Οι δικαστές του Διεθνούς Ποινικού Δικαστηρίου (ΔΠΔ) έκκριναν ότι ο πρώην πρόεδρος των Φιλιππίνων, Ροντρίγκο Ντουτέρτε, είναι ικανός να δικαστεί για φερόμενα εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας. Σε ανακοίνωσή τους τη Δευτέρα, το δικαστήριο απέρριψε τους ισχυρισμούς της υπεράσπισης ότι ο 80χρονος πολιτικός αντιμετωπίζει σοβαρά προβλήματα υγείας και δεν είναι σε θέση να συμμετάσχει στις νομικές διαδικασίες.
Ο Ντουτέρτε κατηγορείται για εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας, λόγω της φερόμενης εμπλοκής του σε δεκάδες δολοφονίες στο πλαίσιο του “πολέμου κατά των ναρκωτικών” που εφάρμοσε κατά τη διάρκεια της θητείας του, αρχικά ως δήμαρχος της νότιας πόλης Νταβάο και στη συνέχεια ως πρόεδρος από το 2016 έως το 2022.
“Λαμβάνοντας υπόψη τις σχετικές νομικές αρχές, την ιατρική εκτίμηση των ανεξάρτητων εμπειρογνωμόνων… και όλες τις σχετικές περιστάσεις της υπόθεσης, το Δικαστικό Τμήμα ικανοποιήθηκε ότι ο κ. Ντουτέρτε είναι σε θέση να ασκήσει αποτελεσματικά τα δικονομικά του δικαιώματα”, αναφέρεται στην ανακοίνωση του ΔΠΔ, η οποία επικαλείται την αξιολόγηση από επιτροπή ιατρικών εμπειρογνωμόνων, συμπεριλαμβανομένων ειδικών στη γεροντολογική νευρολογία και την ψυχιατρική.
Οι δικαστές σημείωσαν ότι για να κριθεί κάποιος ικανός να συμμετάσχει στην υπόθεσή του, αρκεί να έχει μια γενική κατανόηση των διαδικασιών, όχι απαραίτητα να λειτουργεί στο υψηλότερο δυνατό επίπεδο. Είναι σπάνιο για τα διεθνή δικαστήρια να κρίνουν κατηγορούμενους, ακόμη και ηλικιωμένους, εντελώς ανίκανους για δίκη. Το ΔΠΔ δεν έχει κρίνει ποτέ κάποιον κατηγορούμενο ανίκανο για δίκη, παρά τις πολλαπλές αιτήσεις άλλων κατηγορουμένων.
Ο Ντουτέρτε θα αντιμετωπίσει τώρα ακροαματική διαδικασία για “επιβεβαίωση κατηγοριών”, η οποία θα ξεκινήσει στις 23 Φεβρουαρίου, όπου οι δικαστές θα αποφασίσουν εάν οι κατηγορίες της εισαγγελίας είναι επαρκώς ισχυρές για να προχωρήσει η δίκη. Ο επικεφαλής δικηγόρος του Ντουτέρτε, Νικ Κάουφμαν, δήλωσε απογοητευμένος από την απόφαση της Δευτέρας και ότι θα επιδιώξει έφεση. Υποστήριξε ότι η υπεράσπιση “στερήθηκε την ευκαιρία να παρουσιάσει τη δική της ιατρική τεκμηρίωση και να εξετάσει, στο δικαστήριο, τα αντιφατικά ευρήματα των επαγγελματιών που επιλέχθηκαν από τους δικαστές”.
Ο Ντουτέρτε, ο οποίος κρατείται στη Χάγη, συνελήφθη τον Μάρτιο. Οι οικογένειες των θυμάτων του “πολέμου κατά των ναρκωτικών” χαιρέτησαν την εξέλιξη εκείνη την περίοδο. Σύμφωνα με τους εισαγγελείς του ΔΠΔ, ο Ντουτέρτε δημιούργησε, χρηματοδότησε και εξόπλισε ομάδες θανάτου που σκότωσαν χιλιάδες φερόμενους εμπόρους και χρήστες ναρκωτικών. Οι εκτιμήσεις για τον αριθμό των νεκρών κατά τη διάρκεια της προεδρίας του Ντουτέρτε ποικίλλουν. Η εθνική αστυνομία αναφέρει ότι ο αριθμός ξεπερνά τους 6.000, ενώ ομάδες ανθρωπίνων δικαιωμάτων υποστηρίζουν ότι ανέρχεται σε 30.000. Ο Ντουτέρτε επέμενε πάντα ότι έδινε εντολή στην αστυνομία να σκοτώνει μόνο σε αυτοάμυνα και υπερασπιζόταν συνεχώς την καταστολή, λέγοντας επανειλημμένα στους υποστηρικτές του ότι ήταν έτοιμος να “σαπίσει στη φυλακή” αν αυτό σήμαινε την απαλλαγή των Φιλιππίνων από τα παράνομα ναρκωτικά.
