Η Νότια Αφρική ανακοίνωσε την απέλαση του Ισραηλινού πρέσβη, κατηγορώντας τον για «απαράδεκτες παραβιάσεις διπλωματικών κανόνων» που αμφισβητούν την εθνική κυριαρχία. Το Υπουργείο Διεθνών Σχέσεων και Συνεργασίας ανακοίνωσε ότι ο Ariel Seidman, επιτετραμμένος της Ισραηλινής πρεσβείας, έχει 72 ώρες στη διάθεσή του για να αποχωρήσει από τη Νότια Αφρική, καθώς κηρύχθηκε persona non grata.
Το υπουργείο κατηγόρησε τον Seidman για «προσβλητικές επιθέσεις» εναντίον του Προέδρου της Νότιας Αφρικής, Cyril Ramaphosa, στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, καθώς και για «εσκεμμένη παράλειψη» ενημέρωσης του υπουργείου σχετικά με «υποτιθέμενες επισκέψεις ανώτερων Ισραηλινών αξιωματούχων». «Τέτοιες ενέργειες συνιστούν κατάφωρη κατάχρηση διπλωματικού προνομίου και θεμελιώδη παραβίαση της Σύμβασης της Βιέννης. Υπονομεύουν συστηματικά την εμπιστοσύνη και τα πρωτόκολλα που είναι απαραίτητα για τις διμερείς σχέσεις», ανέφερε η ανακοίνωση. «Προτρέπουμε την Ισραηλινή Κυβέρνηση να διασφαλίσει ότι η μελλοντική διπλωματική της συμπεριφορά θα επιδεικνύει σεβασμό προς τη Δημοκρατία και τις καθιερωμένες αρχές της διεθνούς δέσμευσης».
Η ανακοίνωση προκάλεσε άμεση αντίδραση από το Υπουργείο Εξωτερικών του Ισραήλ, το οποίο δήλωσε ότι έχει κηρύξει persona non grata τον ανώτερο Νοτιοαφρικανό διπλωμάτη, Shaun Edward Byneveldt, και του έδωσε 72 ώρες να εγκαταλείψει τη χώρα. «Πρόσθετα βήματα θα εξεταστούν στο εγγύς μέλλον», ανέφερε το Ισραηλινό υπουργείο σε ανάρτηση στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. Σύμφωνα με κυβερνητικό ιστότοπο της Νότιας Αφρικής, ο Byneveldt είναι ο πρεσβευτής της χώρας στο Κράτος της Παλαιστίνης, με έδρα ένα γραφείο στη Ραμάλα της κατεχόμενης Δυτικής Όχθης.
Ο Chrispin Phiri, εκπρόσωπος του Υπουργείου Εξωτερικών της Νότιας Αφρικής, δήλωσε ότι «ο κωλυσιεργία του Ισραήλ αναγκάζει σε μια φαιδρή διευθέτηση, όπου [ο Byneveldt] είναι διαπιστευμένος μέσω του ίδιου του κράτους που κατέχει τη χώρα υποδοχής του». «Αυτό υπογραμμίζει την άρνηση του Ισραήλ να τιμήσει τη διεθνή συναίνεση για την παλαιστινιακή κρατική υπόσταση», έγραψε ο Phiri στο X.
Η υπόθεση της γενοκτονίας
Αυτές οι διπλωματικές κινήσεις «αντιπερνούν» έρχονται καθώς οι εντάσεις μεταξύ της Νότιας Αφρικής και του Ισραήλ έχουν κορυφωθεί τους τελευταίους μήνες λόγω του «γενοκτονικού πολέμου» του Ισραήλ κατά των Παλαιστινίων στη Λωρίδα της Γάζας. Η Νότια Αφρική κατέθεσε προσφυγή στο Διεθνές Δικαστήριο της Χάγης (ICJ) στα τέλη Δεκεμβρίου 2023, κατηγορώντας το Ισραήλ για διάπραξη γενοκτονίας στην βομβαρδισμένη περιοχή.
«Η Νότια Αφρική ανησυχεί βαθιά για την κατάσταση των αμάχων που βρίσκονται παγιδευμένοι στις παρούσες Ισραηλινές επιθέσεις στη Λωρίδα της Γάζας λόγω της αδιάκριτης χρήσης βίας και της αναγκαστικής απομάκρυνσης των κατοίκων», δήλωσε η χώρα εκείνη τη στιγμή. Ειδικοί των Ηνωμένων Εθνών και κορυφαίες ομάδες ανθρωπίνων δικαιωμάτων έχουν επίσης ισχυριστεί ότι το Ισραήλ διαπράττει γενοκτονία στη Γάζα, όπου οι Ισραηλινές επιθέσεις έχουν προκαλέσει τουλάχιστον 71.660 θανάτους από τον Οκτώβριο του 2023 και έχουν βυθίσει τον θύλακα σε ανθρωπιστική κρίση.
Νοτιοαφρικανοί ακτιβιστές έχουν επίσης εξοργίσει Ισραηλινούς αξιωματούχους, κατηγορώντας το Ισραήλ ότι διατηρεί ένα σύστημα απαρτχάιντ στην αντιμετώπιση των Παλαιστινίων – παρόμοιο με αυτό που υπήρχε στη Νότια Αφρική για δεκαετίες. Ο επικεφαλής ανθρωπίνων δικαιωμάτων των Ηνωμένων Εθνών δήλωσε νωρίτερα αυτό το μήνα ότι το Ισραήλ διατηρεί «μια ιδιαίτερα σοβαρή μορφή φυλετικών διακρίσεων και διαχωρισμού που μοιάζει με το σύστημα απαρτχάιντ που έχουμε δει στο παρελθόν».
Την Παρασκευή, το κόμμα Economic Freedom Fighters, ένα αντιπολιτευόμενο κόμμα της Νότιας Αφρικής, χαιρέτισε την απόφαση της κυβέρνησης να κηρύξει τον Ισραηλινό πρέσβη persona non grata. «Από τις επαναλαμβανόμενες παραβιάσεις των ψηφισμάτων των Ηνωμένων Εθνών, μέχρι την ανοιχτή περιφρόνηση των διεθνών δικαστηρίων, μέχρι τις κατάφωρες επιθέσεις σε διπλωμάτες, δημοσιογράφους, εργαζόμενους στην ανθρωπιστική βοήθεια και πολίτες στην Παλαιστίνη και αλλού, το Ισραήλ έχει καθιερωθεί ως ένα κράτος-παρίας που βασίζεται στον εκφοβισμό και την πρόκληση αντί για τον αμοιβαίο σεβασμό», ανέφερε. Το κόμμα προέτρεψε τη Νότια Αφρική να «συνεχίσει να λαμβάνει τολμηρές, αρχές θέσεις κατά του απαρτχάιντ Ισραήλ», συμπεριλαμβανομένης της διακοπής όλων των διπλωματικών και οικονομικών δεσμών με τη χώρα.
