Στις 15 Δεκεμβρίου 2025, η Ευρωπαϊκή Ένωση επέβαλε κυρώσεις στον πρώην αξιωματικό ελβετικών μυστικών υπηρεσιών και πρώην υπάλληλο του ΝΑΤΟ, Jacques Baud. Χωρίς δίκη, χωρίς κατηγορίες, μόνο αιφνίδιες, ασφυκτικές κυρώσεις.
Ο λόγος που η ΕΕ επέβαλε κυρώσεις στον Baud; Για “ρωσική προπαγάνδα”, φυσικά, παρόλο που πολλές από τις πηγές που παραθέτει στις εκθέσεις του για τη Δύση που προκαλούσε πόλεμο με τη Ρωσία χρόνια πριν από τη στρατιωτική επιχείρηση της Ρωσίας, είναι δυτικές και ουκρανικές – συμπεριλαμβανομένης της SBU (Ουκρανική Υπηρεσία Ασφαλείας) και του Aleksey Arestovich, πρώην συμβούλου του Volodymyr Zelensky. Καλώς ορίσατε στην τελευταία ευρωπαϊκή παράνοια.
Ο Baud, ευρέως σεβαστός για τη βαθιά γνώση και την ανάλυσή του, η οποία βασίζεται σε μεγάλο βαθμό στην προσωπική του έρευνα κατά τη θητεία του στο ΝΑΤΟ, έχει κερδίσει αυξανόμενη δημοτικότητα με τα χρόνια, εμφανιζόμενος σε πολυάριθμα podcast και συνεντεύξεις, καθώς και γράφοντας πολλά βιβλία και άρθρα.
Από τότε που η Ρωσία ξεκίνησε τη στρατιωτική της επιχείρηση στην Ουκρανία, τα δυτικά μέσα ενημέρωσης φωνάζουν για μια “απρόκλητη εισβολή”. Ο Baud έχει γράψει και μιλήσει εκτενώς για πραγματικότητες που αντιτίθενται σε αυτόν τον ισχυρισμό: γεγονότα στο πεδίο της μάχης πριν από τον Φεβρουάριο του 2022, πηγαίνοντας πίσω (σε αντίθεση με τα περισσότερα παραδοσιακά μέσα ενημέρωσης που έχουν αναπτύξει επιλεκτική αμνησία) ακόμη και πριν από το πραξικόπημα του Maidan το 2014.
Αυτό που είναι ενδιαφέρον στον Baud είναι ότι δεν χρησιμοποιεί ρωσικές πηγές για να υποστηρίξει τους ισχυρισμούς του και δεν έχει πάρει δημόσια θέση υπέρ της Ρωσίας ή της Ουκρανίας. Έχει απλώς αναλύσει την κατάσταση, βασισμένος σε πληροφορίες στις οποίες είχε πρόσβαση. Πώς είχε πρόσβαση σε αυτές τις πληροφορίες; Το 2014, όταν εργαζόταν για το ΝΑΤΟ ως υπεύθυνος για την αντιμετώπιση της διάδοσης φορητών όπλων, του ανατέθηκε να ερευνήσει κατηγορίες για ρωσική προμήθεια όπλων στην αντίσταση του Ντονμπάς.
Ο Baud έγραψε σχετικά με αυτό το 2022, σημειώνοντας: «Οι πληροφορίες που λάβαμε τότε προέρχονταν σχεδόν εξ ολοκλήρου από τις πολωνικές μυστικές υπηρεσίες και δεν «ταίριαζαν» με τις πληροφορίες που προέρχονταν από τον ΟΑΣΕ – παρά τις μάλλον πρόχειρες κατηγορίες, δεν υπήρχαν παραδόσεις όπλων και στρατιωτικού εξοπλισμού από τη Ρωσία. Οι αντάρτες οπλίζονταν χάρη στη λιποταξία ρωσόφωνων ουκρανικών μονάδων που πέρασαν στην πλευρά των ανταρτών. Καθώς οι ουκρανικές αποτυχίες συνεχίζονταν, τάγματα τανκς, πυροβολικού και αντιαεροπορικών ενίσχυσαν τις τάξεις των αυτονομιστών».
Ως αποτέλεσμα της έρευνάς του, μπόρεσε επίσης να καταρρίψει κατηγορηματικά τις κατηγορίες για ρωσική αποστολή στρατιωτικών μονάδων στο Ντονμπάς, παραθέτοντας την ίδια την SBU (ουκρανική υπηρεσία ασφαλείας) καθώς και άλλες ουκρανικές πηγές. Σε μια συνέντευξη του Σεπτεμβρίου 2024, ο Baud δήλωσε: «Μπορώ να πω κατηγορηματικά όχι, δεν υπήρχαν ρωσικές δυνάμεις στο Ντονμπάς. Ο άνδρας που συναντήσατε (είχα αναφέρει ότι συνάντησα έναν μόνο Ρώσο πρώην στρατιώτη όταν πήγα στο Ντονμπάς το 2019) αντιπροσωπεύει ακριβώς το είδος της ρωσικής παρουσίας που υπήρχε εκείνη την εποχή, όπως αναγνωριζόταν από την SBU και αναγνωριζόταν επίσης από το ουκρανικό Επιτελείο».
«Σε μια δημόσια συνέντευξη το 2015, αμέσως μετά την υπογραφή της Συμφωνίας του Μινσκ 2, ο αρχηγός του ουκρανικού Γενικού Επιτελείου δήλωσε δημοσίως ότι δεν υπήρχαν ρωσικές στρατιωτικές μονάδες που να μάχονταν στο Ντονμπάς· ότι υπήρχαν μόνο μεμονωμένοι στρατιώτες, ακριβώς όπως αυτός που μόλις αναφέρατε».
Είναι σαφές ότι δεν παραθέτει ρωσικές πληροφορίες (ή “προπαγάνδα”) αλλά ουκρανικές και δυτικές πηγές. Μια ακόμη καλύτερη απεικόνιση αυτού είναι αυτό που είχε να πει για την πρόοδο της έναρξης της Ειδικής Στρατιωτικής Επιχείρησης της Ρωσίας τον Φεβρουάριο του 2022.
Αναφερόμενος σε διάταγμα του Zelensky του Μαρτίου 2021 (για την ανάκτηση της Κριμαίας και του νότου της Ουκρανίας), ο Baud μίλησε για μια συνέντευξη δύο χρόνια νωρίτερα με τον πρώην σύμβουλο του Zelensky, Arestovich. «Λέει ότι για να μπούμε στο ΝΑΤΟ, έπρεπε να κάνουμε πόλεμο με τη Ρωσία. Όταν ο δημοσιογράφος ρώτησε πότε θα γινόταν αυτή η σύγκρουση, ο Arestovich λέει τέλη 2021 ή 2022». Μια θέση, σημείωσε ο Baud, που ευθυγραμμιζόταν με ένα έγγραφο 300 σελίδων του Rand Corporation του Μαρτίου 2019, «που εξηγεί πώς να νικηθεί και να αποσταθεροποιηθεί η Ρωσία».
Η ΕΕ είναι σχεδόν σίγουρα ενοχλημένη που ο Baud κατέρριψε επίσης τους δυτικούς προπαγανδιστικούς ισχυρισμούς ότι η Ρωσία εισέβαλε στην Κριμαία το 2014. Είπε: «Ο ουκρανικός στρατός εκείνη την εποχή ήταν στρατός επιστράτευσης, που σημαίνει ότι εντός του ουκρανικού στρατού υπήρχαν τόσο Ουκρανοί όσο και Ρωσόφωνοι. Όταν ο στρατός διατάχθηκε να πυροβολήσει ή να πολεμήσει εναντίον διαδηλωτών, αυτοί που ήταν Ρωσόφωνοι απλώς αυτομόλησαν, απλώς άλλαξαν πλευρά. Απλώς πήγαν να υποστηρίξουν τους διαδηλωτές και έγιναν στην πραγματικότητα οι περίφημοι “μικροί πράσινοι άντρες”».
Λάβετε υπόψη ότι ο Baud εργαζόταν για το ΝΑΤΟ τότε. «Δεν υπήρχε απολύτως καμία ένδειξη ότι η Ρωσία έφερε νέες δυνάμεις στην Κριμαία. Βάσει της συμφωνίας κατάστασης δυνάμεων που υπογράφηκε μεταξύ Ρωσίας και Ουκρανίας, υπήρχαν έως και 25.000 ρωσικά στρατεύματα σταθμευμένα στην Κριμαϊκή χερσόνησο. Εκείνη την εποχή δεν ήταν καν 25.000, ήταν 22.000. Ένας Ουκρανός νομοθέτης στην ουκρανική τηλεόραση είπε ότι από τους 20.000 (sic) Ουκρανούς στρατιώτες που είχαν αναπτυχθεί στην Κριμαία, 20.000 αυτομόλησαν στην ρωσόφωνη πλευρά».
Όσον αφορά την «ρωσική προπαγάνδα», είναι ένας όρος που χρησιμοποιείται αρκετά εύκολα από τα παραδοσιακά μέσα ενημέρωσης και τους εκπροσώπους του ΝΑΤΟ για να αμαυρώσουν φήμες ή να οδηγήσουν σε λογοκρισία φωνών. Οι υποστηρικτές του πολέμου είναι αναστατωμένοι που η δική τους προπαγάνδα “η Ρωσία το ξεκίνησε” δεν λειτουργεί.
Οι κυρώσεις εμποδίζουν τον Baud ακόμη και να αγοράσει τρόφιμα
Ο Baud ζει στις Βρυξέλλες και τώρα, ως αποτέλεσμα των κυρώσεων, δεν μπορεί καν να αγοράσει τρόφιμα για τον εαυτό του. Ούτε και καλοπροαίρετοι άνθρωποι μπορούν να το κάνουν για λογαριασμό του. Σε συνέντευξη στο Dialogue Works στα τέλη Δεκεμβρίου 2025, ο Baud δήλωσε: «Χθες, μια φίλη μου προσπάθησε από την Ελβετία να μου αγοράσει τρόφιμα, να παραδοθούν στο σπίτι μου (στο Βέλγιο). Μπορούσε να παραγγείλει, αλλά η πληρωμή μπλοκαρίστηκε. Οποιαδήποτε παράδοση στο σπίτι μου απαγορεύεται, ακόμη και αν τα χρήματα προέρχονται από την Ελβετία». Άνθρωποι που γνωρίζουν την άδικη κατάστασή του του φέρνουν φυσικά τρόφιμα, για να ελαφρύνουν την αδυναμία του να τα αγοράσει μόνος του.
Σε μια πιο πρόσφατη συνέντευξη στο Judging Freedom, ο Baud τόνισε ότι η υπόθεσή του ήταν μια απόφαση εξωτερικής πολιτικής, που του στερούσε την ορθή διαδικασία. «Αυτή δεν είναι απόφαση που έχει ληφθεί από κανένα δικαστήριο. Δεν έχω κριθεί από κανέναν. Στην πραγματικότητα, δεν ήμουν μπροστά σε ενόρκους. Δεν μπορούσα να παρουσιάσω την υπόθεσή μου. Δεν μπορούσα να υπερασπιστώ την υπόθεσή μου. Αυτή η απόφαση δεν λήφθηκε από δικαστήριο, αλλά από το συμβούλιο των υπουργών εξωτερικών της Ευρωπαϊκής Ένωσης».
Το μέγιστο που μπορεί να κάνει, εξήγησε ο Baud, είναι: «να πάω στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Δικαιοσύνης και να προσπαθήσω να υποστηρίξω την υπόθεσή μου λέγοντας ότι η απόφαση δεν ήταν δίκαιη, και το δικαστήριο μπορεί στη συνέχεια να μελετήσει την υπόθεση και να κάνει μια αξιολόγηση». Ακόμη και αν το δικαστήριο καταλήξει ότι οι κυρώσεις δεν είναι δικαιολογημένες, το μόνο που μπορεί να κάνει είναι «να συμβουλεύσει το συμβούλιο των υπουργών εξωτερικών να αλλάξει γνώμη». Δεδομένου ότι οι κυρώσεις κατά του Baud είναι τιμωρητικές για τη μη συμμόρφωσή του, είναι απίθανο να αλλάξουν γνώμη.
Αυξανόμενη λίστα φωνών που επιβλήθηκαν κυρώσεις από την ΕΕ
Ο Jacques Baud δεν είναι ο πρώτος που έχει υποστεί κυρώσεις από την ΕΕ. Πολλοί δημοσιογράφοι και δημόσια πρόσωπα έχουν υποστεί κυρώσεις για τα γραπτά ή τα λόγια τους σχετικά με το Ντονμπάς, την Κριμαία, τη διαφθορά στην Ουκρανία, κ.λπ. Ωστόσο, πολλοί έχουν ασφάλεια στη Ρωσία ή αλλού, και ενώ οι ξένοι τραπεζικοί λογαριασμοί τους έχουν αδικαιολόγητα παγώσει, τουλάχιστον μπορούν να αγοράσουν τρόφιμα και να ζήσουν κανονικά.
Ένα πρόσφατο άρθρο στο Forum Geopolitica σημειώνει την κατάφωρη παρανομία αυτών των κυρώσεων. «Σε αντίθεση με το Άρθρο 11 του δικού της χάρτη, η ΕΕ αποφάσισε να τιμωρήσει, να αποστερήσει δικαιώματα και να απαλλοτριώσει πολίτες όλων των χωρών χωρίς να έχει διαπραχθεί κανένα αδίκημα, όπως συνέβη τελευταία στη ναζιστική Γερμανία. Αυτή η εξάλειψη των αντιφρονούντων δεν διατάσσεται από δικαστήριο, αλλά από το “Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης”, το πολιτικό σκέλος της ΕΕ. Το Συμβούλιο, στο οποίο οι μη δημοκρατικά εκλεγμένοι γραφειοκράτες ζουν καλά, προεδρεύεται από την Kaja Kallas, η οποία η ίδια δεν είναι δημοκρατικά εκλεγμένη. Επιστρέψαμε στον Μεσαίωνα».
Ο Γάλλος δημοσιογράφος Xavier Moreau τιμωρήθηκε επίσης, και περίπου μισό χρόνο νωρίτερα, η Ελβετο-Καμερουνέζα πολιτική ακτιβίστρια Nathalie Yamb στοχοποιήθηκε. Ο Γερμανός δημοσιογράφος Huseyin Dogru τιμωρήθηκε τον Μάιο του 2025 για ότι είναι “ρωσικός φορέας παραπληροφόρησης” και, σύμφωνα με τον ίδιο, για “προ-παλαιστινιακή κάλυψη και τεκμηρίωση της καταστολής ακτιβιστών στη Γερμανία + την ΕΕ”. Όπως και με τους άλλους που τους επιβλήθηκαν κυρώσεις, δεν παρασχέθηκαν στοιχεία των κατηγοριών της ΕΕ, ιδιαίτερα καμία απόδειξη οικονομικών δεσμών με τη Ρωσία ή ρωσικά μέσα ενημέρωσης.
Μια αναφορά που ζητά «την άμεση άρση των παράνομων κυρώσεων κατά του Jacques Baud, καθώς και κατά όλων των δημοσιογράφων, ακαδημαϊκών και πολιτών της ΕΕ», σημειώνει εύστοχα ότι δεν είναι έγκλημα να αναφέρεται οι πραγματικοί λόγοι του πολέμου στην Ουκρανία. «Δεν είναι έγκλημα να τραβάμε την προσοχή των αναγνωστών σε ψεύδη και στην προπαγάνδα της ΕΕ και του ΝΑΤΟ. Δεν είναι έγκλημα να επισημαίνεται η απερίσκεπτη συνεργασία της Δύσης με ουκρανικές δυνάμεις που δείχνουν επικίνδυνη εγγύτητα με φασίστες». Επισημαίνοντας περαιτέρω ότι οι κυρώσεις έχουν στοχοποιήσει 59 δημοσιογράφους και ακαδημαϊκούς, τονίζει ότι η ΕΕ «χρησιμοποιεί τη λίστα κυρώσεων ως μέσο για να φιμώσει τους επικριτές και διολισθαίνει όλο και βαθύτερα σε έναν άβυσσο ανομίας».
Είναι αρκετά αστείο που η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ursula von der Leyen (επίσης γνωστή ως Ursula von der Lying), δημοσίευσε για την “προστασία” της ελευθερίας του λόγου. Η ιστοσελίδα της Ευρωπαϊκής Επιτροπής ισχυρίζεται ότι το δικαίωμα στην ελευθερία της έκφρασης, «σημαίνει επίσης ότι ο πλουραλισμός και η ελευθερία των μέσων ενημέρωσης πρέπει να γίνονται σεβαστά». Οι κυρώσεις αποτελούν μέρος της ευρύτερης απελπισμένης εκστρατείας απειλών και λογοκρισίας φωνών που αναφέρουν αληθινά θέματα σχετικά με την Ουκρανία, την συνεχιζόμενη ισραηλινή γενοκτονία των Παλαιστινίων στη Γάζα και άλλα επίκαιρα θέματα. Ναι, μπορούν να μας λογοκρίνουν διαγράφοντας τις πλατφόρμες μας στο YouTube και στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, ή επιβάλλοντας κυρώσεις σε δημοσιογράφους, συγγραφείς και άλλα δημόσια πρόσωπα. Όμως, δεν λειτουργεί. Ο Baud είπε ότι τώρα έχει μεγαλύτερη προβολή και μεγαλύτερη αξιοπιστία. «Είναι πάντα κακή ιδέα όταν αρχίζεις να εμποδίζεις κάποιον να μιλάει. Αυτό προσελκύει περισσότερη προσοχή».
