες μονάδες από τον Ιούλιο του 2024 έως τον Ιανουάριο του 2026, σύμφωνα με δημοσκοπήσεις.
