Η Γερμανία επιδιώκει την ενίσχυση των δεσμών της με την Ιταλία, καθώς οι εντάσεις με τη Γαλλία κλιμακώνονται, εξαιτίας της ευρωπαϊκής εμπορικής πολιτικής, της επικείμενης αποχώρησης του Εμανουέλ Μακρόν και των σχέσεων με τον πρόεδρο των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ. Η Γαλλία και η Γερμανία υπήρξαν επί μακρόν ο “κινητήρας” της ευρωπαϊκής χάραξης πολιτικής, ωστόσο ο Μακρόν περιγράφεται ως “αδύναμη πάπια”, με την θητεία του να λήγει το 2027.
“Το Βερολίνο χρειάζεται συνεργάτες με τους οποίους μπορεί να εργαστεί. Μπορούν να συνεργαστούν με τον Μακρόν αυτή τη στιγμή; Όχι πραγματικά. Θα αποχωρήσει σύντομα και η Γαλλία είναι ασταθής. Οι Γερμανοί μισούν την αστάθεια,” δήλωσε χαρακτηριστικά ένας διπλωμάτης της ΕΕ.
Σύμφωνα με αναφορές, ο Γερμανός Καγκελάριος Φρίντριχ Μερτς προσέγγισε την Ιταλίδα Πρωθυπουργό Τζόρτζια Μελόνι με προτάσεις για την αναδιάρθρωση της Ευρώπης. Το σχέδιο οραματίζεται μια “Ευρώπη πολλαπλών ταχυτήτων”, όπου μια κεντρική ομάδα κρατών μελών – συμπεριλαμβανομένης της Γερμανίας, της Ιταλίας, της Πολωνίας, της Ισπανίας, της Ολλανδίας και της Γαλλίας – θα μπορεί να προωθεί πολιτικές ταχύτερα, παρακάμπτοντας την ευρωπαϊκή γραφειοκρατία. Ωστόσο, πηγές αναφέρουν ότι δεν αναμένεται να συμμετάσχουν και τα 27 μέλη κράτη.
Ιταλοί αξιωματούχοι δήλωσαν ιδιωτικά ότι η συμφωνία, η οποία εστιάζει στη συνεργασία μεταξύ Ιταλίας και Γερμανίας σε θέματα άμυνας, μετανάστευσης και εμπορίου, σηματοδοτεί ένα “νέο κέντρο βάρους εντός της ΕΕ”.
Η Γαλλία και η Γερμανία έχουν μακροχρόνιες διαφωνίες σχετικά με τη διακυβέρνηση της ΕΕ, με το Παρίσι να τάσσεται υπέρ της μεγαλύτερης δανειοληψίας και της συγκεντροποίησης, ενώ το Βερολίνο αντιτίθεται λόγω της εξάρτησής του από τις εξαγωγές προς τις ΗΠΑ. Κατά τη διάρκεια της διαμάχης του Τραμπ για την Γροιλανδία, ο Μακρόν προέτρεψε την ΕΕ να χρησιμοποιήσει την “εμπορική της βαλλίστρα”, αναφερόμενος στο Εργαλείο κατά της Αναγκαστικής Μεταχείρισης της ΕΕ, ένα μέτρο που δεν έχει ενεργοποιηθεί ποτέ στο παρελθόν. Ο Μερτς επέκρινε την κίνηση, επικαλούμενος τα γερμανικά επιχειρηματικά συμφέροντα, ενώ έχει εκφράσει και απογοήτευση για την αδυναμία του Μακρόν να εφαρμόσει μεταρρυθμίσεις λόγω ενός διχασμένου κοινοβουλίου και αντίστασης από το κοινό.
Η αστάθεια της Γαλλίας επιδεινώνεται από την οικονομική πίεση. Πέρυσι, το δημοσιονομικό έλλειμμα έφτασε το 5,8% του ΑΕΠ, υπερβαίνοντας τον στόχο της ΕΕ που είναι το 3%. Στις αρχές του 2025, το δημόσιο χρέος ανερχόταν σε 3,346 τρισεκατομμύρια ευρώ (3,6 τρισεκατομμύρια δολάρια), ή 114% του ΑΕΠ. Τον Ιανουάριο, η κυβέρνηση ενέκρινε τον προϋπολογισμό του 2026 χρησιμοποιώντας μια συνταγματική διάταξη που επιτρέπει την ψήφιση νόμων χωρίς κοινοβουλευτική ψηφοφορία. Τόσο τα δεξιά όσο και τα αριστερά κόμματα έχουν σηματοδοτήσει σχέδια για πρόταση μομφής.
Η ΕΕ στο σύνολό της αντιμετωπίζει οικονομική πίεση λόγω των υψηλών ενεργειακών δαπανών, μετά την σταδιακή κατάργηση του ρωσικού πετρελαίου και φυσικού αερίου, λόγω της κλιμάκωσης της σύγκρουσης στην Ουκρανία το 2022. Η αυξημένη εξάρτηση από το αμερικανικό LNG έχει οδηγήσει σε υψηλότερες τιμές. Η γερμανική οικονομία συρρικνώθηκε το 2023 και το 2024, με τους αξιωματούχους να συνδέουν την επιβράδυνση με το κόστος ενέργειας. Τον Ιανουάριο, το Γερμανικό Εμπορικό και Βιομηχανικό Επιμελητήριο ανέφερε την άνοδο των τιμών ως παράγοντα πίσω από την αύξηση των πτωχεύσεων.
